MUHTAR KURBANPUR

(d. 1921 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Azeri)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1921'de Karadağ’ın Eher şehrinin Yermis köyünde doğan Âşık Muhtar Kurbanpur, hem ailesinin yaşadığı ekonomik sorunlar hem de doğduğu köyde okul olmadığı için okuma yazma eğitimi alamaz (Revan 2004: 25). Düğünlerde köyüne gelen âşıklardan etkilenerek âşık müziğine ve âşıklık geleneğine meyleden Âşık Muhtar Kurbanpur, âşıklık eğitimi almak için Âşık Düreli Ezganî’nin yanına gider ve 5 yıl ona çıraklık yapıp ondan saz ve âşık edebiyatı dersi alır (Revan 2004: 25; Kobotarian 2013: 297). Âşıklık eğitimini tamamladıktan sonra Eher’deki toy ve çeşitli programlara katılarak âşıklık yapmaya başlayan Âşık Muhtar Kurbanpur, Tebriz’e göç ettikten sonra bir yandan âşıklık yapmaya devam ederken diğer yandan âşıklık eğitimi almak isteyenlere ustalık yapar ve böylece birçok âşığın yetişmesine katkı sağlar (Revan 2004: 25; Kobotarian 2013: 297).

Sesinin güçlülüğü ve icra yeteneği sayesinde Karadağ bölgesinde kısa sürede meşhur olan Âşık Muhtar Kurbanpur’un ünü, kısa sürede Tebriz’e, Urmiye’ye ve Tahran’a hatta İran’ın Kürdistan eyaletine kadar uzanır. Tahran, Tebriz, Urmiye ve Kürdistan radyolarında programlar yapmaya başlayan Âşık Muhtar Kurbanpur, Karadağ âşık muhitinin özelliklerini diğer muhitlere de ulaştırır ve bu bölgelerin bağlı olduğu muhitler arasında etkileşim sağlar (Revan 2004: 25).

Yaptığı radyo programlarının ardından ünü daha da artan Âşık Muhtar Kurbanpur, Azerbaycan âşıklık geleneğinin önemli temsilcilerinden Âşık Hüseyin Cavan, Âşık Şehbaz ve Âşık Ziyadoğlu gibi âşıklarla çeşitli festivallere katılır ve Tebriz/Karadağ âşıklık geleneğini bu yerlerde temsil etme şansı bulur (Revan 2004: 25).

Karadağ ve Tebriz âşıklık muhitleri arasında bir köprü oluşturan âşıklardan birisi kabul edilen Âşık Muhtar Kurbanpur, Karadağ âşıklarından öğrendiği destan, âşık havası ve şiirleri Tebriz’e göç ettikten sonra burada yaşayan âşıklara da öğretir (Revan 2004: 25-26; Kobotarian 2013: 297).

İran’ın birçok şehrinde katıldığı festivaller ve kültürel etkinliklerde madalyalar kazanan ve çeşitli ödüller alan Kurbanpur, 50 yıllık âşıklık yapmasının karşılığı olarak ses sanatçılığından emekli olur ve günümüzde geçimini bu maaşla sağlar (Revan 2004: 26).


Kaynakça

Kobotarian, Nabi (2013). Tebriz Âşıklık Geleneği ve Âşık Edebiyatı. Adana: Karahan Kitabevi.

Revan, Ahmet Rovşen (1383/2004). Âşıklar - El Elçileri. Tahran: İntişarat-ı Hadi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. FAZIL ÖZDAMAR
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 24.11.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Abdullah Tukayd. 26 Nisan 1886 - ö. 15 Nisan 1913Doğum YeriGörüntüle
2EYÜP, Eyüp Deded. 1860\'lar - ö. 1934Doğum YeriGörüntüle
3AYET KAMBERÎd. 10.09.1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4MUSA/MEHMETOĞLU, Musa Ünlüd. 1921 - ö. 1994Doğum YılıGörüntüle
5Haluk Hilmi Gökerd. 1921 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Faik Baysald. 1921 - ö. 9 Aralık 2002Doğum YılıGörüntüle
7RESUL NEVRUZÎd. ? - ö. 1997MeslekGörüntüle
8MEHMET, Mehmet Yakıcıd. 1879 - ö. 26.01.1950MeslekGörüntüle
9OZAN, Ali Ozand. 1887 - ö. 1976MeslekGörüntüle
10MİSKİN ELİd. 1881 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11GAZANFER ALİ OĞLU TAĞIYEVd. 1946 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12ASKER KURBANİd. 1971 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13KÜÇÜK ÂŞIK ŞAKİRÎ, Tortumlud. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14ERDEMLİ, Sabahattin Dülgerd. 1950 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ERYİĞİT, Ali Ertürkd. 1959 - ö. ?Madde AdıGörüntüle