ŞAH BANU, Banu Çakmak

(d. 1952 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Banu Çakmak olan âşık 1952 yılında Sivas'ın Şarkışla ilçesine bağlı Saraç köyünde doğmuştur. “Ziyaret ettim ben de köyümü /Dağılmış düzeni gitmiş Saraç'ın /Yıkılmış evleri virane olmuş /Kalmamış düzeni bitmiş Saraç'ın” (Şahin 2004: 525, 526) dizelerinde doğduğu yer olan Saraç köyünü anlatır. İlkokul mezunudur. 1970 yılında Hatem Çakmak ile evlenmiş ve bu evlilikten üç çocuğu olmuştur. Evlendikten sonra Ankara'ya yerleşmiştir. Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yönetim Kurulu Başkanlığı yapmıştır (Şahin 2004: 525’ten akt. Turan vd. 2014: 88).

Çakmak, şiirlerinde Şah Banu mahlasını kullanmaktadır. Çakmak'a ait olan şiirin “O saz çalan âşıkları yok olmuş/ Bozulmuş bağları gülleri solmuş/ Bakın bizim köye ne hâller olmuş/ Dedeler talipler gitmiş Saraç'ın” dizelerinden hareketle, Saraç köyünde eskiden bulunan âşıklardan geriye günümüzde kimsenin kalmadığını ve Çakmak'ın âşıklık geleneğinin yaşandığı bir muhitte yetiştiği söylenebilir. Şiirlerinde gözlem ve tespitlerini aktaran Şah Banu'nun mevcut tek şiiri Enver Cemal Şahin'in Saraç Köyü adlı eserinde kayıtlıdır (Turan vd 2014: 88).

Kaynakça

Şahin, Enver Cemal (2004). Saraç Köyü Tarih, Kültür, Yaşam. Ankara: Saraç Köylüleri Kültür ve Dayanışma Derneği Yay.

Turan, Fatma Ahsen, Reyhan Gökben Saluk, Özlem Ünalan (2014). Geçmişten Günümüze Sazda ve Sözde Usta Kadınlar. Ed. Nezahat Özcan. Ankara: Gazi Kitabevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: BEYDOĞDU TURAN
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 11.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ZÜLBİYE, Zülbiye Sığırcıd. 1962 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2HATUNÎ, Hatun Sungurd. 1938 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3BATTAL, Battal Aydoğmuşd. 1941 - ö. 27.09.2001Doğum YeriGörüntüle
4Adil Akkoyunlud. 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Nadir Paksoyd. 07 Şubat 1952 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Yaşacan Durcand. 15 Eylül 1952 - ö. 17 Mayıs 2018Doğum YılıGörüntüle
7MÜŞTERÎ, Mustafad. ? - ö. 1945MeslekGörüntüle
8KEREM BEKİROĞLU NAMAZOVd. 1956 - ö. ?MeslekGörüntüle
9SALMAN TAĞIYEVd. 1905 - ö. ?MeslekGörüntüle
10HACI HOCAd. 1849? - ö. 1939Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11FEDAİ, Fedai Koçd. 1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MAHNİDA AHMET, Ahmet Hamdi Durgund. 1903 - ö. 1962Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13İSRAYIL NAMAZ OĞLU HESENOVd. 1940 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14AYDIN RIZA RECEBOVd. 1941 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ORHAN KÖROĞLU, Orhan Ayvazoğlud. 1959 - ö. ?Madde AdıGörüntüle