ETO/DİDARİ, Ekvtime Davlaşeridze

(d. 1907 / ö. 1987)
çiftçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Gürcistan'ın Ahıska ili Roketi köyünde 1907 yılında yoksul bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Ekvtime Davlaşeridze küçük yaşlarda âşıklığa ve saza merak salar. Doğup büyüdüğü çevrede âşıklık yaygın ve canlıdır. Akrabası olan Âşık Niko'nun saz ve söz meclislerine katılıp çıraklığını da yapmıştır. Geçimini âşıklık ve çiftçilik yaparak sağlamıştır. 1987 yılında vefat etmiştir (Hacılar 2007: 36).

Gürcüce, Türkçe ve Ermenice şiir söyleyebilen Ekvtime, bölgesinde yaşayan çağdaşlarıyla birlikte çok sayıda program yapmış, mesleğini icra etmiştir. Âşık Niko, Lebisli Âşık Balabey, Hırtızlı Âşık Hamza, Borçalılı Âşıklar Sadık Sultanov, Âşık Şamil, Âşık Süleyman, Âşık Şahhasan, Hüseyin Saraçlı, Âşık Ahmed Sadahlı bunlardan bazılarıdır. Gürcistan, Azerbaycan ve Ermenistan coğrafyasında sevilen ve ilgi gören bir âşıktır. Mahlas olarak "Didari" ismini kullanmaktadır: "Didari eline alanda sazı/El saza deyende eyler çataçat". Eto, Ekvtime isminin kısaltılmışıdır (Hacılar 2007: 39).

Bölgesindeki âşık makamlarını/havalarını çok iyi bilir. Sesi de güzeldir. "Eşref Bey", "Heyder Bey", "Köroğlu" gibi kahramanlık konulu, "Şah İsmail" gibi aşk ve kahramanlık konulu, "Kerem ile Aslı", "Tahir ile Zühre", "Yaralı Mahmut", "Celal ile Sayad Selvinaz" gibi aşk konulu hikayeleri saz ve söz meclislerinde anlattığı rivayet edilmektedir. Âşık edebiyatı türlerinin hemen hepsinde eserler vermiştir.

Divanı, hem bir atışma, hem muamma, hem dudak değmez örneğidir. Eserlerinde Azerbaycan Türkçesi etki alanında yaşadığı için Azerbaycan Türkçesi ağız özellikleri vardır.

Kaynakça

Hacılar, Valeh (2007). Türk Dilli Gürcü, Yunan ve Aysoru Aşık - Şairler. Bakü: Seda Neşriyyatı.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. ERDOĞAN ALTINKAYNAK
Yayın Tarihi: 10.10.2018
Güncelleme Tarihi: 02.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1IŞIĞI, Emrah Ahıskalıd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2CEVRÎ, Hasan Cevrî Efendi, Ahıskalıd. 1805 - ö. 1875Doğum YeriGörüntüle
3SÂKIB, Seyyid Mehmed Sâkıb Efendid. 1736 - ö. 1852-54Doğum YeriGörüntüle
4Hikmet Münir Ebcioğlud. 1907 - ö. 31 Aralık 1985Doğum YılıGörüntüle
5İlhan Tarusd. 24 Kasım 1907 - ö. 8 Ocak 1967Doğum YılıGörüntüle
6Abdulla Kahhard. 1907 - ö. 25 Mayıs 1968Doğum YılıGörüntüle
7FERYADÎ/SEFİL FERYADÎ, Mustafa Çağırand. 12.11.1914 - ö. 11.10.1987Ölüm YılıGörüntüle
8İLHAMÎ, Hamit İlhami Demird. 1932 - ö. 1987Ölüm YılıGörüntüle
9DERYAMİ, Ali Erdoğand. 1926 - ö. 17.10.1987Ölüm YılıGörüntüle
10HALİL, Halil Karabulutd. 1926 - ö. 16.08.2010MeslekGörüntüle
11HASAN, Erkiletlid. 1772 - ö. 1856/1857?MeslekGörüntüle
12CELALÎ/VELİ, Veli Göncüd. 1931 - ö. ?MeslekGörüntüle
13OZAN İNCİ, Şükran Gürçayırd. 1973 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SEFİLÎ/ KOBLIYANLI SEFİLÎ, Mehmet Efendid. 1870 ? - ö. 1937 ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SÜRAYİ, Gabrail Demirçovd. 1882 - ö. 1972Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İMAMÎ, Ahmet İmamid. 1954 - ö. 28.02.2012Madde AdıGörüntüle
17KAMBERÎ, Kamber Nard. 20.10.1956 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18HATİCE, Hatice Elikd. 1935 - ö. 2000Madde AdıGörüntüle