Oğuz Kâzım Atok

(d. 24 Mart 1912 / ö. 25 Aralık 1980)
Şair, Yazar, Subay
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Erzincan'da dünyaya geldi. İlkokulu Konya'da (1923), ortaokul ve liseyi Kuleli Askeri Lisesi'nde okuduktan sonra (1929) Harp Okulu'nu (1931), Piyade Okulu'nu (1932) ve Harp Akademisi'ni (1938) bitirdi. Askerî görevle İtalya (1954), Fransa (1955-56) ve Almanya'da (1957) bulundu. Erzurum'da alay komutanlığı (1959), Gümüşhane'de askerî valilik ve tümen komutanlığı yaptı. General rütbesiyle emekli oldu. Ankara'da öldü.

İlk denemeleri Millî Mecmua ve İçtihat (1927), şiirleri Yücel, Çağrı, Başkent, Ilgaz, Birlik, Ülkü, Varlık, Otağ, Forum, Yelken, Kemalizm ve Türk Dili dergilerinde yayımlandı. 1951'de Büyük Yanlışlıklar adlı bir inceleme kitabı neşreden Atok'un ilk şiir kitabı Atatürk Sendeniz 1959'da yayımlandı. Bu şiir kitabını Düşlü Düzen (1962) ve 24'ün İçi (1973) adlı şiir kitapları takip etti. Atok'un şiirleri için Karaalioğlu, "Kahramanlıklarımızı, tarihimizin parlak sahifelerini çoğunlukla konu olarak alır. Şiirlerinde, umutsuz, karanlık bir dünya görüşü yerine, umutlu, aydınlık, sıcak bir duygu atmosferiyle bizi sarar; doğayı, insanı bize sevdirmeye çalışır" değerlendirmesini yapmıştır. (Akt: Yalçın 2010: 149)

Atok, 1976'da denemelerini Duymayı, Düşünmeyi Dile Getirme adlı kitapta toplamıştır. Muzaffer Uyguner, bu kitapla ilgili şu tespitleri yapar: "Ozanlığı yanında düzyazıya da yer ve önem veren Oğuz Kâzım Atok, çeşitli dergilerde yayımlanan denemelerini Duymayı Düşünmeyi Dile Getirme adlı bir kitapta topladı. Atok, üç bölüme ayırdığı kitabında, önce dil ışını üzerinde durmuş insan, insanın bilinçlenmesi ve bu bilinçlenmede dil ve sözcükler sorunu üzerinde durmuş; dilin böylece yaratılmasını, dilin deyimler ve atasözleri hazinesini, dildeki daha başka önemli öğeleri ele alıp görüşünü genel bir düzen içinde belirtmiştir. " (Uyguner 1976: 374)

Kaynakça

Kurdakul, Şükran (1999). Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (5. Baskı). İstanbul: İnkılâp Yay. s. 94.

Uyguner, Muzaffer (1976). "Duymayı Düşünmeyi Dile Getirme". Türk Dili. C. XXXIV. S. 299. s. 374-375.

Yalçın, Murat (Ed., 2010). Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi (3. Baskı). İstanbul: Yapı Kredi Yay. C. 1. s. 149.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. İSMAİL ALPER KUMSAR
Yayın Tarihi: 11.07.2018
Güncelleme Tarihi: 19.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Büyük YanlışlıklarGenelkurmay Başkanlığı Yay. / Ankara1951İnceleme
Atatürk SendenizHatipoğlu Yayınevi / İstanbul1959Şiir
Düşlü DüzenMim Yay. / İstanbul1962Şiir
24'ün İçiBaylan Matbaası / Ankara1973Şiir
Duymayı, Düşünmeyi Dile GetirmeÜlkü Matbaası / Ankara1976Deneme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ŞAH HAYDARİ KERRAR, Haydar Birgörd. 18.06.1954 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Metin Üstündağd. 15 Şubat 1965 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3HAYYÂT VEHBÎ, Erzincanlı Terzi Babad. 1776 veya 1781 - ö. 1848Doğum YeriGörüntüle
4Taha Torosd. 1912 - ö. 26 Ocak 2012Doğum YılıGörüntüle
5M. Nafiz Akınoğlud. 1912 - ö. 24 Aralık 1995Doğum YılıGörüntüle
6Emine Memduha Özyürekd. 1 Nisan 1912 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7İlhan Demirasland. 24 Ağustos 1928 - ö. 29 Kasım 1980Ölüm YılıGörüntüle
8Nâzım Kurşunlud. 1911 - ö. 8 Ekim 1980Ölüm YılıGörüntüle
9MURTUZELİ HESENOVd. 1895 - ö. 1980Ölüm YılıGörüntüle
10Necdet Ekicid. 03 Ocak 1955 - ö. ?MeslekGörüntüle
11ÜMMÎ SİNAN, İbrahimd. 1488 - ö. 1568MeslekGörüntüle
12Devrim Dirlikyapand. 11 Temmuz 1974 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Semih Sait Umard. 1923 - ö. 13 Aralık 2009Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Muammer Lütfi (Bahşi)d. 1903 - ö. 30 Mayıs 1947Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ömer Faruk Toprakd. 14 Şubat 1920 - ö. 20 Ağustos 1979Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Müslüm Oğuzd. 20 Şubat 1951 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17HATUNÎ BACI, Semiha Bozkurt Oğuzd. 1960 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18DERTLİ KÂZIM, Kâzım Gülled. 1954 - ö. ?Madde AdıGörüntüle