Madde Detay
SIRRI BABA, Hüseyin
(d. 1865 / ö. 1935)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
Asıl adı Hüseyin’dir. 1865’te Zile’nin Şıh köyünde doğmuştur. Köyde okul olmadığından okula gidememiş, kendi kendini yetiştirmiştir. Çevrede ermişliğine ve kerametlerine çok inanılır. 1935 yılında vefat eden Sırrı Baba’nın mezarı Şıh köyündedir.
Sırrı mahlası ile şiirler söyleyerek bu adla çevrede ünlenir. Âşıklığından çok baba, eren tavrı ve öğütleriyle anılır. Badeli âşıklardandır. Bir gece rüyasında ak sakallı bir pirin bir dolu sunarak “Hüseyin ara bulursun” demesi üzerine günlerce uykusuz kalıp huzursuz olur. Durumu babasına anlatarak babasından izin alıp dolaşmaya başlar. Yıllarca dolaştıktan sonra yolu Çorum’un Mecitözü ilçesinin bir köyüne düşer. Burada nur yüzlü, ak sakallı bir ihtiyarla karşılaşır. Buyur eder Hüseyin’e “Gel otur hele arayan bulur.” der. Hüseyin’in içinde bir coşku kabarır. Bir rahatlık hisseder. Yıllar önce rüyasında gördüğü ihtiyarın söylediklerini söylemiştir. Aradığını bulduğundan emindir. Elinden geldiğince hizmet eder. Bir bir deyişler dökülür ağzından. Hizmet işlevini tamamladıktan sonra piri destur verir. “Adın Sırrı olsun, var git kendine çevre edin, aydınlat onları, bizden bu kadar, gerisini sen getir.” der. Bunun ardından Hüseyin köyüne geri döner.
Adının artık Sırrı olduğunu söylemesiyle köylü delirdi zannedip uzak durur; fakat bazı kerametlerini görünce de Sırrı Baba demeye başlarlar.
Etrafını aydınlatmak, Ehl-i Beyt yolunda hizmet için: "Yolumuz Muhammed Ali’ye çıkar/Rehberimiz Ali’dir elde zülfikâr/Mürşidimiz Bektaş Veli’ye çıkar/ Sırrı yol kurbanı divana geldi" şeklinde şiirler söylemiştir. Sırrı Baba’nın kerametleri üzerine çevrede birçok menkıbe anlatılmaktadır. Okuma yazması olmayan ümmi bir kişi olduğu için deyişlerinin çoğu bugün unutulmuş, yazıya geçirilemediği için kaybolup gitmiştir.
Kaynakça
Yardımcı, Mehmet (1984). “Sırrı Baba Menkıbesi ve Nurettin Seyfi’nin Âşıklığa Başlama Olayı”. Halk Kültürü. 1: 137-142.
Yardımcı, Mehmet (2004). 16. Yüzyıldan Günümüze İz Bırakan Zileli Şairler. Zile : Zile Belediyesi Kültür Yay.
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET YARDIMCI
Yayın Tarihi: 04.06.2018
Güncelleme Tarihi: 12.12.2020
İlişkili Maddeler
Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
---|---|---|---|---|
1 | MEHMET COŞKUN | d. ? - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
2 | TAL'AT, Zileli | d. ? - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
3 | Hayati Bice | d. 01 Mart 1959 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
4 | ŞEYH MEHMET HALİT | d. 1865 - ö. 27.07.1931 | Doğum Yılı | Görüntüle |
5 | HADİCE BACI | d. 1865 - ö. 1936 | Doğum Yılı | Görüntüle |
6 | KÂŞİF, Mehmet | d. 1865? - ö. 1930? | Doğum Yılı | Görüntüle |
7 | HULUSİ (ŞEYH HULUSİ) | d. 1873 - ö. 1935 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
8 | RUHULLAH/RUHÎ, Ahmet Rıfkı | d. 1884 - ö. 1935 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
9 | Yusuf Akçura | d. 2 Aralık 1876 - ö. 11 Mart 1935 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
10 | MERAKÎ, Yusuf Biber | d. 1925 - ö. 2014 | Meslek | Görüntüle |
11 | NECİP | d. 1881? - ö. 1940 | Meslek | Görüntüle |
12 | MEYDANÎ, İdris Eroğlu | d. 03.03.1942 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
13 | BEDİR, Bedir Karakuş | d. 1944 - ö. 1993 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
14 | ERKUŞ, Mustafa Erkuş | d. 1933 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
15 | UMMANÎ, Kurşun Saraç | d. 1933 - ö. 1984 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
16 | KIZILTÜRK, Aziz Kızıltürk | d. 1948 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
17 | DOST MERYEM, Meryem Özdemir | d. 1954 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |
18 | MALKOÇ ALİ, Ali Rıza Malkoç | d. 1965 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |