İnal, Gülseli

(d. 17 Mayıs 1947 / ö. ?)
Şair, yazar, çevirmen, deneme yazarı
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

1947’de İstanbul’da doğmuştur. Babası Asım Zihnioğlu’nun işi nedeniyle sekiz yaşına kadar Rize’de yaşamış, ilkokula Rize İlkokulu’nda başlamıştır. İki yıl sonra ailesiyle birlikte İstanbul’a taşınıp Cihangir semtine yerleşmişlerdir. İstanbul Namık Kemal İlkokulu’ndan 1958’de mezun olduktan sonra orta ve lise eğitimine Atatürk Kız Lisesi’nde devam etmiştir. 1965’te Atatürk Kız Lisesi’nden mezun olmuş, 1966’dan 1968’e kadar İstanbul Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümünde okumuştur. 1969’da İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Bölümü’nü kazanmış, 1974’te üniversitenin Felsefe Bölümü’nden mezun olmuştur.

İnal, 1977’de Aydınlık gazetesinin sanat sayfasında çalışmaya başlamıştır. Gazeteci kimliği şiirlerine toplumsal olaylara karşı duyarlı bir aydın kimliği olarak girecektir. 1981’den 1986’ya kadar Yazko Edebiyat’ ta hemen her sayı bir şiiri yayınlanmıştır.

1981’de Yazko Edebiyat yazarlar kurulu Yazko Kadın isimli kadın dergisini yönetmek için Gülseli İnal'ı davet etmiştir. Derginin yöneticileriyle birlikte kitaplar çevirmiş, toplantılar yapmış, sempozyumlar düzenlemiştir. Mor Çatı kadın sığınma evinin kurucuları arasında yer almıştır. Feminist tavrını günlük hayatın yanında edebi eserlerinde de sürdüren İnal, Türk siyasi ve edebi hayatında feminizmin yerleşmesinde rol oynamıştır.

1996’da şair Tarık Günersel’le Şiir Uzayı Labaratuvarı'nı kurmuş ve 21 Nisan’ı "Dünya Şiir Günü" ilan edip kutlamaları başlatmıştır. Kutlamalara dünyadan ve Türkiye’den pek çok şair katılmıştır. İnal ve Günersel’in teklifi Türkiye PEN Yazarlar BBirliği tarafından kabul edilmiş; ancak tarihi 21 Mart olarak değiştirilmiştir (1998). Unesco da bu tarihi ‘’Dünya Şiir Günü” olarak kabul etmiş ve tüm dünyaya duyurmuştur (1999).

İlk şiir kitabı Sulara Gömülü Çağrı 1985’te ressam Burhan Uygur’un kitap için özel olarak çizdiği desen ve resimlerle yayımlanmıştır. 1988’de yayımlanan Dolunay adlı lirik eseri Şahin Kaygun tarafından filme alınarak yurt dışında film festivallerinde gösterilmiş ve Cannes, Moskova ve Toronto Film Festivallerinde özel ödüller kazanmıştır.

Sanatçının ‘’Yapayalnızsınızdır’’ adlı şiiri 2003 yılında Selman Ada tarafından bestelenmiş ve eserin 2005’te İstanbul Senfoni Orkestrasınca Türkiye prömiyeri yapılmıştır. Aynı yıl Tel Aviv Senfoni Orkestrası tarafından üç dinin kardeşliği adına dünya prömiyeri yapılmıştır.

Resimle ilgili makale, inceleme ve monografiler yazan sanatçının, Artist dergisinde (1998-2004) aylık resim eleştirileri, Yeni Yüzyıl gazetesinde haftalık yazıları yayımlanmıştır (1996-1999).

1992'den itibaren Türkiye dışında birçok şiir toplantısına katılmıştır.

İnal 2015’ten bu yana ArkeoPera Yayınları’nda şiir dizisi editörlüğü yapmaktadır.

Annesinin edebiyata çok düşkün olduğunu ve okuduğu ilk kitapların annesinin kitaplığındaki edebiyat eserleri olduğunu ifade eden Gülseli İnal, on yaşında okuduğu ilk eserin Piere Louis’in Afrodid’idi olduğunu söyler. On iki yaşında anneler gününde annesine yazdığı ‘’Beyaz Melek’’ isimli şiir, sanatçının ilk eseridir. Aynı yıl kısa hikâyeler de yazmaya başlamıştır.

Şiirlerini toplumsal ve bireysel şiddete karşı bir tavır olarak gören İnal, aşırı gerçeklik ve aşırı fantezinin şiirinin temel kaynakları olduğunu ifade eder. Geniş bir tema yelpazesine sahiptir. Bunlar içinde efsanelerin, dünyada eşitsizliği gördüğü için adaletin ayrı bir yeri vardır (İnal, 2006).

İmgelerinde zıtlıkların belirgin bir işlevi olduğu görülen sanatçı öznel bir dili tercih eder. Kelimeler açısından belli kurallara bağlı kalmayan sanatçı vezne ve kafiyeye göre şiir yazmaz. Şiirlerinde yer yer kırık mısralar görülür.

