ŞAH BANU, Banu Çakmak

(d. 1952 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Banu Çakmak olan âşık 1952 yılında Sivas'ın Şarkışla ilçesine bağlı Saraç köyünde doğmuştur. “Ziyaret ettim ben de köyümü /Dağılmış düzeni gitmiş Saraç'ın /Yıkılmış evleri virane olmuş /Kalmamış düzeni bitmiş Saraç'ın” (Şahin 2004: 525, 526) dizelerinde doğduğu yer olan Saraç köyünü anlatır. İlkokul mezunudur. 1970 yılında Hatem Çakmak ile evlenmiş ve bu evlilikten üç çocuğu olmuştur. Evlendikten sonra Ankara'ya yerleşmiştir. Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yönetim Kurulu Başkanlığı yapmıştır (Şahin 2004: 525’ten akt. Turan vd. 2014: 88).

Çakmak, şiirlerinde Şah Banu mahlasını kullanmaktadır. Çakmak'a ait olan şiirin “O saz çalan âşıkları yok olmuş/ Bozulmuş bağları gülleri solmuş/ Bakın bizim köye ne hâller olmuş/ Dedeler talipler gitmiş Saraç'ın” dizelerinden hareketle, Saraç köyünde eskiden bulunan âşıklardan geriye günümüzde kimsenin kalmadığını ve Çakmak'ın âşıklık geleneğinin yaşandığı bir muhitte yetiştiği söylenebilir. Şiirlerinde gözlem ve tespitlerini aktaran Şah Banu'nun mevcut tek şiiri Enver Cemal Şahin'in Saraç Köyü adlı eserinde kayıtlıdır (Turan vd 2014: 88).

Kaynakça

Şahin, Enver Cemal (2004). Saraç Köyü Tarih, Kültür, Yaşam. Ankara: Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yay.

Turan, Fatma Ahsen, Reyhan Gökben Saluk, Özlem Ünalan (2014). Geçmişten Günümüze Sazda ve Sözde Usta Kadınlar. Ed. Nezahat Özcan. Ankara: Gazi Kitabevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: BEYDOĞDU TURAN
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ali Şadid. 1873 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2İBRAHİM KIZILGÖZd. 1897 - ö. 1981Doğum YeriGörüntüle
3ŞEMSÎ, Şemseddin Karamand. 1927 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4ALİ, Ali Karadağlıd. 24.03.1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Enis Baturd. 28 Haziran 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Mehmet Semihd. 19 Şubat 1952 - ö. 25 Mayıs 2013Doğum YılıGörüntüle
7ZEYNEL, Zeynel Çetind. 1938 - ö. 1967MeslekGörüntüle
8UYGARÎ, Osman Uygard. 01.02.1956 - ö. ?MeslekGörüntüle
9MUHTAR KURBANPURd. 1921 - ö. ?MeslekGörüntüle
10FAHRANÎ, Fahrettin Dolgund. 15.02.1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11EŞREFOĞLU, Eşref Erdugand. 1941 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12İSMAİL SOLARd. 1913 - ö. 25.02.1973Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13HALİL, Halil İbrahim Bacakd. 1924 - ö. 20.08.2008Madde AdıGörüntüle
14BEHBUD ELİ OĞLU NEBİYEVd. 1897 - ö. 1972Madde AdıGörüntüle
15SEYRÂNÎ, Ispartalıd. ? - ö. 1844-1849Madde AdıGörüntüle