Madde Detay

Konya’da doğdu. Hayatı hakkında eldeki bilgiler sınırlıdır. Asıl adı Ahmed’dir. Kanuni Sultan Süleyman’ın vezirlerinden Rüstem Paşa’nın kethüdası olan Mustafa Çelebi’nin oğludur. Zeamet sahibidir. Safâyî’nin ölüm tarihiyle ilgili herhangi bir kayıt bulunmamaktadır. Ancak Ahdî’nin Gülşen-i Şu’arâ adlı tezkiresinde şair için “mülecca-i fukarâ-yı Hazret-i Mollâ Hudâvendigâr ‘aleyhirrahmeti’l meliki’l-gaffâr hâlâ ol tâlib-i erbâb-ı ma’ârif pâdişâh-ı gerdûn-menziletün eyyâm-ı sa’âdetinde ze’âmete mutasarrıf kimesnedür” ifadesini kullanmasından yola çıkarak Safâyî’nin, Gülşen-i Şu’arâ’nın yazıldığı tarih olan 971/1563 yılında hayatta olduğu ve bu tarihten sonra öldüğü düşünülebilir.

Safâyî’nin herhangi bir eserinin olup olmadığı bilinmemektedir.

Ahdî, Safâyî’nin çeşitli marifetlere sahip, Farsçayı iyi bilen, tabiatının şiire uygunluğu herkesçe kabul gören biri olduğunu; ancak şiire pek rağbet göstermediği için şiirlerinin şöhret bulmadığını belirtir (Solmaz 2005: 384).

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu ve T. Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. 2. Ankara: Bizim Büro Yay.

Solmaz, Süleyman (hzl.) (2005). Ahdî, Gülşen-i Şu’arâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Başkanlığı Yay.

Gazel

Çün gedâ-yı kûy-ı yârüz ‘izz ü câhı n’eylerüz

Dûd-ı âhımuz yiter kayd-ı külâhı n’eylerüz

Dil şeb-i vaslunda kâni’dür cemâlün şem’ine

Tâb-ı ruhsârun yiter mihr ile mâhı n’eylerüz

Kesret-i dünyâ içün bî-hûde gavgâlar nedür

Pâdişâh-ı hayl-i gam olduk sipâhı n’eylerüz

Ger Süleymân-ı zamân olsan alur bâd-ı fenâ

‘Âkıbet berbâd olan bu taht-gâhı n’eylerüz

Biz Safâyî pâdişâh-ı dehre baş indirmezüz

Dergeh-i dil-ber yeter özge penâhı n’eylerüz

(Solmaz, Süleyman (hzl.) (2005). Ahdî, Gülşen-i Şu’arâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Başkanlığı Yay. 384-85.)