SAİDÎ, Said

(d. 1229/1810 - ö. 1269/1850)
âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Said olan Âşık Saidî, Artvin ilinin Yukarı Hod (Yukarı Maden) mahallesinde H. 1229/M. 1810 yılında doğmuştur. Ailesinin kim olduğu hakkında bilgi bulunmayan Saidî, küçük yaşlardan itibaren medrese eğitimi almış, daha sonra camilerde imamlık yapmıştır. Zamanında onu koruyup destekleyen bir hamisi olmamıştır. Hodlu Şamilî ile aynı dönemin âşıklarıdırlar ve aralarında ikisinin de aynı kıza âşık olmalarından kaynaklanan büyük bir husumet yaşanmıştır. Hocalık yapan Saidî, namaz kıldırırken pencereden atılan bir kurşunla öldürülmüştür. Cinayetten aralarında anlaşmazlık bulunan Şamilî sorumlu tutulmuştur. Bu olaydan dolayı Şamilî uzun süre hapiste yatmıştır. Saidî de köyünde toprağa verilmiştir (Koç 1990: 13-24).

Saidî, şiirlerinde genellikle sevgilisini ve ona kavuşamamasını anlatır. Dili son derece sadedir, yöresel deyişleri şiirlerinde bolca kullanır. Şiirlerini kendi devrinde yazıya aktaran olmamıştır; ancak sonradan diğer âşıklardan derleme vb. yöntemlerle şiirlerinin bir kısmı günümüze ulaşabilmiştir. Saidî, âşıklık geleneğinin Artvin’de en canlı şekilde yaşatıldığı ve birçok âşığın çıktığı Yukarı Hod mahallesinde doğmuş olduğu için daha çocukluğundan itibaren bir müzik ve şiir ortamı içerisinde bulunmuş, dinlediği âşıklardan etkilenmiştir. Kendisi de Rufâî’nin dayısıdır ve onun üzerinde tesiri olmuştur (Karadeniz 2002: 477).

Kaynakça

Karadeniz, Bekir (2002). Artvinli Halk Şairleri. Ankara: Artvin Kültür ve Yardımlaşma Derneği Yay.

Koç, Mehmet (1990). Hodlu Halk Ozanları ve Kalem Şuaraları. Aydın: Hürtunç Ofset.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TURGAY KABAK
Yayın Tarihi: 08.11.2013
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Gel Yârim

Lale sümbül müsün taze gül müsün?

Gılmadan almışın huyun gel yârim

Cennet şule vermiş alevi sormuş

Selvilere dönmüş boyun gel yârim

 

Meleksin semada boyun ziyade

Kavuşmadan ayrı düşürdü Huda

Erelim murada eller duada

Halvet odasında soyun gel yârim

 

Der Said hâlimiz şükür iyice

Hâlimi o yâre değil bellice

Konuşsak halimiz kırk gün kırk gece

Kuralım bir koca toyun gel yârim.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi. 313.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SIDKÎ, Sânîd. 1768 - ö. 1833Doğum YeriGörüntüle
2ŞAMİLÎ, Şamild. 1815 - ö. 1860Doğum YeriGörüntüle
3HIFZÎ, Mehmetd. 1860 - ö. 1913Doğum YeriGörüntüle
4TEVFÎK, Ahmed Tevfîk Beyd. 1805-06/1810? - ö. 1860Doğum YılıGörüntüle
5DİDÂRÎd. 1810-1812? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6RİF'AT, Rif'at Deded. 1810? - ö. 1880?Doğum YılıGörüntüle
7ŞEREF, Halîl Şeref Efendid. 1796 - ö. 1850-51Ölüm YılıGörüntüle
8HASBÎ, Mehmed Hasîb, Çokod. ? - ö. 1850Ölüm YılıGörüntüle
9RÂCÎ, Bafralı Osmân Râcî Efendid. 1812 - ö. 1850-61Ölüm YılıGörüntüle
10ALİ BAKİ, Ali Baki Güld. 1897 - ö. 24.12.1956MeslekGörüntüle
11FEDAİ, Cuma Arand. 1944 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ÜMİDÎ, İmam Recep Çelebid. ? - ö. 1610MeslekGörüntüle
13OSMAN HİLMİd. 1868 - ö. 1897Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14KÖR HASAN, Dadaylıd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÇİROZ ALİ, Yenimahallelid. ? - ö. 1895Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İLGAR, İlgar Çiftçioğlud. 01.01.1964 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17GÜLSEN, Gülseren Kanburd. 1960 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18NAĞI RIZAYEV İMAMVERDİ OĞLUd. 1903 - ö. ?Madde AdıGörüntüle