Ahmet Cemil

Divan şairi
(d. 1880 / ö. 1920)
şair, gazeteci, öğretmen
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1880 yılında İzmir'de doğdu. Eski İzmir Vilayet Muhasebe mümeyyizlerinden Rifat Efendi'nin oğludur. İptidaî, rüşdî ve i'dâdî eğitimini İzmir'de tamamladı. İstanbul'da Mekteb-i Hukuk'a başladı. Ancak eğitimini tamamlayamadan İzmir'e döndü ve Vilayet Yazı İşlerine mektubî müsevvidi olarak tayin edildi. 1908 yılında II. Meşrutiyetin ilanından sonra vilayetteki görevinden ayrılarak basın hayatına atıldı. Meşrutiyetin ilk aylarında resmîyetteki adı  İstikbâl olan siyai, ilmî, edebî, musavver Osmanlı gazetesini çıkardı.  Haftada iki gün çıkan bu gazete kısa bir süre sonra kapandı. Daha sonra 18 Kasım 1908'de İbiş adlı mizahi bir gazete çıkardı. Ahmed Cemîl'in tanınmasına vesile olan bu gazete de fazla uzun ömürlü olmadı. Şen şakrak ve esprili bir yadatılışa sahip olan Ahmed Cemîl İbiş gazetesinin kapanmasından bir müddet sonra gazeteciliği bırakarak 1910 Şubatı'nda tekrar memuriyete geçmiş ve memuriyet hayatının büyük bir kısmını Aydın vilayetinin çeşitli nahiyelerinde, Bergama'ya bağlı Kilise (Reşadiye) nahiyesinde, Torbalı nahiyesinde, Marmara (Göl Marmara-Manisa) nahiyesinde Nahiye Müdürü olarak geçirdi. 1919 yılında vilayet merkezi olan İzmir'e döndü ve burada yine vilayet müsevvidliği görevinde bulundu. Ancak devlet memuriyetine geçmeden önce İstikbal gazetesini çıkarırken Mahmûd Nedîm Bey'in açtığı Menba-ı Füyûzât adlı özel okulda bir süre öğretmenlik yaptı. Balkan savaşı sırasında veya bundan kısa bir süre önce askere alınmış ve bir müddet İstanbul'da kalmıştır. Ahmed Cemîl İzmir'in işgal altında bulunduğu bir sırada yani 1920 yılında aşırı içki düşkünlüğünün yol açtığı bir hastalıktan 40 yaşlarındayken İzmir'de vefat etti.

Daha çok bir gazeteci olarak tanınan Ahmet Cemil, kendi çıkardığı İstikbâl ve İbiş ile Zilâl, Mecmû'a-i Edebiyyeİzmir, Edeb Yahu gibi gazete ve dergilerde imzasız şiirler ve yazılar, muhavereler yazmıştır. Duygulu ve içli bir şairdir. Yazdığı "Bahar" şiiriyle Nef'î'ye benzetilmiş, hatta Zamanın Nef'î'si olarak da adlandırılanlar olmuştur.


Arkadaşı Nûri Sıdkı'nın kanaatine göre bir işret kurbanı olan Ahmed Cemîl, "hayatında ney, mey, hey hey ve İbiş'ten başka bir şey düşünmemiş" rind meşrebli bir şairdi. Ahmed Cemîl, Servet-i Fünûn edebiyatının son yıllarında şiirleriyle kendini tanıtmış olmakla beraber esasen II. Meşrutiyet'ten sonra bir mizah şairi ve yazarı olarak ün kazanmış, ancak içkiden genç yaşta ölümü yüzünden fazla eser verememiş bir şair olarak görünmektedir (Huyugüzel 2000: 32).

Kaynakça

Huyugüzel, Ömer Faruk (2000). İzmir Fikir ve Sanat Adamları (1850-1950). Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.

Kurdakul, Şükran (1999). Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. İstanbul: İnkılap Kitabevi. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN - ALI AKSAKAL
Yayın Tarihi: 18.11.2018
Güncelleme Tarihi: 26.10.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
İzmir Lokantası- / İzmir1890Şiir
Gülzâr-ı Şebâb- / İstanbul1902Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Orhan Berentd. 1964 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Mine Artud. 1972 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Benal Arımand. 1903 - ö. 20 Temmuz 1990Doğum YeriGörüntüle
4Kazım Özalpd. 1880 - ö. 6 Haziran 1967Doğum YılıGörüntüle
5ZÜLFİKAR ELİMERDANLId. 1880 - ö. 1947Doğum YılıGörüntüle
6ZEKERRİYE HACIOĞLU SÜLEYMANOVd. 1880 - ö. 1942Doğum YılıGörüntüle
7KERÎMÎ, İstanbullu Âsımd. 1851 - ö. 1920Ölüm YılıGörüntüle
8EYÜBd. ? - ö. 1920/1922?Ölüm YılıGörüntüle
9HÂMİD, Küçük Hacı-zâde Hâmid Ahmed Beyd. 1883 - ö. 1920Ölüm YılıGörüntüle
10Nüvit Özdoğrud. 5 Mayıs 1925 - ö. 20 Haziran 2002MeslekGörüntüle
11Ercümend Behzad Lavd. 15 Kasım 1903 - ö. 18 Mayıs 1984MeslekGörüntüle
12Alperen Yeşild. 27 Temmuz 1984 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Ziya Şakir Sokud. 1884 - ö. 22 Aralık 1959Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ali Süha Delilbaşıd. 24 Nisan 1887 - ö. 12 Şubat 1960Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Müfide Ferit Tekd. 29 Nisan 1892 - ö. 24 Mart 1971Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SA'ÎD PAŞA, Divan Efendisi-zâde Mehmed Sa'îd Paşad. 1832 - ö. 1891Madde AdıGörüntüle
17EDÎB, Kazancı-zâde Emînd. 1857 - ö. 1919Madde AdıGörüntüle
18ŞEYHÎ, Sinan Efendi-zâde Şeyh Mehmed Efendid. ? - ö. 1563Madde AdıGörüntüle