Ahmet Cemil

Divan şairi
(d. 1880 / ö. 1920)
şair, gazeteci, öğretmen
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1880 yılında İzmir'de doğdu. Eski İzmir Vilayet Muhasebe mümeyyizlerinden Rifat Efendi'nin oğludur. İptidaî, rüşdî ve i'dâdî eğitimini İzmir'de tamamladı. İstanbul'da Mekteb-i Hukuk'a başladı. Ancak eğitimini tamamlayamadan İzmir'e döndü ve Vilayet Yazı İşlerine mektubî müsevvidi olarak tayin edildi. 1908 yılında II. Meşrutiyetin ilanından sonra vilayetteki görevinden ayrılarak basın hayatına atıldı. Meşrutiyetin ilk aylarında resmîyetteki adı  İstikbâl olan siyai, ilmî, edebî, musavver Osmanlı gazetesini çıkardı.  Haftada iki gün çıkan bu gazete kısa bir süre sonra kapandı. Daha sonra 18 Kasım 1908'de İbiş adlı mizahi bir gazete çıkardı. Ahmed Cemîl'in tanınmasına vesile olan bu gazete de fazla uzun ömürlü olmadı. Şen şakrak ve esprili bir yadatılışa sahip olan Ahmed Cemîl İbiş gazetesinin kapanmasından bir müddet sonra gazeteciliği bırakarak 1910 Şubatı'nda tekrar memuriyete geçmiş ve memuriyet hayatının büyük bir kısmını Aydın vilayetinin çeşitli nahiyelerinde, Bergama'ya bağlı Kilise (Reşadiye) nahiyesinde, Torbalı nahiyesinde, Marmara (Göl Marmara-Manisa) nahiyesinde Nahiye Müdürü olarak geçirdi. 1919 yılında vilayet merkezi olan İzmir'e döndü ve burada yine vilayet müsevvidliği görevinde bulundu. Ancak devlet memuriyetine geçmeden önce İstikbal gazetesini çıkarırken Mahmûd Nedîm Bey'in açtığı Menba-ı Füyûzât adlı özel okulda bir süre öğretmenlik yaptı. Balkan savaşı sırasında veya bundan kısa bir süre önce askere alınmış ve bir müddet İstanbul'da kalmıştır. Ahmed Cemîl İzmir'in işgal altında bulunduğu bir sırada yani 1920 yılında aşırı içki düşkünlüğünün yol açtığı bir hastalıktan 40 yaşlarındayken İzmir'de vefat etti.

Daha çok bir gazeteci olarak tanınan Ahmet Cemil, kendi çıkardığı İstikbâl ve İbiş ile Zilâl, Mecmû'a-i Edebiyyeİzmir, Edeb Yahu gibi gazete ve dergilerde imzasız şiirler ve yazılar, muhavereler yazmıştır. Duygulu ve içli bir şairdir. Yazdığı "Bahar" şiiriyle Nef'î'ye benzetilmiş, hatta Zamanın Nef'î'si olarak da adlandırılanlar olmuştur.


Arkadaşı Nûri Sıdkı'nın kanaatine göre bir işret kurbanı olan Ahmed Cemîl, "hayatında ney, mey, hey hey ve İbiş'ten başka bir şey düşünmemiş" rind meşrebli bir şairdi. Ahmed Cemîl, Servet-i Fünûn edebiyatının son yıllarında şiirleriyle kendini tanıtmış olmakla beraber esasen II. Meşrutiyet'ten sonra bir mizah şairi ve yazarı olarak ün kazanmış, ancak içkiden genç yaşta ölümü yüzünden fazla eser verememiş bir şair olarak görünmektedir (Huyugüzel 2000: 32).

Kaynakça

Huyugüzel, Ömer Faruk (2000). İzmir Fikir ve Sanat Adamları (1850-1950). Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.

Kurdakul, Şükran (1999). Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. İstanbul: İnkılap Kitabevi. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN - ALI AKSAKAL
Yayın Tarihi: 18.11.2018
Güncelleme Tarihi: 26.10.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
İzmir Lokantası- / İzmir1890Şiir
Gülzâr-ı Şebâb- / İstanbul1902Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ALİ ULVÎ BABA, Mehmed Ali Çerkeşîd. 1864? - ö. 1919Doğum YeriGörüntüle
2Zeynep Güner Batımord. 05 Nisan 1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3İlkiz Kucur Taşdelend. 1958 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Yaşar Nezihed. 1880 - ö. 5 Kasım 1971Doğum YılıGörüntüle
5Ahmet Refik (Altınay)d. 1880 - ö. 11 Ekim 1937Doğum YılıGörüntüle
6ZERGER, Seyid Zergerd. 1880 - ö. 1920Doğum YılıGörüntüle
7HÂKÎ, Emîn Hâkî Beyd. 1889 - ö. 1920Ölüm YılıGörüntüle
8İHSÂN, Rizelid. ? - ö. 1920?Ölüm YılıGörüntüle
9NİDASIZ, Mehmedd. 1855 ? - ö. 1920 ?Ölüm YılıGörüntüle
10Erdal Güvend. 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Cemaliye Sağlamd. 1966 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Rıza Polat Akkoyunlud. 1 Temmuz 1911 - ö. 20 Ekim 1970MeslekGörüntüle
13Refi Cevat Ulunayd. 1890 - ö. 4 Kasım 1968Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Sermet Muhtar Alusd. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Necdet Rüştü Efed. 1900 - ö. 24 Eylül 1969Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HAYRANÎ, Hüseyind. ? - ö. 1899Madde AdıGörüntüle
17ULÛMÎd. ? - ö. 1575/76Madde AdıGörüntüle
18HÂMİDÎ, Ahmedî, Kutbüddîn Ahmed Câm Jendepild. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle