Halit Asım

Celâl Sumer, Halit Çalköy, Nazmi Sezai, Mehmet Elsazı
(d. 1918 / ö. 1941)
Şair
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Burdur'da doğdu. Edebiyat öğretmeni olan babasının adı Mustafa, annesinin adı ise Zübeyde'dir. İlköğretime Burdur'da, Turan İlkmektebi'nde başladı. Üçüncü sınıftan itibaren öğrenimine Antalya'da, Bucak İlkokulu'nda devam etti. Adana Ortaokulu'nda iki yıl okuduktan sonra Antalya Lisesi'nin orta kısmına geçiş yaptı. Hastalığı nedeniyle Antalya Lisesi ikinci sınıftayken okuldan ayrılmak zorunda kaldı. Antalya'da, aralarında sonradan ünlü bir tiyatro oyuncusu ve yönetmen olan Şahap Akalın'ın da bulunduğu arkadaşlarıyla birlikte Çağlayan dergisini çıkardı. Şiirleri Çağlayan, Hamle ve Varlık dergilerinde yayımlandı. Dergilerde yayımlanan şiirlerinde Halit Asım isminin yanı sıra Celâl Sumer, Halit Çalköy, Nazmi Sezai, Mehmet Elsazı müstear isimlerini kullandı. Tek şiir kitabı olan Ömür, ölümünden bir yıl önce 1940'ta yayımlandı. 1941'de İstanbul'da, henüz yirmi üç yaşındayken kalp yetmezliği nedeniyle vefat etti. Feriköy Mezarlığı'na defnedildi.

Şair Arif Damar tarafından ilk sürrealist şairimiz olarak kabul edilen Halit Asım, özgün bir imge dünyasına sahiptir. Doğaya o güne kadar bakılmamış bir ruh hâliyle yaklaşan şairde, şüphecilik ön plana çıkmış, vehim had safhalara ulaşmıştır. Kurduğu dünya kasvetli ve ''gecegil'' bir dünyadır (Kahyaoğlu 1995: 62). Çoğunluğunu hece vezniyle yazdığı şiirleri, yoğun imge yüklü ve içe dönüktür. Sürekli bir arayış içinde olan şair, çoğu zaman bir hesaplaşma içindedir. Yalnızlık, ölüm, ölüm sonrası, meçhul bir rüzgâr, rüya onun mutlak temalarıdır. Kendini ve hayallerini, arzuya giden yolu, söz geçirilmez bir hülyada bulur. Şiirlerinde bir şeye ulaşmanın ''son'' olacağı bilinci yüklüdür. Hiçbir zaman ulaşamaz, hep arar (Fahri 1995: 71). Henüz ortada İkinci Yeni yokken şiirlerinde görülen sürrealist etkiler, bilinç dışının hâkimiyeti, dilin kullanılışı, yoğun imge kullanımları ve özellikle ''Örtüp perdelerini şuurun/Saklayın orda bir avuç eti'' dizeleri, onun, erken İkinci Yeni şairi olarak görülmesi gerektiğinin göstergesidir (Yolcu 2015: 122). Halit Asım'ın şiirlerinde Ahmet Haşim'in etkisini görmek de mümkündür. Şair Yücel Kayıran'a göre Halit Asım, Ahmet Haşim'in poetik çocuğudur. Bununla beraber Kayıran, Halit Asım'ın erken İkinci Yeni şairi olduğu görüşünü destekler nitelikte olarak, Türk şiirinde erotik olanın ve psikanalizdeki arzunun ilk defa Halit Asım'ın şiirinde ortaya çıktığını belirtir.

Kaynakça

Damar, Arif (1989). ''Bizim Liseli'miz Halit Asım''. Hürriyet Gösteri Dergisi. S. 109. s. 14-18.

Fahri, Mehmet (1995). ''Kısa Bir Ömürde Uzun Bir Ömür: Halit Asım''. Sombahar Dergisi. Y. 5. S. 28. s. 71-72.

Kahyaoğlu, Orhan (1995). ''Bu Bir Sahip Çıkış Yazısıdır''. Sombahar Dergisi. Y. 5. S. 28. s. 61-63.

Kayıran, Yücel (2015). ''Unutulmuş Bir Şair: Halit Asım''. https://www.veyayinevi.com/tag/ahmet-hasim/ [Erişim Tarihi: 06.02.2019]

Yolcu, Emrah (2015). ''Halit Asım: Bir Yolculuğun Arifesi''. Melâmet. Y. 1. S. 4. s. 121-124.

Yücel, Kenan (Hzl.) (2015). Halit Asım/Ömür/Şiirler 1940. İstanbul: Ve Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: GÖKHAN SERDAR ÖZAKTAŞ
Yayın Tarihi: 11.03.2019
Güncelleme Tarihi: 01.11.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
ÖmürYılmaz Basımevi / İstanbul1940Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Gonca Özmend. 07 Eylül 1982 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Engin Özmend. 1983 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3İbrahim Zeki Burdurlud. 1922 - ö. 27 Temmuz 1984Doğum YeriGörüntüle
4MÜDAMÎ, Sabit Yalçın Atamand. 1918 - ö. 08.11.1968Doğum YılıGörüntüle
5İskender Cenap Eged. 1918 - ö. 30 Ekim 1996Doğum YılıGörüntüle
6Fikret Arıtd. 3 Ekim 1918 - ö. 11 Kasım 1987Doğum YılıGörüntüle
7Mehmet Fikrid. 1908 - ö. 1941Ölüm YılıGörüntüle
8MİSKİN HESENd. 1875 - ö. 1941Ölüm YılıGörüntüle
9Ahmet Hadi Maksudid. 1868 - ö. 1941Ölüm YılıGörüntüle
10Hüseyin Siret Özseverd. Mart 1872 - ö. 27 Şubat 1959MeslekGörüntüle
11Sezai Sarıoğlud. 11 Mart 1950 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Mehmet Salihoğlud. 25 Aralık 1922 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Yaşar Nabi Nayırd. 1908 - ö. 15 Mart 1981Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Aslı E. Perkerd. 23 Mart 1975 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Kemal Bekir Özmanavd. 1924 - ö. 13 Ocak 2014Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Faik Şemsettin Benlioğlud. 1889 - ö. 1949Madde AdıGörüntüle
17Hamâmîzâde Mehmet İhsand. 5 Şubat 1885 - ö. 11 Mayıs 1948Madde AdıGörüntüle
18Haydar Ergülend. 14 Ekim 1956 - ö. ?Madde AdıGörüntüle