Gülseli İnal’ın şiirleri Fransızca, İngilizce, Almanca, Hollandaca, İtalyanca, Malayca, Farsça, Bulgarca, Arapça, Romenceye çevrilmiş ve başta Amerika olmak üzere dünyanın birçok ülkesinde şiir antolojilerinde yer almıştır.

İnal, Dolunay (1988) ve Lady Lazarus (2014) başlıklı iki lirik anlatı kaleme almıştır. Lady Lazarus’ta toplumun erkeklerin dünyası olduğunu ve onların hiç kimseye söz hakkı tanımadıklarını ortaya koymaya çalışmıştır. Eser, erkek egemen bir toplumun içinde bunalan ve kaçış yolları arayan Abigal’in hikâyesidir.

Çevirileri de olan İnal Julıet Mitchell’den Kadınlık Durumu adlı kitabı çevirenler arasında yer almıştır. Nilgün Marmara’nın şiir kitabı Kırmızı Kahverengi Defter’i ise yayına hazırlamıştır (1993).

Kaynakça

ALTINKAYNAK, Hikmet (2018). Türk Edebiyatında Yazarlar ve Şairler Sözlüğü. İstanbul: Hürriyet Yayınları.

İNAL, Gülseli (2006). "Gülseli İnal ile Bir Konuşma". Varlık Dergisi, (1191), (Konuşan: Ayhan Şahin)

Nursena Dönmez ile 23.03.2018 tarihinde sosyal ağ ortamında yapılan röportaj.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: NURSENA DÖNMEZ
Yayın Tarihi: 24.06.2018

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kadınlık DurumuKadın Çevresi Yayınları / İstanbul1985Çeviri
Sulara Gömülü ÇağrıAka Ofset / İstanbul1985Şiir
Lale Sesiydiler ve YoktularBroy Yayınevi / İstanbul1987Şiir
DolunayRemzi Kitabevi / İstanbul1988Roman
LetoonŞiir Atı Yayınları / İstanbul1989Şiir
BakkarisEdebiyat Gazetesi Yayınları / İstanbul1991Şiir
Dans NaturaBroy Yayınevi / İstanbul1991Şiir
Sif ve GulaTelos Yayıncılık / İstanbul1992Şiir
Saklanmış Levha- / İstanbul1995Şiir
Chöd RakslarıBilim Sanat Yayınları / İstanbul1998Şiir
Kayıp BağlantıTelos Yayıncılık / İstanbul2000Şiir
Devrim ErbilArtist Yayınları / İstanbul2005Biyografi
Elektra UçurumuTelos Yayıncılık / İstanbul2005Şiir
Selected Poems- / İstanbul2005Şiir
Çocukluğun Son GünüTelos Yayıncılık / İstanbul2007Şiir
Rüya DivanıYasak Meyve Yayınları / İstanbul2009Şiir
Toplu Şiirler IYasak Meyve Yayınları / İstanbul2009Şiir
Toplu Şiirler IIYasak Meyve Yayınları / İstanbul2009Şiir
Toplu Şiirler IIIKomşu Yayınları / İstanbul2009Şiir
Toplu Şiirler IVKomşu Yayınları / İstanbul2009Şiir
Bronza Yazılan Efsane: Tankut ÖtkemTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları / İstanbul2010Biyografi
Kap KarioYasak Meyve Yayınları / İstanbul2011Şiir
PANMas Matbaacılık / İstanbul2012Şiir
Pustinyata Na HermesJanet 45 / Plovdiv2013Şiir
Lady LazarusVarlık Yayınları / İstanbul2014Roman
Güneş Öncesiİskenderiye Kitaplığı / İstanbul2016Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ergi, Sabahattind. 23 Temmuz 1917 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2HASAN PAŞAd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3AHMED VEFİK PAŞAd. ? - ö. 1891Doğum YeriGörüntüle
4OSMAN, Osman Kayad. 1947 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5NAÇARİ BABA, Ali Çetind. 1947 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Saka, Zekeriyad. 30 Aralık 1947 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Fazıl Hüsnü Dağlarcad. 26 Ağustos 1914 - ö. 15 Ekim 2008MeslekGörüntüle
8SA’ÎD, Kîlârî Hızrağazâde Sa’îd Bey, Hızrağazâde Enderûnî/Enderûnlu Sa’îd Beyd. ? - ö. 1837MeslekGörüntüle
9Hakan Kağand. 1974 - ö. ?MeslekGörüntüle
10Fatma Karabıyık Barbarosoğlud. 01 Ağustos 1962 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Irmak Bahçecid. 15 Mart 1983 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Baha Vefa Karatayd. 2 Ekim 1916 - ö. 6 Ocak 1998Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13İnal, Yaşar Farukd. 24 Nisan 1934 - ö. 16 Nisan 2012Madde AdıGörüntüle
14Ayhan İnald. 7 Haziran 1933 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15İnal, Fahreddind. 1908 - ö. ?Madde AdıGörüntüle