ETO/DİDARİ, Ekvtime Davlaşeridze

(d. 1907 / ö. 1987)
çiftçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Gürcistan'ın Ahıska ili Roketi köyünde 1907 yılında yoksul bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Ekvtime Davlaşeridze küçük yaşlarda âşıklığa ve saza merak salar. Doğup büyüdüğü çevrede âşıklık yaygın ve canlıdır. Akrabası olan Âşık Niko'nun saz ve söz meclislerine katılıp çıraklığını da yapmıştır. Geçimini âşıklık ve çiftçilik yaparak sağlamıştır. 1987 yılında vefat etmiştir (Hacılar 2007: 36).

Gürcüce, Türkçe ve Ermenice şiir söyleyebilen Ekvtime, bölgesinde yaşayan çağdaşlarıyla birlikte çok sayıda program yapmış, mesleğini icra etmiştir. Âşık Niko, Lebisli Âşık Balabey, Hırtızlı Âşık Hamza, Borçalılı Âşıklar Sadık Sultanov, Âşık Şamil, Âşık Süleyman, Âşık Şahhasan, Hüseyin Saraçlı, Âşık Ahmed Sadahlı bunlardan bazılarıdır. Gürcistan, Azerbaycan ve Ermenistan coğrafyasında sevilen ve ilgi gören bir âşıktır. Mahlas olarak "Didari" ismini kullanmaktadır: "Didari eline alanda sazı/El saza deyende eyler çataçat". Eto, Ekvtime isminin kısaltılmışıdır (Hacılar 2007: 39).

Bölgesindeki âşık makamlarını/havalarını çok iyi bilir. Sesi de güzeldir. "Eşref Bey", "Heyder Bey", "Köroğlu" gibi kahramanlık konulu, "Şah İsmail" gibi aşk ve kahramanlık konulu, "Kerem ile Aslı", "Tahir ile Zühre", "Yaralı Mahmut", "Celal ile Sayad Selvinaz" gibi aşk konulu hikayeleri saz ve söz meclislerinde anlattığı rivayet edilmektedir. Âşık edebiyatı türlerinin hemen hepsinde eserler vermiştir.

Divanı, hem bir atışma, hem muamma, hem dudak değmez örneğidir. Eserlerinde Azerbaycan Türkçesi etki alanında yaşadığı için Azerbaycan Türkçesi ağız özellikleri vardır.

Kaynakça

Hacılar, Valeh (2007). Türk Dilli Gürcü, Yunan ve Aysoru Aşık - Şairler. Bakü: Seda Neşriyyatı.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. ERDOĞAN ALTINKAYNAK
Yayın Tarihi: 10.10.2018
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HASTA HASANd. 1800 - ö. 1866Doğum YeriGörüntüle
2MUSA KARAÇÖPd. 1881 - ö. 1965Doğum YeriGörüntüle
3ŞİVĞA, Luka Beridzed. 1838 - ö. 1906Doğum YeriGörüntüle
4OZANOĞLU, İhsan Ozanoğlud. 15.04.1907 - ö. 13.02.1981Doğum YılıGörüntüle
5Hamdi Gökalp Akalınd. 1907 - ö. 1962 (?)Doğum YılıGörüntüle
6Cevdet Kudret Solokd. 1907 - ö. 10 Temmuz 1992Doğum YılıGörüntüle
7Cemil Meriçd. 12 Aralık 1916 - ö. 13 Haziran 1987Ölüm YılıGörüntüle
8ŞAMİLÎ/GEYRANÎ, Şamili Işıkdemird. 1914 - ö. 1987Ölüm YılıGörüntüle
9İLHAMÎ, Hamit İlhami Demird. 1932 - ö. 1987Ölüm YılıGörüntüle
10HAYRETTİNd. 1899 - ö. ?MeslekGörüntüle
11SÜLEYMAN GENÇAYd. 1934 - ö. ?MeslekGörüntüle
12GÜLCANİ/OZAN OĞLU, Arif Gökçed. 1981 - ö. ?MeslekGörüntüle
13NURETTİN KURBANOVd. 1940 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14ŞİVĞA, Luka Beridzed. 1838 - ö. 1906Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ALYOŞA BAYRAMLId. 1972 - ö. 1990Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HATİCE MİHRAP, Fatmad. 1899 - ö. 1916Madde AdıGörüntüle
17AĞCAKIZ, Ağcakız Kerbelayı Dadaşkızı İmanovad. 1870-80 - ö. 1974Madde AdıGörüntüle
18CEBBAR-ZÂDE EDİP, Mustafa Edipd. 1859 - ö. 1925Madde AdıGörüntüle