Rasim Haşmet

Rasim Hikmet
(d. 1888 / ö. 1919)
gazeteci, öğretmen, yazar, şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Zekiye Hanım ile tüccar Haşmet Bey’in oğludur. Selanik’te Fransız mektebini bitirdikten sonra İstanbul Hukuk Mektebi’nde öğrenimini tamamlamış, bir süre İzmir’de öğretmenlik yapmıştır. 1909 yılında Selanik’te kurulan “Sosyalist Amele Heyet-i Müttehidesi”ne katılan yazar, bu federasyonun yayın organı olan Amele gazetesinin yazı işlerini yönetmiştir. Balkan savaşının çıkması üzerine 1913 yılında İstanbul’a gelen Rasim Haşmet, Konya (1915-1917) ve İstanbul Gelenbevî Sultanîlerinde (1917-1919) felsefe öğretmenliği yapmıştır. Konya’da bulunduğu zamanlarda İttihat ve Terakki’nin çıkardığı Osmanlı gazetesini yöneten yazar, 1919 yılında vefat etmiştir. (Bezirci 1997: 115-116; Kurdakul 1973: 323, Tunçay 2009: 93)

Rasim Haşmet, Türkiye’nin ilk sosyalist şair ve gazetecisi olarak kabul edilir. (Bezirci 1997: 115) Öğrencilik yıllarından itibaren yazılar kaleme alan Rasim Haşmet, “Rasim Hikmet” imzasını da kullanmıştır. Yazı ve şiirleri -bazıları Selanik’te yayımlanan- Yeni Asır, Bahçe, Genç Kalemler, Yeni Felsefe, Eşref, Musavver Eşref, Rebab, Resimli Kitap, Hale, Tenkit, Zekâ gibi gazete ve dergilerde yayımlanır. Bunun yanı sıra özellikle 1911’de yayımlanan Yeni Felsefe dergisindeki “Mezahib-i İçtimaiye” başlıklı yazı dizisiyle tanınmıştır. (Bezirci 1997: 116; Kurdakul 1973: 323) Gazete ve dergilerde yayımlanan yazı ve şiirlerinin dışında kitap boyutunda bir eserine ulaşamadığımız Rasim Haşmet’in şiirlerinde genellikle sosyal ve siyasi temalar öne çıkmaktadır. Asım Bezirci’ye göre “Rasim Haşmet’in şiirleri estetik yönden zayıf da olsa, içerik yönünden güçlüdür. Ayrıca, sosyalist edebiyatımızın ilk örnekleri olmaları ve çağlarına göre sade bir dille yazılmaları dolayısıyla önemleri büyüktür”. (Bezirci 1997: 118)

Kaynakça

Kurdakul, Şükran (1973). “Rasim Haşmet”. Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. Ankara: Bilgi Basımevi.

Bezirci, Asım (1997). Halk ve Sosyalizm İçin Kültür ve Edebiyat. İstanbul: Evrensel Kültür Kitaplığı.

Tunçay, Mete (2009). Türkiye’de Sol Akımlar (1908-1925) Cilt I. İstanbul: İletişim Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TANER TUNÇ
Yayın Tarihi: 15.11.2019
Güncelleme Tarihi: 12.12.2022

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MEŞHÛRÎd. 1783 - ö. 1857Doğum YeriGörüntüle
2Cahit Uçukd. 17 Ağustos 1909 - ö. 7 Kasım 2004Doğum YeriGörüntüle
3EMÎN, Nazîrî-zâde Mehmed Efendid. ? - ö. 1712-13Doğum YeriGörüntüle
4Refik Halit Karayd. 15 Mart 1888 - ö. 18 Temmuz 1965Doğum YılıGörüntüle
5Ercüment Ekrem Talud. 1888 - ö. 16 Aralık 1956Doğum YılıGörüntüle
6Ahmet Hilmi Kalaçd. 1888 - ö. 1996Doğum YılıGörüntüle
7KASIMd. 1860 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
8GEDAYÎ, Hüseyin Şükrüd. ? - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
9EDÎB, Kazancı-zâde Emînd. 1857 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
10Ziya Samedid. 15 Nisan 1914 - ö. 20 Kasım 2000MeslekGörüntüle
11İclal Aydınd. 14 Eylül 1971 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Alparslan Berktayd. 1924 - ö. 2012MeslekGörüntüle
13Necdet Rüştü Efed. 1900 - ö. 24 Eylül 1969Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Şenay Düdekd. 09 Ağustos 1953 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Yunus Nadi Abalıoğlud. 1879 - ö. 28 Mart 1945Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Zühtü Bayard. 18 Kasım 1943 - ö. 26 Mart 2011Madde AdıGörüntüle
17ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998Madde AdıGörüntüle
18Tufan Hikmet Dayed. 02 Ocak 1943 - ö. 01 Nisan 1982Madde AdıGörüntüle