MEHMED CEMÂLEDDÎN EFENDİ

(d. 1264/1848 - ö. 1335/1917)
divan şairi ve nasiri
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1848 yılında İstanbul'da doğdu. Kazasker Şeyh Ahmed Hâlid Efendi'nin oğludur. Babasından ve özel hocalardan ders aldı. Meşihat dairesi kâtipliği yaptı, Adliye Nezareti'nde çalıştı. Temyiz Mahkemesi mümeyyizliğine, Meşihat Dairesi mektupçuluğuna getirildi. 1884'te İstanbul kadısı, 1888'de Anadolu Kazaskeri, 1890'da Rumeli Kazaskeri oldu. 1891'de şeyhülislamlığa getirildi. On yedi yıl bu makamda kalarak Sultan Abdulhamîd'in isteği yönünde fetvalar verdi. Sa'îd Paşa'nın on üç gün süren yedinci kabinesine de şeyhülislam olarak kaldı, 1908'de istifa etti. 5 Ağustos 1908'de kurulan Kâmil Paşa kabinesine şeyhülislam olarak girdiyse de 1909'da istifa ederek ayrıldı. 1912'de üçüncü defa olarak şeyhülislamlığa getirildi. 3 ay 8 gün görevde kaldı. Aynı yıl Kâmil Paşa'nın sonuncu kabinesine dördüncü defa şeyhülislam seçildi ve görevi 1913'teki Bâb-ı Ali baskını ile sona erdi. Mısır'a giderek Remle kasabasına yerleşti. Orada vefat etti, cenazesi İstanbul'a getirildi.

Bilinen tek eseri kendisini savunmak için yazdığı Hâtırât-ı Siyâsiyye'dir. 1336'da İstanbul'da basılmıştır. İhsan Süreyya Sırma'nın L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909 adlı tezinde Cemâleddîn Efendi ve eseri önemli bir yer tutar.

Kaynakça

Sırma, İhsan Süreyya (1973). L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909. Doktora Tezi. Strasbourg: Université des Sciences Humanaines.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1986). "Mehmed Cemaleddin Efendi". İstanbul: Dergah Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 01.04.2014
Güncelleme Tarihi: 30.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SUBHÎ, Hekîm-zâded. ? - ö. 1548/49Doğum YeriGörüntüle
2TÂLİB, Seyyid Mustafa Tâlib Efendid. 1788 - ö. 1853Doğum YeriGörüntüle
3SA‘ÎD, Ebû Saîd Mehmed Efendid. 1594 - ö. Ekim-Kasım 1662Doğum YeriGörüntüle
4AZÎZ, Mehmed Azîzd. 1848 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
5MESLEKİ, Bekir Umutd. 1848 - ö. 1939Doğum YılıGörüntüle
6SA'ÎD, Kemâl Paşa-zâde Mehmed Sa'îd Bey, Lastik Sa'îdd. 1848 - ö. 1920Doğum YılıGörüntüle
7İBİŞ, İbrahimd. 1858 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
8HÜDAÎ, Hüseyind. 1855-1860? - ö. 1914-1917?Ölüm YılıGörüntüle
9FEVZÎ, Hasand. 1857 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
10MEYLÎ, Bayram-zâde Zekeriyya Efendid. 1514 - ö. 1592MeslekGörüntüle
11SA'DÎ, Sa'deddin/Sa'dullah Sa'dî Efendid. ? - ö. 1538MeslekGörüntüle
12FENÂRÎ, Mollâ Fenârî, Şemseddîn Muhammed b. Hamza, Şemseddîn Muhammed Efendid. Nisan 1350 - ö. 15 Mart 1431MeslekGörüntüle
13AZMÎ, Azmî Mehmed Efendid. 1840-41 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14CÜDÂYÎd. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15REŞİD FÂNÎ, Mehmed Reşidd. 2 Ocak 1877 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MUHTEREMÎ, Muhteremî Efendi Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17HASRET, Hasret Çelebi, Senendüçlüd. ? - ö. 1829Madde AdıGörüntüle
18SEYF-İ SARÂYÎd. ? - ö. 1394’ten sonra ?Madde AdıGörüntüle