GAVSî, Ahmed

(d. ?/? - ö. 1108-9/1697)
Divan Şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yazıcızâde ailesinden meşhur Muhammediye müellifi Yazıcızâde Mehmed Efendi'nin kardeşi Ahmed-i Bîcân'ın oğullarından olduğu rivayet edilir. Bursalı Mehmed Tahir, Nâyî Osman Dede'nin kayınpederi olduğunu söyler. Davutpaşa'da Çivizâde Mescidi yakınlarındaki bir evde dünyaya geldi. Erken yaşlardan itibaren temel ilimleri öğrendi. O sırada Selanik kadısı olan İmamzâde Efendi'nin hizmetinde bulundu ve ondan ders okudu. Bursa'da Mevlevihane şeyhi Salih Dede'ye intisap etti. Şeyhinin ölümü üzerine (Rızâ Tezkiresi'nde şeyhinin işareti üzerine) Konya'ya Mevlana Dergâhı'na gitti. Burada dervişlik hırkasını giyerek 16 sene kaldı. Manevi bir işaretle İstanbul'a dönüp Galata Mevlevihanesi'ne intisap etti. Arzî Muhammed Dede'den şiir ve inşa öğrendi, Mesnevî okuttu. O sıralarda şair Neşâtî Dede'nin Edirne'den yolladığı bir gazeline yazdığı nazire Neşâtî tarafından çok beğenildi. Gavsî bir ara Sultan Selim Han Camii yakınlarındaki hanesinde inzivaya çekildi. Kasımpaşa şeyhi Seyyid Halil Dede Efendi'nin sohbetinden istifade etti. Galata Mevlevihanesi şeyhliği için izin almak amacıyla Edirne'ye gitti. Müsaade buyurulması üzerine bu Mevlevihane'nin postnişini oldu. 21 sene bu vazifede bulunan Gavsî Dede hastalanıp yatağa düşünce dostlarının telkiniyle bir Frenk tabip getirildi, fakat Dede onun gönderilmesini ve üç sene sonra öleceğini haber verdi. Vefatı üzerine Mevlevihane'nin haziresine defnedildi. "Devrân kodı Ahmed Dedesiz tekyemizi hayf" mısraı ölümüne düşürülen tarihlerdendir.

Ârifane ve âşıkane tarzda şiirlerinin toplandığı mürettep bir Divan'ı vardır. Sanat değeri çok yüksek olmamakla beraber yer yer estetik değeri yüksek ve derin manalar ihtiva eden şiirleri bulunur.

Kaynakça

Beliğ, Nuhbetü’l-âsâr li Zeyli Zübdetü’l-eş'âr. İÜ Ktp. TY. Nr. 1182.

Esrar Dede. Tezkire-i şuarâ-yı Mevleviyye. Süleymaniye Ktp. Halet Efendi İlavesi. Nr. 109. vr. 89a-90b.

Güftî. Teşrîfâtü’ş-şuarâ. Millet Ktp. AE. Mnz. Nr. 1324. vr. 91,92.

Kurnaz, Cemal (hzl.)(1995). Muallim Naci.Osmanlı Şairleri. İstanbul: MEB Yay.

Mehmed Süreyya (1308-15/ 1890-97). Sicill-i Osmânî III. İstanbul: Matbaa-i Âmire.  62.

Mehmed Tâhir (1333-42). Osmanlı Müellifleri C. I. İstanbul: Matbaa-i Amire: 137.

Safâyî. Tezkire. Süleymaniye Ktp. Esad Efendi. Nr. 2549. vr.253a.

Sâlim. Tezkire. Süleymaniye Ktp. Bağdatlı Vehbi Efendi. Nr.1655. vr.  494 vd.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MURAT ALİ KARAVELİOĞLU
Yayın Tarihi: 13.06.2014
Güncelleme Tarihi: 28.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÂMİD, Enderûnlu Mehmedd. 1739 - ö. 1778Doğum YeriGörüntüle
2ÂLÎ, Hâfız Konevîoğlu Âlî Efendid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Hakan Karahand. 1 Ocak 1960 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4HÂMİD, Enderûnlu Mehmedd. 1739 - ö. 1778Doğum YılıGörüntüle
5ÂLÎ, Hâfız Konevîoğlu Âlî Efendid. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Hakan Karahand. 1 Ocak 1960 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7HÂMİD, Enderûnlu Mehmedd. 1739 - ö. 1778Ölüm YılıGörüntüle
8ÂLÎ, Hâfız Konevîoğlu Âlî Efendid. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Hakan Karahand. 1 Ocak 1960 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10HÂMİD, Enderûnlu Mehmedd. 1739 - ö. 1778MeslekGörüntüle
11ÂLÎ, Hâfız Konevîoğlu Âlî Efendid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12Hakan Karahand. 1 Ocak 1960 - ö. ?MeslekGörüntüle
13HÂMİD, Enderûnlu Mehmedd. 1739 - ö. 1778Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ÂLÎ, Hâfız Konevîoğlu Âlî Efendid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Hakan Karahand. 1 Ocak 1960 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HÂMİD, Enderûnlu Mehmedd. 1739 - ö. 1778Madde AdıGörüntüle
17ÂLÎ, Hâfız Konevîoğlu Âlî Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Hakan Karahand. 1 Ocak 1960 - ö. ?Madde AdıGörüntüle