ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendi

(d. ?/? - ö. 1171/1758)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed Salih, mahlası Şem'î'dir. İstanbulludur. Divan-ı Hümayun çavuşlarından Mustafa Efendi'nin oğludur. Kaynaklarda doğum tarihi verilmemiştir, ancak vefatında kırk yaşına girmediği dikkate alınırsa 1718 yılından sonra doğmuş olmalıdır. Eğitimi hakkında bir bilgiye sahip değiliz. Babasının divan çavuşlarından olması, onun Sadrazam reis kalemi katipleri ve tahvil odası halifeleri arasına girmesine imkan hazırlamıştır. Nakşa kabiliyetli olduğu anlaşılınca Mehmed Rasim Efendi'den meşk ederek; çep dîvânî, rik'a ve reyhânî yazılarda ustalaşmıştır. Güzel yazı yazma yanında güzel söz söylemede de kabiliyetlidir. Şiirleri akranlarının şiirlerinden üstündür. 

Yaşı kırka ermeden, 1171/1758 senesinin Zilkade/Temmuz ayında İstanbul'da veba hastalığı sebebiyle vefat etmiştir. Cenazesi Eyüp Sultan Camii'nde kılınmış ve Eğrikapı haricinde Kırımî Efendi çeşmesi karşısına defnedilmiştir. Mezar taşına bazı dostları tarafından şu tarih beyti nakşedilmiştir:

Olsun kalem kitâbe-i târîhe naşk-bend

Firdevs kıldı meşhedi rûh-ı Mehemmedi 1171 ( Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn 1928: 478)

Kaynaklarda Şem'î Salih Efendi'ye ait bir eserden bahsedilmemektedir. Mecmualarda Şem'î mahlasıyla yer alan şiirlerden hangilerinin bu Şem'î'ye ait olduğunu tespit etmek güçtür.

Kaynakça

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (1928). Tuhfe-i Hattatîn. İstanbul: Devlet Matbaası.

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (2000). Mecelletü'n-Nisâb. Ankara: KB Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET FERİDUN GÜVEN
Yayın Tarihi: 13.01.2014
Güncelleme Tarihi: 14.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Beyt:

Dûr iden fânûs-ı âgûşumdan ol şem'i bu şeb

Rûzgâr eksikligidür rûzgâr eksikligi

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). (tıpkıbasım) 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 502.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Seçkin Erdid. 1981 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2RÛHÎ, Ömer Rûhî Çelebid. ? - ö. 1609-10Doğum YeriGörüntüle
3Hilmi Ziya Ülkend. 3 Ekim 1901 - ö. 5 Haziran 1974Doğum YeriGörüntüle
4Seçkin Erdid. 1981 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5RÛHÎ, Ömer Rûhî Çelebid. ? - ö. 1609-10Doğum YılıGörüntüle
6Hilmi Ziya Ülkend. 3 Ekim 1901 - ö. 5 Haziran 1974Doğum YılıGörüntüle
7Seçkin Erdid. 1981 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8RÛHÎ, Ömer Rûhî Çelebid. ? - ö. 1609-10Ölüm YılıGörüntüle
9Hilmi Ziya Ülkend. 3 Ekim 1901 - ö. 5 Haziran 1974Ölüm YılıGörüntüle
10Seçkin Erdid. 1981 - ö. ?MeslekGörüntüle
11RÛHÎ, Ömer Rûhî Çelebid. ? - ö. 1609-10MeslekGörüntüle
12Hilmi Ziya Ülkend. 3 Ekim 1901 - ö. 5 Haziran 1974MeslekGörüntüle
13Seçkin Erdid. 1981 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14RÛHÎ, Ömer Rûhî Çelebid. ? - ö. 1609-10Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Hilmi Ziya Ülkend. 3 Ekim 1901 - ö. 5 Haziran 1974Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Seçkin Erdid. 1981 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17RÛHÎ, Ömer Rûhî Çelebid. ? - ö. 1609-10Madde AdıGörüntüle
18Hilmi Ziya Ülkend. 3 Ekim 1901 - ö. 5 Haziran 1974Madde AdıGörüntüle