Türâbî/Nidâî, Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi

(d. ?/? - ö. 1131/1718)
hattat, ser-müezzin, vakanüvis, şair
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

  İstanbullu olan Türâbî kaynaklarda Nidâî ve Yekçeşm Mehmed isimleriyle de zikredilmektedir.

  Tuhfe-i Hattâtîn’de anlatıldığı üzere Koca Mustafa Paşa Camii yakınlarında oturan Mehmed Çelebi bu vesileyle de meşhur hattat Hâfız Osman’dan hatta icazet aldı. Katılmış olduğu Belgrad seferi sırasında 1102/1690 tarihinde kaza eseri tek gözünü kaybedince “Yekçeşm” lakabıyla anılmaya başlayan Mehmed Türâbî, ser-müezzin-i şehriyârî olması yanında bir çok kez vakanüvislik de yapmıştır. Müstakimzâde Süleyman Sadeddin yine Tuhfe-i Hattâtîn isimli eserinde “Figân” kelimesinin ebced hesabıyla onun ölüm tarihi olan 1131/1718 tarihini işaret ettiğini belirtmektedir.

 Yekçeşm Mehmed Türâbî Çelebi, celî müsennâ tarzı yazıda başarılı bir hattat olarak gösterilmiştir. Hâfız Osman’ın meşhur öğrencileri arasında gösterilmektedir. Bugün Beyazıt’ta Besim Ömer Paşa Caddesi ile Profesör Ümit Yaşar Doğanay Sokağı’nın kesiştiği yerde yer alan Kaptân-ı deryâ Hacı İbrahim Paşa’nın yaptırdığı camide bulunan levhaların onun tarafından yazıldığı belirtilmektedir. Müezzinlliği sebebiyle “Nidâî” mahlasını alıp “basit” şiirler söylediği ifade ediliyorsa da bu şiir örneklerine tesadüf edilmemektedir.

Kaynakça

Alparslan, Ali (1999). Osmanlı Hat Sanatı Tarihi. İstanbul: YKY. 71.

Altınok, Baki Yaşa (2006). Turâbî Dîvânı/Yanbolulu Ali Turâbî Baba. İstanbul: Horasan Yay. 14.

Azar, Birol (2005). Türabî Divânı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi. 78.

Karatay, Halit (2008). Hattat Divân Şâirleri. Ankara: Akçağ Yay. 440.

Müstakimzâde Süleyman Sadedddin Efendi (1928). Tuhfe-i Hattâtîn. İstanbul: Devlet Matbaaası. 485-86.

Tuman, Mehmed Nâil (2001). Tuhfe-i Nâilî. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay. 129.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MÜJGÂN ÇAKIR
Yayın Tarihi: 01.09.2014
Güncelleme Tarihi: 23.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Birgül Oğuzd. 1981 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Mina Urgand. 01 Mayıs 1915 - ö. 15 Haziran 2000Doğum YeriGörüntüle
3SIDKÎ (SITKÎ HATUN), Emetullah Kadınd. ? - ö. 1703Doğum YeriGörüntüle
4Birgül Oğuzd. 1981 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Mina Urgand. 01 Mayıs 1915 - ö. 15 Haziran 2000Doğum YılıGörüntüle
6SIDKÎ (SITKÎ HATUN), Emetullah Kadınd. ? - ö. 1703Doğum YılıGörüntüle
7Birgül Oğuzd. 1981 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8Mina Urgand. 01 Mayıs 1915 - ö. 15 Haziran 2000Ölüm YılıGörüntüle
9SIDKÎ (SITKÎ HATUN), Emetullah Kadınd. ? - ö. 1703Ölüm YılıGörüntüle
10Birgül Oğuzd. 1981 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Mina Urgand. 01 Mayıs 1915 - ö. 15 Haziran 2000MeslekGörüntüle
12SIDKÎ (SITKÎ HATUN), Emetullah Kadınd. ? - ö. 1703MeslekGörüntüle
13Birgül Oğuzd. 1981 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Mina Urgand. 01 Mayıs 1915 - ö. 15 Haziran 2000Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SIDKÎ (SITKÎ HATUN), Emetullah Kadınd. ? - ö. 1703Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Birgül Oğuzd. 1981 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Mina Urgand. 01 Mayıs 1915 - ö. 15 Haziran 2000Madde AdıGörüntüle
18SIDKÎ (SITKÎ HATUN), Emetullah Kadınd. ? - ö. 1703Madde AdıGörüntüle