ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendi

(d. ?/? - ö. 1171/1758)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed Salih, mahlası Şem'î'dir. İstanbulludur. Divan-ı Hümayun çavuşlarından Mustafa Efendi'nin oğludur. Kaynaklarda doğum tarihi verilmemiştir, ancak vefatında kırk yaşına girmediği dikkate alınırsa 1718 yılından sonra doğmuş olmalıdır. Eğitimi hakkında bir bilgiye sahip değiliz. Babasının divan çavuşlarından olması, onun Sadrazam reis kalemi katipleri ve tahvil odası halifeleri arasına girmesine imkan hazırlamıştır. Nakşa kabiliyetli olduğu anlaşılınca Mehmed Rasim Efendi'den meşk ederek; çep dîvânî, rik'a ve reyhânî yazılarda ustalaşmıştır. Güzel yazı yazma yanında güzel söz söylemede de kabiliyetlidir. Şiirleri akranlarının şiirlerinden üstündür. 

Yaşı kırka ermeden, 1171/1758 senesinin Zilkade/Temmuz ayında İstanbul'da veba hastalığı sebebiyle vefat etmiştir. Cenazesi Eyüp Sultan Camii'nde kılınmış ve Eğrikapı haricinde Kırımî Efendi çeşmesi karşısına defnedilmiştir. Mezar taşına bazı dostları tarafından şu tarih beyti nakşedilmiştir:

Olsun kalem kitâbe-i târîhe naşk-bend

Firdevs kıldı meşhedi rûh-ı Mehemmedi 1171 ( Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn 1928: 478)

Kaynaklarda Şem'î Salih Efendi'ye ait bir eserden bahsedilmemektedir. Mecmualarda Şem'î mahlasıyla yer alan şiirlerden hangilerinin bu Şem'î'ye ait olduğunu tespit etmek güçtür.

Kaynakça

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (1928). Tuhfe-i Hattatîn. İstanbul: Devlet Matbaası.

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (2000). Mecelletü'n-Nisâb. Ankara: KB Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET FERİDUN GÜVEN
Yayın Tarihi: 13.01.2014
Güncelleme Tarihi: 14.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Beyt:

Dûr iden fânûs-ı âgûşumdan ol şem'i bu şeb

Rûzgâr eksikligidür rûzgâr eksikligi

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). (tıpkıbasım) 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 502.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YESÂRÎ, Mehmed Es'ad Yesârî Efendid. 1798 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MÜDÂMÎ, Müdâmî Beyd. ? - ö. 1552Doğum YeriGörüntüle
3MERÂMÎd. ? - ö. III. Murad dönemi (sal. 1574-1595) sonlarıDoğum YeriGörüntüle
4YESÂRÎ, Mehmed Es'ad Yesârî Efendid. 1798 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5MÜDÂMÎ, Müdâmî Beyd. ? - ö. 1552Doğum YılıGörüntüle
6MERÂMÎd. ? - ö. III. Murad dönemi (sal. 1574-1595) sonlarıDoğum YılıGörüntüle
7YESÂRÎ, Mehmed Es'ad Yesârî Efendid. 1798 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8MÜDÂMÎ, Müdâmî Beyd. ? - ö. 1552Ölüm YılıGörüntüle
9MERÂMÎd. ? - ö. III. Murad dönemi (sal. 1574-1595) sonlarıÖlüm YılıGörüntüle
10YESÂRÎ, Mehmed Es'ad Yesârî Efendid. 1798 - ö. ?MeslekGörüntüle
11MÜDÂMÎ, Müdâmî Beyd. ? - ö. 1552MeslekGörüntüle
12MERÂMÎd. ? - ö. III. Murad dönemi (sal. 1574-1595) sonlarıMeslekGörüntüle
13YESÂRÎ, Mehmed Es'ad Yesârî Efendid. 1798 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MÜDÂMÎ, Müdâmî Beyd. ? - ö. 1552Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MERÂMÎd. ? - ö. III. Murad dönemi (sal. 1574-1595) sonlarıAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16YESÂRÎ, Mehmed Es'ad Yesârî Efendid. 1798 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17MÜDÂMÎ, Müdâmî Beyd. ? - ö. 1552Madde AdıGörüntüle
18MERÂMÎd. ? - ö. III. Murad dönemi (sal. 1574-1595) sonlarıMadde AdıGörüntüle