MEHMET ÇAKIRTAŞ

(d. 1920 / ö. 01.11.1988)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Şair ve yazar Mehmet Çakırtaş 1920'de Balıkesir'in Balya (Edremit) ilçesinde doğmuştur. Ortaokulu dışarıdan bitirmiştir. Usta-çırak geleneğinin dışında kendi kendini yetiştirmiştir. Uzun yıllar Ankara'da yaşamıştır. Bu sebeple "kentli bir halk ozanı" denilebilir. Âşık, Ankara'da 1947-1961 yılları arasında Maden Tetkik Arama Enstitüsünde memur olarak çalışmıştır. Âşık buradaki işinden ayrıldıktan sonra Zafer ve Yeni Gün gazetesinde baş düzeltmen olarak görev yapmıştır. Âşığın son çalışma yeri Türkiye Kömür İşletmeleri olmuştur. 1979 yılında emekli olan şair, 1 Kasım 1988 tarihinde vefat etmiştir (Arısoy 1985: 479; www.edebiyatdunyamiz.com).

Mehmet Çakırtaş; ortaokul yıllarında şiirle tanışmış, babasının saz şairi olmasından dolayı halk şiirine ilgi duymuştur. Şiirlerini genellikle irticalen söyleyen Mehmet Çakırtaş’ın ilk şiirleri yetişmesine katkı sağlayan Çınaraltı dergisinde yayımlanmıştır. Şiirleri âşık tarzına yakın olup birçoğu bestelenmiştir. Âşık tarzına yeni bir hamle getiren şair; sade bir dille, hece ölçüsünde şiirler yazmış, halk şiirinin izinden gitmiştir. Çakırtaş’ın şiirleri söyleyiş tarzı Köroğlu gibi yiğit, Karacaoğlan gibi âşık, bazen de Yunus gibi tasavvufî-mistik karakterdedir. Şiirlerinde doğa, yurt, gurbet, vuslat vb. şeklinde geniş bir tema çeşitliliği olan şair, sevda şiirlerini yoğun olarak işlemiştir. Çakırtaş şiirlerinde; Edremit, Konya, Kazdağı, Isparta, Ankara, Kıbrıs şeklinde yurdun çeşitli yörelerinden tablolar çizmiştir (Dizdaroğlu 1957: 524-526; Gözler 1989: 77; Tekin 1995: 483; Yardım 2012: 270).

Kaynakça

Arısoy, Sunullah (1985). Türk Halk Şiiri Antolojisi. İstanbul: Bilgi Yayınevi.

Dizdaroğlu, Hikmet (1957). "İki Şiir Kitabı [Nedim Çapman: Okyanusun Ötesi; Mehmet Çakırtaş: Gün Dönümünden Sonra". Türk Dili Dergisi. C: VI. 69: 523-526.

Gözler, H. Fethi (1989). Edebiyatımızdaki Dinî, Hikmetli ve Tasavvufî Manzum Sözlerden Bir Demet. Ankara: Kültür Bakanlığı Yay.

http://www.edebiyatdunyamiz.com/index.php/makaleler/yazarlarimiz-makaleleri/1330-mehmet-cakirtas) [erişim tarihi: 16.01.2019].

Tekin, Arslan (1995). Edebiyatımızda İsimler ve Terimler. İstanbul: Ötüken Yay.

Yardım, Mehmet Nuri (2012). Edebiyatımızın Güleryüzü. İstanbul: Yağmur Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ERDEM AKIN
Yayın Tarihi: 25.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
GündönümüAR Basımevi / Ankara1949Şiir
Çakırtaş'tan DamlalarDoğuş Matbaası / Ankara1945Şiir
Gündönümünden Sonra? / ?1957Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Tokadî-zâde/Kadı-zâde Şeyh Mehmed Efendid. ? - ö. Nisan 1636Doğum YeriGörüntüle
2Cenk Çalışırd. 1967 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Emin Faik Üstünd. 1922 - ö. 12 Eylül 1973Doğum YeriGörüntüle
4Hümaşah Vardard. 1920 - ö. 11 Ocak 2009Doğum YılıGörüntüle
5HÜSEYİN, Hüseyin Akbulutd. 1920 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Doğum YılıGörüntüle
7Hümaşah Vardard. 1920 - ö. 11 Ocak 2009Ölüm YılıGörüntüle
8HÜSEYİN, Hüseyin Akbulutd. 1920 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Ölüm YılıGörüntüle
10Hümaşah Vardard. 1920 - ö. 11 Ocak 2009MeslekGörüntüle
11HÜSEYİN, Hüseyin Akbulutd. 1920 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979MeslekGörüntüle
13Hümaşah Vardard. 1920 - ö. 11 Ocak 2009Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HÜSEYİN, Hüseyin Akbulutd. 1920 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Hümaşah Vardard. 1920 - ö. 11 Ocak 2009Madde AdıGörüntüle
17HÜSEYİN, Hüseyin Akbulutd. 1920 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Oğuz Özdeşd. 1920 - ö. 7 Haziran 1979Madde AdıGörüntüle