ŞEM'Î, Mehmed Sâlih Efendi

(d. ?/? - ö. 1171/1758)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İsmi Mehmed Salih, mahlası Şem'î'dir. İstanbulludur. Divan-ı Hümayun çavuşlarından Mustafa Efendi'nin oğludur. Kaynaklarda doğum tarihi verilmemiştir, ancak vefatında kırk yaşına girmediği dikkate alınırsa 1718 yılından sonra doğmuş olmalıdır. Eğitimi hakkında bir bilgiye sahip değiliz. Babasının divan çavuşlarından olması, onun Sadrazam reis kalemi katipleri ve tahvil odası halifeleri arasına girmesine imkan hazırlamıştır. Nakşa kabiliyetli olduğu anlaşılınca Mehmed Rasim Efendi'den meşk ederek; çep dîvânî, rik'a ve reyhânî yazılarda ustalaşmıştır. Güzel yazı yazma yanında güzel söz söylemede de kabiliyetlidir. Şiirleri akranlarının şiirlerinden üstündür. 

Yaşı kırka ermeden, 1171/1758 senesinin Zilkade/Temmuz ayında İstanbul'da veba hastalığı sebebiyle vefat etmiştir. Cenazesi Eyüp Sultan Camii'nde kılınmış ve Eğrikapı haricinde Kırımî Efendi çeşmesi karşısına defnedilmiştir. Mezar taşına bazı dostları tarafından şu tarih beyti nakşedilmiştir:

Olsun kalem kitâbe-i târîhe naşk-bend

Firdevs kıldı meşhedi rûh-ı Mehemmedi 1171 ( Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn 1928: 478)

Kaynaklarda Şem'î Salih Efendi'ye ait bir eserden bahsedilmemektedir. Mecmualarda Şem'î mahlasıyla yer alan şiirlerden hangilerinin bu Şem'î'ye ait olduğunu tespit etmek güçtür.

Kaynakça

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (1928). Tuhfe-i Hattatîn. İstanbul: Devlet Matbaası.

Müstakimzâde Süleyman Sa'deddîn (2000). Mecelletü'n-Nisâb. Ankara: KB Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET FERİDUN GÜVEN
Yayın Tarihi: 13.01.2014
Güncelleme Tarihi: 14.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Beyt:

Dûr iden fânûs-ı âgûşumdan ol şem'i bu şeb

Rûzgâr eksikligidür rûzgâr eksikligi

(Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Na'il Tuman, Tuhfe'-i Nâ'ilî (Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri). (tıpkıbasım) 2 C. Ankara: Bizim Büro Yay. 502.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SÂBİRÎ, Sâbirî Çelebid. ? - ö. 1591-92Doğum YeriGörüntüle
2Suat Taşerd. 1919 - ö. 16 Kasım 1982Doğum YeriGörüntüle
3KÂŞİF, Es'ad-zâde Seyyid Sa'deddin Efendid. 1665-66 - ö. 14 Ekim 1699Doğum YeriGörüntüle
4SÂBİRÎ, Sâbirî Çelebid. ? - ö. 1591-92Doğum YılıGörüntüle
5Suat Taşerd. 1919 - ö. 16 Kasım 1982Doğum YılıGörüntüle
6KÂŞİF, Es'ad-zâde Seyyid Sa'deddin Efendid. 1665-66 - ö. 14 Ekim 1699Doğum YılıGörüntüle
7SÂBİRÎ, Sâbirî Çelebid. ? - ö. 1591-92Ölüm YılıGörüntüle
8Suat Taşerd. 1919 - ö. 16 Kasım 1982Ölüm YılıGörüntüle
9KÂŞİF, Es'ad-zâde Seyyid Sa'deddin Efendid. 1665-66 - ö. 14 Ekim 1699Ölüm YılıGörüntüle
10SÂBİRÎ, Sâbirî Çelebid. ? - ö. 1591-92MeslekGörüntüle
11Suat Taşerd. 1919 - ö. 16 Kasım 1982MeslekGörüntüle
12KÂŞİF, Es'ad-zâde Seyyid Sa'deddin Efendid. 1665-66 - ö. 14 Ekim 1699MeslekGörüntüle
13SÂBİRÎ, Sâbirî Çelebid. ? - ö. 1591-92Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Suat Taşerd. 1919 - ö. 16 Kasım 1982Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15KÂŞİF, Es'ad-zâde Seyyid Sa'deddin Efendid. 1665-66 - ö. 14 Ekim 1699Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SÂBİRÎ, Sâbirî Çelebid. ? - ö. 1591-92Madde AdıGörüntüle
17Suat Taşerd. 1919 - ö. 16 Kasım 1982Madde AdıGörüntüle
18KÂŞİF, Es'ad-zâde Seyyid Sa'deddin Efendid. 1665-66 - ö. 14 Ekim 1699Madde AdıGörüntüle