ŞEVKET GÜHERİ

(d. 1945 / ö. -)
âşık, işçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Âşık Güherî’nin asıl adı Şevket Güheri’dir. 1945 yılında Adana'nın Feke ilçesinde dünyaya gelir. Âşığın iki eşi, dört çocuğu vardır. Okula hiç gitmemiştir, ama kendi imkanlarıyla okuma yazmayı öğrenir. Geçimini bir fabrikada çalışarak sağlar. Tüm yaşamını geçim sıkıntısıyla geçirir. Âşık Güherî, şiirlerini herhangi bir tarikat ya da zümreye bağlı kalmadan, içinden gelerek ve taraf tutmadan yazdığını belirtir. Askerliği, sanatını olumlu etkiler ve kendisini geliştirmesini sağlar. Âşıklığa, rüyasında gördüğü güzel bir kızın etkisiyle başlar. Saz çalabilen bir âşıktır. Saz çalmayı herhangi bir eğitim almadan veya bir usta âşığın yanında çıraklık yapmadan kendi kendine öğrenir. Güherî, âşık fasıllarında yer alarak halkla bir araya gelir. Şiirlerini hiçbir sanatsal kaygı gütmeden irticalen söyler (Koç 2002: 3-4).

Şiirlerinde maddi aşkın yanı sıra tasavvuf kültürüyle ilgili kavramlar da yer alır. Ayrıca peygamberlerle ve cennetle ilgili kavramlara da rastlanır. Maddi aşkla ilgili şiirlerinde sevgilinin güzelliğinin yanı sıra eziyetini de dile getirir. Ölümü, doğayı, sigarayı ve öğretmeni konu edinen birçok şiiri vardır. Felekten, hayattan yakındığı şiirleri de vardır (Koç 2002: 5-8).

Âşık Güherî, şiirlerinde genellikle 7 (4+3 duraklı), 8 (4+4 duraklı) ve 11’li (6+5 duraklı) hece kalıplarını koşma nazım biçimi içerisinde kullanır. Güherî’nin şiirlerinde genellikle yarım uyak bulunur. Çoğunlukla güzelleme söylemesine rağmen ağıt, ilahi ve öğütleme türlerinde de şiirleri vardır. Halk söyleyişleri ve yerel dili ustaca kullanan âşık; nasihat, hitap, tahkiye, karşılıklı soru-cevap üslubuyla şiirler söyler. Birçok edebi sanatı başarıyla kullandığı şiirlerinde deyimler ve atasözleri de yer alır (Koç 2002: 5-8).

Kaynakça

Koç, Derya (2002). Âşık Güherî. Lisans Bitirme Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. İSMAİL ŞENESEN
Yayın Tarihi: 27.03.2019
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FEHÎM, Nalband-zâde Mehmed Fehîm Efendid. ? - ö. 1780Doğum YeriGörüntüle
2Mümtaz Oktay Akıncıd. 1949 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3İSMAİL HAKKI TANRIKULUd. 1952 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4PAPUR, Abdullah Papurd. 1945 - ö. 1988Doğum YılıGörüntüle
5Ali İhsan Mıhçıd. 1945 - ö. 26 Haziran 1993Doğum YılıGörüntüle
6KILIÇ ENVERİd. 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7ZARALI TURAN, Turan Asland. 25.04.1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
8OZANOĞLU, İhsan Ozanoğlud. 15.04.1907 - ö. 13.02.1981MeslekGörüntüle
9SEFİL EDNA/FAKİR EDNA/EDNA/DERTLİ, Abuzer Doğanayd. 1902 - ö. 1965MeslekGörüntüle
10OSMAN, Osman Şahistanoğlud. 1884 - ö. 1968Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11CEYLAN, Muhlis Ceyland. 21.04.1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12ARÂBİ/ARABALİ, Arap Demird. 1948 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13OZAN MORSULTAN, Ahmet Mortaşd. 1944 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14SELAHATTİN BAYSALd. 10.04.1942 - ö. 11.03.2015Madde AdıGörüntüle
15YUSUFd. 1767 - ö. 1807Madde AdıGörüntüle