Rasim Haşmet

Rasim Hikmet
(d. 1888 / ö. 1919)
gazeteci, öğretmen, yazar, şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Zekiye Hanım ile tüccar Haşmet Bey’in oğludur. Selanik’te Fransız mektebini bitirdikten sonra İstanbul Hukuk Mektebi’nde öğrenimini tamamlamış, bir süre İzmir’de öğretmenlik yapmıştır. 1909 yılında Selanik’te kurulan “Sosyalist Amele Heyet-i Müttehidesi”ne katılan yazar, bu federasyonun yayın organı olan Amele gazetesinin yazı işlerini yönetmiştir. Balkan savaşının çıkması üzerine 1913 yılında İstanbul’a gelen Rasim Haşmet, Konya (1915-1917) ve İstanbul Gelenbevî Sultanîlerinde (1917-1919) felsefe öğretmenliği yapmıştır. Konya’da bulunduğu zamanlarda İttihat ve Terakki’nin çıkardığı Osmanlı gazetesini yöneten yazar, 1919 yılında vefat etmiştir. (Bezirci 1997: 115-116; Kurdakul 1973: 323, Tunçay 2009: 93)

Rasim Haşmet, Türkiye’nin ilk sosyalist şair ve gazetecisi olarak kabul edilir. (Bezirci 1997: 115) Öğrencilik yıllarından itibaren yazılar kaleme alan Rasim Haşmet, “Rasim Hikmet” imzasını da kullanmıştır. Yazı ve şiirleri -bazıları Selanik’te yayımlanan- Yeni Asır, Bahçe, Genç Kalemler, Yeni Felsefe, Eşref, Musavver Eşref, Rebab, Resimli Kitap, Hale, Tenkit, Zekâ gibi gazete ve dergilerde yayımlanır. Bunun yanı sıra özellikle 1911’de yayımlanan Yeni Felsefe dergisindeki “Mezahib-i İçtimaiye” başlıklı yazı dizisiyle tanınmıştır. (Bezirci 1997: 116; Kurdakul 1973: 323) Gazete ve dergilerde yayımlanan yazı ve şiirlerinin dışında kitap boyutunda bir eserine ulaşamadığımız Rasim Haşmet’in şiirlerinde genellikle sosyal ve siyasi temalar öne çıkmaktadır. Asım Bezirci’ye göre “Rasim Haşmet’in şiirleri estetik yönden zayıf da olsa, içerik yönünden güçlüdür. Ayrıca, sosyalist edebiyatımızın ilk örnekleri olmaları ve çağlarına göre sade bir dille yazılmaları dolayısıyla önemleri büyüktür”. (Bezirci 1997: 118)

Kaynakça

Kurdakul, Şükran (1973). “Rasim Haşmet”. Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. Ankara: Bilgi Basımevi.

Bezirci, Asım (1997). Halk ve Sosyalizm İçin Kültür ve Edebiyat. İstanbul: Evrensel Kültür Kitaplığı.

Tunçay, Mete (2009). Türkiye’de Sol Akımlar (1908-1925) Cilt I. İstanbul: İletişim Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TANER TUNÇ
Yayın Tarihi: 15.11.2019
Güncelleme Tarihi: 12.12.2022

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MU'ÎN, Mehmed Mu'în Efendid. ? - ö. 1652-1653Doğum YeriGörüntüle
2Muazzez Tahsin Berkandd. 1899 - ö. 4 Ekim 1984Doğum YeriGörüntüle
3LÜTFÎ, Lütfî Sâlih Efendi, Selaniklid. ? - ö. 1888Doğum YeriGörüntüle
4ALİ SOYDANd. 1888 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Hayri Aymand. 1888 - ö. 1958Doğum YılıGörüntüle
6Ahmet Emin YALMANd. 1888 - ö. 19 Aralık 1972Doğum YılıGörüntüle
7NİGÂRÎ, Ahmedd. 1858 - ö. 1917?-1919?Ölüm YılıGörüntüle
8EDÎB, Kazancı-zâde Emînd. 1857 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
9(DELİ) MUSTAFA REMZÎd. 1849 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
10Mehmet Yılmaz Karaibrahimoğlud. 15 Mayıs 1949 - ö. 5 Eylül 2020MeslekGörüntüle
11Aygören Dirimd. 1941 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Ahmet Tayyar Çulhad. 1887 - ö. 04 Nisan 1971MeslekGörüntüle
13Süleyman Vehbid. 1864 - ö. 12 Eylül 1921Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Müfide Ferit Tekd. 29 Nisan 1892 - ö. 24 Mart 1971Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ali Haydard. 1836 - ö. 1914Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Hikmet Koçyiğitd. 26 Mart 1974 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17RÂSİM, Sarac-zâde Muhammed Kâsımd. 1781 - ö. 1845Madde AdıGörüntüle
18Zühtü Bayard. 18 Kasım 1943 - ö. 26 Mart 2011Madde AdıGörüntüle