HÜSEYİN FEVZİ

(d. 1886 / ö. 1928)
?
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Hüseyin Fevzi 1886'da doğmuştur. Doğum yeri bilinmemektedir. Hacı Bektaş Veli Dergâhı postnişini Veliyeddin Çelebi’nin (Hürremi) oğludur. Annesi Hatice Hanım’dır. Hüseyin Fevzi, doğduğu gün annesi rüyasında Hz. Hüseyin’i gördüğü için kendisine Hüseyin adı verilmiştir. Sakin ve münzevi bir tabiatı olan Hüseyin Fevzi, yaşadığı çevrede oldukça saygın bir kişiliğe sahip olmuştur. Hacı Bektaş Veli Dergâhı’nın son çelebi postnişinidir. Hüseyin Fevzi, 1928 yılında Tokat’ta vefat etmiş ve orada toprağa verilmiştir (Özmen 1998: 63).

Hüseyin Fevzi’nin çeşitli kaynaklarda mevcut bulunan az sayıdaki şiirinden daha ziyade Alevi-Bektaşi inancı ve tasavvufu merkezli şiirleri kaleme aldığını söylememiz mümkündür. Şüphesiz bunda kendisinin Hacı Bektaş Veli Dergâhı’nın son postnişini olması ve bu gelenek içerisinde yetişmesinin de büyük payı vardır. Şiirlerindeki konu seçiminden kelime kadrosu ve söyleyiş biçimine kadar tüm şekil ve içerik özellikleri Alevi-Bektaşi şiirinin hususiyetlerini yansıtmaktadır. Elimizde bulunan az sayıdaki şiirinin içerisinde dahi kendine özgü dil ve üslubuyla kaleme aldığı devriye örneklerine rastlamamız mümkündür. Yine amcasının ve yakınlarının vefatı üzerine yazdığı şiirleri, aşk ve hasret konulu şiirleri ve kendi yaşadığı zamanın insanından ve cahil taliplerden yakındığı şiirleri işlediği konuları göstermesi bakımından önemlidir.

Hüseyin Fevzi’nin şiir anlayışıyla ilgili olarak İsmail Özmen şu bilgileri aktarmaktadır: “Romantizmin yelleriyle savrulan, bireysel ve toplumsal bazı gerçeklere dokunan lirizim dolu içtenlikli şiirleri ince bir hüzün ve melankoli izleri taşır. Coşkulu, akıcı bir söyleşi olan Hüseyin Fevzi, tarikatın güzelliklerini büyük bir edebiyat birikimiyle harmanlayarak şiire dönüştürmüştür. Söylenceleri ustalıkla şiirleştirmiştir. Tarikatın tüm güzelliklerini kendine özgü bir anlatımla sergilerken derinlere inmesini başarıyla sürdürür” (Özmen 1998: 63).

Diğer taraftan bazı şiirleri çeşitli saz ve ses sanatçıları tarafından plak, kaset, müzik albümü, konser ve TV programlarında seslendirilmiştir. Bilhassa “Ey şahin bakışlım, bülbül avazlım” dizeleriyle bilinen eseri, semah formatında Alevi – Bektaşi inancına mensup topluluklar arasında gerek cem ritüellerinde gerekse de müzik albümü, konser, TV programı gibi ortamlarda oldukça yaygın olarak icra edilmektedir. Aynı eser birçok saz ve ses sanatçısı tarafından Âşık Kul Hüseyin’in eseri olarak kayıtlara geçse de bu şiirin sözleri Hüseyin Fevzi Çelebi’ye aittir.

Kaynakça

Özmen, İsmail (1998). Alevi–Bektaşi Şiirleri Antolojisi. C. 5. Ankara: Kültür Bakanlığı Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. BÜLENT AKIN
Yayın Tarihi: 21.01.2019
Güncelleme Tarihi: 07.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İsmayıl Hakkı Baltacıoğlud. 28 Şubat 1886 - ö. 1 Nisan 1978Doğum YılıGörüntüle
2Cemil, Süleymand. 1886 - ö. 01 Mayıs 1940Doğum YılıGörüntüle
3EYÜP SABRİ LERMİOĞLUd. 1886-1887 - ö. 01.07.1957Doğum YılıGörüntüle
4BAYRAMOĞLU, Daşdemird. 1868 - ö. 1928Ölüm YılıGörüntüle
5HİLMÎ, Abdulmâlik Hilmîd. 1865 - ö. 1928Ölüm YılıGörüntüle
6Hacı Ömer Lütfid. 1870 - ö. 1928Ölüm YılıGörüntüle
7HAZRET, Muhammedin Ziyauddind. 1855/1858? - ö. 1924Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
8İBRAHİM FAHREDDİN ERENDENd. 1886 - ö. 1966Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
9HÜSEYİN, Hüseyin Orhand. 1938 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
10MÎRÎ, Mehmed Çelebid. ? - ö. 1715-16Madde AdıGörüntüle
11HÜMÂYÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
12HAYRÎ, Seyyid Mehmed Hayrî Efendid. 1734 - ö. 1789-90Madde AdıGörüntüle