ŞEVKET GÜHERİ

(d. 1945 / ö. -)
âşık, işçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Âşık Güherî’nin asıl adı Şevket Güheri’dir. 1945 yılında Adana'nın Feke ilçesinde dünyaya gelir. Âşığın iki eşi, dört çocuğu vardır. Okula hiç gitmemiştir, ama kendi imkanlarıyla okuma yazmayı öğrenir. Geçimini bir fabrikada çalışarak sağlar. Tüm yaşamını geçim sıkıntısıyla geçirir. Âşık Güherî, şiirlerini herhangi bir tarikat ya da zümreye bağlı kalmadan, içinden gelerek ve taraf tutmadan yazdığını belirtir. Askerliği, sanatını olumlu etkiler ve kendisini geliştirmesini sağlar. Âşıklığa, rüyasında gördüğü güzel bir kızın etkisiyle başlar. Saz çalabilen bir âşıktır. Saz çalmayı herhangi bir eğitim almadan veya bir usta âşığın yanında çıraklık yapmadan kendi kendine öğrenir. Güherî, âşık fasıllarında yer alarak halkla bir araya gelir. Şiirlerini hiçbir sanatsal kaygı gütmeden irticalen söyler (Koç 2002: 3-4).

Şiirlerinde maddi aşkın yanı sıra tasavvuf kültürüyle ilgili kavramlar da yer alır. Ayrıca peygamberlerle ve cennetle ilgili kavramlara da rastlanır. Maddi aşkla ilgili şiirlerinde sevgilinin güzelliğinin yanı sıra eziyetini de dile getirir. Ölümü, doğayı, sigarayı ve öğretmeni konu edinen birçok şiiri vardır. Felekten, hayattan yakındığı şiirleri de vardır (Koç 2002: 5-8).

Âşık Güherî, şiirlerinde genellikle 7 (4+3 duraklı), 8 (4+4 duraklı) ve 11’li (6+5 duraklı) hece kalıplarını koşma nazım biçimi içerisinde kullanır. Güherî’nin şiirlerinde genellikle yarım uyak bulunur. Çoğunlukla güzelleme söylemesine rağmen ağıt, ilahi ve öğütleme türlerinde de şiirleri vardır. Halk söyleyişleri ve yerel dili ustaca kullanan âşık; nasihat, hitap, tahkiye, karşılıklı soru-cevap üslubuyla şiirler söyler. Birçok edebi sanatı başarıyla kullandığı şiirlerinde deyimler ve atasözleri de yer alır (Koç 2002: 5-8).

Kaynakça

Koç, Derya (2002). Âşık Güherî. Lisans Bitirme Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. İSMAİL ŞENESEN
Yayın Tarihi: 27.03.2019
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FİDANİd. 1934 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Mehmet H. Doğand. 28 Haziran 1931 - ö. 17 Şubat 2008Doğum YeriGörüntüle
3MAHMUT TAŞKAYAd. 1939 - ö. 01.12.2016Doğum YeriGörüntüle
4Mehmet Yardımcıd. 08 Ağustos 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5ÜMMÜGÜLSÜM, Ümmü Gülsüm Demird. 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6HAMZA, Hamza Turgutd. 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7OZAN NEFER/HALİLÎ, Halil Alpatd. 1948 - ö. ?MeslekGörüntüle
8KUL EMSALÎ, Muharrem Akkayad. 20.10.1949 - ö. ?MeslekGörüntüle
9YALÇINKAYA, Melih Yalçınd. 03.06.1984 - ö. ?MeslekGörüntüle
10PAŞA/PAŞA DAYI/METİNÎ, İsmail Metind. 1928 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11DÖNE SULTAN, Döne Kayad. 1925 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MAKSADÎ/OZAN MAKSADÎ, Hamza Kırılmazd. 01.02.1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13AYHANİ, Abidin Ayhanid. 1956 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14MIZARLI, Mehmet Yılmazd. 1933 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ABDİ İSAOĞLU ABDİYEVd. 1907 - ö. 1988Madde AdıGörüntüle