MÜSTAKÎM, Mehmed Müstakîm Efendi

(d. ?/? - ö. 1120-21/1708-10)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

İstanbul'da doğan Müstakîm'in asıl adı Mehmed'dir. “Muhammediye-hân Müstakîm Efendi” diye meşhur oldu. Gençliğinde Halvetiye şeyhi Ümmî Sinân-zâde Hasan Efendi'ye intisap ettikten sonra İstanbul Aksaray’da Sofular Mahallesi'ndeki Halvetiye Alaaddin Zaviyesi'ne şeyh oldu. 1105/1693-94 yılındaki büyük yangında tekke yanınca, bir süre Ebu Eyüp Ensârî Cami'inde hasırların üstünde yaşadı. Defterdar Hasan Paşa, Sofular Tekkesi'ni tekrar inşa edince kendi tekkesinde ibadetle meşgul oldu. Vefat tarihi Sâlim'de 1120/1708-09; Safâyî, Belîğ ve Sicill-i Osmânî'de 1121/1709-10 olarak gösterilmektedir (Çapan 2005: 548; İnce 2005: 624;  Abdulkadiroğlu 1999: 385; Mehmed Süreyya 1311: 364).

Sesinin güzelliği ile tanınan Müstakîm, devrinde hoşsohbet bir insan olarak tanındı. Bu özelliği ile zamanının ileri gelenlerinin meclislerinde bulundu. Ayrıca tarih düşürmede yeteneği olan şairin evinin duvarlarını beyitlerle süslediği rivayet edilir (Çapan 2005: 548; İnce 2005: 624).

Kaynakça

Arslan, Mehmet (hzl.)(1994). Mecma-ı Şuara ve Tezkire-i Üdeba: Mehmet Siraceddin. Sivas: Dilek Matbaacılık.

Abdülkadiroğlu Abdülkerim (hzl.) (1999). İsmail Belîğ Nuhbetü'l-Âsâr li-Zeyl-i Zübdeti'l-Eşâr. Ankara: AKM Yay.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî: Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay.

Ekinci, Ramazan (hzl.) (2013). Hâfız Hüseyin Ayvansarayî Vefeyât-ı Ayvansarayî. İstanbul:Buhara Yay.

İnce, Adnan (hzl.)(2005). Tezkiretü’ş-Şu'arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay.

İpekten, Halûk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu ve Turgut Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C.II. Ankara: Bizim Büro Yay. 

Mehmed Süreyya (1311). Sicill-i Osmânî Yâhud Tezkire-i Meşâhir-i Osmâniyye. C. 4. İstanbul: Matbaa-i Âmire

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakâ’ik-i Nu’mâniye ve Zeyilleri “Vakâyiü’l-Fudalâ”. C. 2. İstanbul: Çağrı Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 18.12.2013
Güncelleme Tarihi: 25.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Ehl-i dil itse aceb mi ârzû-yı nev-bahâr

Dâfi-i derd ü elemdür azm-i sûy-ı nev-bahâr

 

Hâce-i bâd-ı sabâ açdı kumâş-ı goncayı

Oldı pür-zînet dükân-ı çâr-sûy-ı nev-bahâr

 

Ko itsün sûz-ı nâr-ı ışk cismim dâg ile memlû

Ki her dâgı şeb- târ-ı gama bir şeb-çerâg olsun

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safâyî Efendi Tezkire-i Safâyî: Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr İnceleme-Metin-İndeks. Ankara: AKM Yay. 548-49.)

 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2DÂÎ, Derviş Dâîd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Sevda Deniz K.d. 21 Nisan 1967 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5DÂÎ, Derviş Dâîd. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Sevda Deniz K.d. 21 Nisan 1967 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8DÂÎ, Derviş Dâîd. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Sevda Deniz K.d. 21 Nisan 1967 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
11DÂÎ, Derviş Dâîd. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12Sevda Deniz K.d. 21 Nisan 1967 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14DÂÎ, Derviş Dâîd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Sevda Deniz K.d. 21 Nisan 1967 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17DÂÎ, Derviş Dâîd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Sevda Deniz K.d. 21 Nisan 1967 - ö. ?Madde AdıGörüntüle