MERAKÎ, Yusuf Biber

(d. 1925 / ö. 2014)
âşık, esnaf
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yusuf Biber, 1925'te Artvin’in Salkımlı (Torgom) köyünde doğmuştur. Babası, Biber oğullarından Kayabey'dir (Özder 1987: 437). Ortaokulu birinci sınıftayken, ailevi nedenlerle terk eden Biber, çocuk yaşlarda babası ile birlikte çiftçilik yapmıştır (Biber 2005: 8). Saz çalmaya ve şiir söylemeye otuz yaşlarında başlayan âşık, yörede kısa zamanda tanınır. Artvin ve çevre illerde bulunan âşıklarla karşılaşmalar yapan Yusuf Biber, şiirlerinde sırasıyla Yusuf, Yanarî ve Merakî mahlasını kullanmıştır (Özder 1987: 437). 1966'da baba mesleği olan çiftçiliği bırakıp bir dükkân açarak geçimini uzun süre esnaflıkla sağlamıştır. Sonraki yıllarda ise ailesi ile birlikte Artvin'den ayrılarak Bursa'ya yerleşmiş; asıl mesleği olan esnaflığını burada da yapmaya devam etmiştir. Bursa'da yaşadığı sürece saz çalmaya devam eden Biber, 2014'te Bursa'da vefat etmiştir.

Merakî, aldığı mahlasın rüyasında gördüğü pirler tarafından verilmiştir (Biber 1988: 5). Her konuda şiirlerini icra eden Merakî, halkın anlayabileceği yalın bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde genellikle 11’li heceyi kullanan Merakî; mani, semai ve gazel örneklerini de vererek Türk halk şiirine katkıda bulunmuştur. Bursa'da esnaflık yaptığı yıllarda şiirlerinin büyük çoğunluğunu memleket hasreti üzerine yazmıştır. Her konuda şiir yazan âşık, Hac farizasını yerine getirdikten sonra şiirlerinde tasavvufa daha fazla yer vermiştir.

Kaynakça

Biber, Yusuf (1988). Gönülaçar. Artvin: Artvin Demokrat Çoruh Matbaası.

Biber, Yusuf (2005). Sonbahar Yağmurları. Bursa: Furkan Ofset.

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. I, II, III. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kalpten KalemeGürbüz Basımevi / Artvin1996Şiir
Her telden Bir SesHürriyet Matbası / Artvin1963Şiir
Kalpten KalemeGündüz Basımevi / Artvin1966Şiir
GönülaçarArtvin Demokrat Çoruh Matbaası / Artvin1988Şiir
Sonbahar YağmurlarıFurkan Ofset / Bursa2005Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İZHARÎ, Mehmet Ayıkd. 1914 - ö. 1983Doğum YeriGörüntüle
2RAHMANÎ/KURÇENLİ RAHMENİ, Abdullah Asland. 1925 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3M. Sırrı Uzunhasanoğlud. 1 Ocak 1915 - ö. 11 Eylül 2004Doğum YeriGörüntüle
4ENVER, Enver Haşmetd. 1925 - ö. 03.12.1998Doğum YılıGörüntüle
5GÜLLÜHANd. 1925-1930 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Mehmet Çınarlıd. 1925 - ö. 19 Ağustos 1999Doğum YılıGörüntüle
7Haldun Haluk Marlalıd. 14 Nisan 1926 - ö. 7 Şubat 2014Ölüm YılıGörüntüle
8Veysel Erold. 1976 - ö. 01 Temmuz 2014Ölüm YılıGörüntüle
9Hasan Vasfi Uçkand. 15 Ağustos 1929 - ö. 14 Mart 2014Ölüm YılıGörüntüle
10TEVFİKd. 1884 - ö. 1924MeslekGörüntüle
11SELAMÎ, Selami Erdemird. 30.10.1954 - ö. ?MeslekGörüntüle
12MAHRUMÎ, Rahmi Kayad. 1932 - ö. 18.11.2006MeslekGörüntüle
13KUL HÜSEYİN, Hüseyin Yıldızd. 1955 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14UMMANÎ/ERDEM UMMANÎ, Battal Erdemd. 03.04.1950 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MALKOÇ ALİ, Ali Rıza Malkoçd. 1965 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16TÜRABİd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17MIZARLI, Mehmet Yılmazd. 1933 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18MAZLUMÎ, Ali Ballıktaşd. 01.04.1956 - ö. ?Madde AdıGörüntüle