MERAKÎ, Yusuf Biber

(d. 1925 / ö. 2014)
âşık, esnaf
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yusuf Biber, 1925'te Artvin’in Salkımlı (Torgom) köyünde doğmuştur. Babası, Biber oğullarından Kayabey'dir (Özder 1987: 437). Ortaokulu birinci sınıftayken, ailevi nedenlerle terk eden Biber, çocuk yaşlarda babası ile birlikte çiftçilik yapmıştır (Biber 2005: 8). Saz çalmaya ve şiir söylemeye otuz yaşlarında başlayan âşık, yörede kısa zamanda tanınır. Artvin ve çevre illerde bulunan âşıklarla karşılaşmalar yapan Yusuf Biber, şiirlerinde sırasıyla Yusuf, Yanarî ve Merakî mahlasını kullanmıştır (Özder 1987: 437). 1966'da baba mesleği olan çiftçiliği bırakıp bir dükkân açarak geçimini uzun süre esnaflıkla sağlamıştır. Sonraki yıllarda ise ailesi ile birlikte Artvin'den ayrılarak Bursa'ya yerleşmiş; asıl mesleği olan esnaflığını burada da yapmaya devam etmiştir. Bursa'da yaşadığı sürece saz çalmaya devam eden Biber, 2014'te Bursa'da vefat etmiştir.

Merakî, aldığı mahlasın rüyasında gördüğü pirler tarafından verilmiştir (Biber 1988: 5). Her konuda şiirlerini icra eden Merakî, halkın anlayabileceği yalın bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde genellikle 11’li heceyi kullanan Merakî; mani, semai ve gazel örneklerini de vererek Türk halk şiirine katkıda bulunmuştur. Bursa'da esnaflık yaptığı yıllarda şiirlerinin büyük çoğunluğunu memleket hasreti üzerine yazmıştır. Her konuda şiir yazan âşık, Hac farizasını yerine getirdikten sonra şiirlerinde tasavvufa daha fazla yer vermiştir.

Kaynakça

Biber, Yusuf (1988). Gönülaçar. Artvin: Artvin Demokrat Çoruh Matbaası.

Biber, Yusuf (2005). Sonbahar Yağmurları. Bursa: Furkan Ofset.

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. I, II, III. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kalpten KalemeGürbüz Basımevi / Artvin1996Şiir
Her telden Bir SesHürriyet Matbası / Artvin1963Şiir
Kalpten KalemeGündüz Basımevi / Artvin1966Şiir
GönülaçarArtvin Demokrat Çoruh Matbaası / Artvin1988Şiir
Sonbahar YağmurlarıFurkan Ofset / Bursa2005Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1DERYA, Mustafad. 1885 - ö. 1955Doğum YeriGörüntüle
2SAİDÎ, Saidd. 1810 - ö. 1850Doğum YeriGörüntüle
3SADIKÎ, Ahmet (Kürdoğlu Molla Ahmet)d. 1892 - ö. 1948Doğum YeriGörüntüle
4Hüseyin Topçugild. 31 Aralık 1925 - ö. 12 Mart 2012Doğum YılıGörüntüle
5İsmet Zeki Eyüboğlud. 1925 - ö. 12 Kasım 2003Doğum YılıGörüntüle
6Abdullah Rıza Ergüvend. Ekim 1925 - ö. 16 Ağustos 2001Doğum YılıGörüntüle
7Vecihi Timuroğlud. 29 Ekim 1927 - ö. 23 Ekim 2014Ölüm YılıGörüntüle
8KARA MEHMET, Mehmet Siligünlüd. 1934 - ö. 09.09.2014Ölüm YılıGörüntüle
9Özcan Ergüderd. 17 Temmuz 1929 - ö. 28 Temmuz 2014Ölüm YılıGörüntüle
10TEMELİ, Seyit Ali Bayrakd. 1948 - ö. ?MeslekGörüntüle
11VELİ, Hüseyin Kalabad. 1921 - ö. 1973MeslekGörüntüle
12ZİYA ÖZDAĞd. 06.01.1944 - ö. ?MeslekGörüntüle
13KARAHÖYÜKLÜ ALİ, Ali Kılıçd. 22.10.1924 - ö. 26.02.2015Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HASİBE RAMAZANOĞLUd. 1860 - ö. 1949Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15OSMANCIKOĞLU, Hamdi Öztosund. 1908 - ö. 1945Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MUZAFFER/UTAR, Muzaffer Utard. 1936 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17FEDAİ, Fedai Koçd. 1959 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18İBRAHİM ELİYEVd. 1943 - ö. ?Madde AdıGörüntüle