UMUR, Osman Önder

(d. 1899 / ö. 09.05.1976)
şair, eğitimci, yazar
(Âşık ve Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Osman Önder olan şair, 1899'da Kütahya’nın Gediz ilçesinde doğmuştur. Mahalle mektebinde okuduktan sonra Birinci Dünya Savaşı’nda askere alınır ve Filistin Cephesi'nde savaşır. Mondros Mütarekesi'nden sonra Gediz’e dönen şair Kurtuluş Savaşı'nda Kuvâ-yı Milliye saflarında yer alır (Pınar 2012: 357-358). Piyade Yedek Asteğmen olarak Gediz’de Milis Bölüğü adı altında kurulan birliğin başına getirillir. Osman Önder, Cumhuriyet döneminde uzun yıllar öğretmen olarak çalıştıktan sonra emekli olur. 9 Mayıs 1976 tarihinde İzmir’de vefat eder (Güler 2017: 53).

Âşığın şiirlerinde Gediz’in kendine özgü yaşantısı hissedilir. Murat Dağı’nın güzelliklerini ve kaplıcalarını ustalıkla anlatır. Kişiliğinin oluşmasında bu çevre etkilidir. Genç yaşından itibaren şiirle ilgilenir. Şair, Salur boyundan Gediz Fatihi Umur Bey’den dolayı Âşık Umur mahlasını alır. Emekli olduktan sonra Gediz’in tarihçesini yazar ve şiir üzerine yoğunlaşır. Bu yıllarda Gedizli İbrahim Efe, Gediz Fatihi Umur Bey, İslamoğlu ve Gediz Zelzele Destanı’nı kaleme alır.

Umur’un destanlarında dağılan Osmanlı’nın sıkıntıları ve Gediz depreminin ızdırabı görülmektedir. Gediz’in efe geleneğini ve efelerin kahramanlıklarını da sıkça işler. Kütahya Aksu dergisinde şiirleri yayımlanan Umur’un bu şiirlerinde insan, aşk ve tabiat sevgisi öne çıkar. Âşığın şiirleri kitap olarak yayımlanmamıştır (Güler 2017: 56).

Kaynakça

Güler, Kadir (2010). Kütahya Şairleri I. Kütahya: Ekspres Matbaası.

Güler, Kadir (2015). Kütahya İsimler Sözlüğü. Kütahya: Ekspres Matbaası.

Güler, Kadir (2016). Kütahya’nın Sırları. Kütahya: Ekspres Matbaası.

Güler, Kadir (2017). Kütahya Şairleri II. Kütahya: Ekspres Matbaası.

Pınar, Mehmet (2012). Ege'ye Hayat Veren Nehrin Doğduğu Yer- Gediz Ansiklopedisi. Kütahya: Gediz Belediyesi Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. KADİR GÜLER
Yayın Tarihi: 26.09.2018

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HARÎMÎ, İbrâhîm Harîmî Beyd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2HABSÎ/HASBÎ, Hasbî Çelebid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Dayıoğlu, Gültend. 15 Mayıs 1935 - ö. -Doğum YeriGörüntüle
4HEMİD AĞAOĞLUd. 1899 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5ŞEMS ALİd. 1899 - ö. 1994Doğum YılıGörüntüle
6ÂRİF HİKMET (SARICALIOĞLU)d. 1899 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7HEMİD AĞAOĞLUd. 1899 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8ŞEMS ALİd. 1899 - ö. 1994Ölüm YılıGörüntüle
9ÂRİF HİKMET (SARICALIOĞLU)d. 1899 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10HEMİD AĞAOĞLUd. 1899 - ö. ?MeslekGörüntüle
11ŞEMS ALİd. 1899 - ö. 1994MeslekGörüntüle
12ÂRİF HİKMET (SARICALIOĞLU)d. 1899 - ö. ?MeslekGörüntüle
13HEMİD AĞAOĞLUd. 1899 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ŞEMS ALİd. 1899 - ö. 1994Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÂRİF HİKMET (SARICALIOĞLU)d. 1899 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HEMİD AĞAOĞLUd. 1899 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17ŞEMS ALİd. 1899 - ö. 1994Madde AdıGörüntüle
18ÂRİF HİKMET (SARICALIOĞLU)d. 1899 - ö. ?Madde AdıGörüntüle