SAİDÎ, Said

(d. 1229/1810 - ö. 1269/1850)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Said olan Âşık Saidî, Artvin ilinin Yukarı Hod (Yukarı Maden) mahallesinde H. 1229/M. 1810 yılında doğmuştur. Ailesinin kim olduğu hakkında bilgi bulunmayan Saidî, küçük yaşlardan itibaren medrese eğitimi almış, daha sonra camilerde imamlık yapmıştır. Zamanında onu koruyup destekleyen bir hamisi olmamıştır. Hodlu Şamilî ile aynı dönemin âşıklarıdırlar ve aralarında ikisinin de aynı kıza âşık olmalarından kaynaklanan büyük bir husumet yaşanmıştır. Hocalık yapan Saidî, namaz kıldırırken pencereden atılan bir kurşunla öldürülmüştür. Cinayetten aralarında anlaşmazlık bulunan Şamilî sorumlu tutulmuştur. Bu olaydan dolayı Şamilî uzun süre hapiste yatmıştır. Saidî de köyünde toprağa verilmiştir (Koç 1990: 13-24).

Saidî, şiirlerinde genellikle sevgilisini ve ona kavuşamamasını anlatır. Dili son derece sadedir, yöresel deyişleri şiirlerinde bolca kullanır. Şiirlerini kendi devrinde yazıya aktaran olmamıştır; ancak sonradan diğer âşıklardan derleme vb. yöntemlerle şiirlerinin bir kısmı günümüze ulaşabilmiştir. Saidî, âşıklık geleneğinin Artvin’de en canlı şekilde yaşatıldığı ve birçok âşığın çıktığı Yukarı Hod mahallesinde doğmuş olduğu için daha çocukluğundan itibaren bir müzik ve şiir ortamı içerisinde bulunmuş, dinlediği âşıklardan etkilenmiştir. Kendisi de Rufâî’nin dayısıdır ve onun üzerinde tesiri olmuştur (Karadeniz 2002: 477).

Kaynakça

Karadeniz, Bekir (2002). Artvinli Halk Şairleri. Ankara: Artvin Kültür ve Yardımlaşma Derneği Yay.

Koç, Mehmet (1990). Hodlu Halk Ozanları ve Kalem Şuaraları. Aydın: Hürtunç Ofset.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TURGAY KABAK
Yayın Tarihi: 08.11.2013
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Gel Yârim

Lale sümbül müsün taze gül müsün?

Gılmadan almışın huyun gel yârim

Cennet şule vermiş alevi sormuş

Selvilere dönmüş boyun gel yârim

 

Meleksin semada boyun ziyade

Kavuşmadan ayrı düşürdü Huda

Erelim murada eller duada

Halvet odasında soyun gel yârim

 

Der Said hâlimiz şükür iyice

Hâlimi o yâre değil bellice

Konuşsak halimiz kırk gün kırk gece

Kuralım bir koca toyun gel yârim.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 313.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1COŞKUN, Necmettin Coşkund. 11.01.1946 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2SEFİLÎ/HABİLÎ/LÜTFÎ, Habil Öztürkd. 1865? - ö. 1935Doğum YeriGörüntüle
3ERKİNİSLİ AZMİ, Mustafa Adil Özderd. 27.04.1907 - ö. 11.11.1987Doğum YeriGörüntüle
4AVNÎ, Demirci-zâde Mehmed Avnî Efendid. 1810 - ö. 1849Doğum YılıGörüntüle
5DİDÂRÎd. 1810-1812? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6PERTEVNİYÂL SULTÂNd. 1810 - ö. 1884Doğum YılıGörüntüle
7RÂCÎ, Bafralı Osmân Râcî Efendid. 1812 - ö. 1850-61Ölüm YılıGörüntüle
8ÂRİF, Alî Beyzâde Ârif Efendid. 1832-33 - ö. 1850 ds.Ölüm YılıGörüntüle
9NİZÂRÎ, Abdurehimd. 1770 - ö. 1850Ölüm YılıGörüntüle
10VEHBÎ, İbrâhim Vehbî Efendi b. Hilmî Kâsım Efendid. ? - ö. 1700MeslekGörüntüle
11KEMTERÎ, Kadem Demird. 1923 - ö. ?MeslekGörüntüle
12BEDRİ YÜCESU, Mehmet Bedri Yücesud. 1901 - ö. 12.11.1998MeslekGörüntüle
13KUL HÜSEYİNd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14KARÂRÎ, Tahird. 1835/1826 - ö. 1915Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SELÂMÎ, Abdüsselamd. 1819 ? - ö. 1892Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ELES ŞİRİN OĞLU/ELES BOZALKANLId. 1870 - ö. 1938Madde AdıGörüntüle
17HASAN, Hasan Yılmazd. 1946 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18FAHRİd. 1863 - ö. 1908Madde AdıGörüntüle