MERAKÎ, Yusuf Biber

(d. 1925 / ö. 2014)
âşık, esnaf
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yusuf Biber, 1925'te Artvin’in Salkımlı (Torgom) köyünde doğmuştur. Babası, Biber oğullarından Kayabey'dir (Özder 1987: 437). Ortaokulu birinci sınıftayken, ailevi nedenlerle terk eden Biber, çocuk yaşlarda babası ile birlikte çiftçilik yapmıştır (Biber 2005: 8). Saz çalmaya ve şiir söylemeye otuz yaşlarında başlayan âşık, yörede kısa zamanda tanınır. Artvin ve çevre illerde bulunan âşıklarla karşılaşmalar yapan Yusuf Biber, şiirlerinde sırasıyla Yusuf, Yanarî ve Merakî mahlasını kullanmıştır (Özder 1987: 437). 1966'da baba mesleği olan çiftçiliği bırakıp bir dükkân açarak geçimini uzun süre esnaflıkla sağlamıştır. Sonraki yıllarda ise ailesi ile birlikte Artvin'den ayrılarak Bursa'ya yerleşmiş; asıl mesleği olan esnaflığını burada da yapmaya devam etmiştir. Bursa'da yaşadığı sürece saz çalmaya devam eden Biber, 2014'te Bursa'da vefat etmiştir.

Merakî, aldığı mahlasın rüyasında gördüğü pirler tarafından verilmiştir (Biber 1988: 5). Her konuda şiirlerini icra eden Merakî, halkın anlayabileceği yalın bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde genellikle 11’li heceyi kullanan Merakî; mani, semai ve gazel örneklerini de vererek Türk halk şiirine katkıda bulunmuştur. Bursa'da esnaflık yaptığı yıllarda şiirlerinin büyük çoğunluğunu memleket hasreti üzerine yazmıştır. Her konuda şiir yazan âşık, Hac farizasını yerine getirdikten sonra şiirlerinde tasavvufa daha fazla yer vermiştir.

Kaynakça

Biber, Yusuf (1988). Gönülaçar. Artvin: Artvin Demokrat Çoruh Matbaası.

Biber, Yusuf (2005). Sonbahar Yağmurları. Bursa: Furkan Ofset.

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. I, II, III. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kalpten KalemeGürbüz Basımevi / Artvin1996Şiir
Her telden Bir SesHürriyet Matbası / Artvin1963Şiir
Kalpten KalemeGündüz Basımevi / Artvin1966Şiir
GönülaçarArtvin Demokrat Çoruh Matbaası / Artvin1988Şiir
Sonbahar YağmurlarıFurkan Ofset / Bursa2005Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ZÂKİRÎ BERNAd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2HATİFÎ CİHAN/HATİF CİHAN, Kasım Dursund. 1936 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Şemsettin Dadaşoğlud. 1923 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Müfide Güzin Anadold. 12.01.1925 - ö. 13 Şubat 2005Doğum YılıGörüntüle
5Mehmet Çınarlıd. 1925 - ö. 19 Ağustos 1999Doğum YılıGörüntüle
6GÜLLÜHANd. 1925-1930 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Ayten Çetinerd. 08 Ekim 1932 - ö. 18 Ağustos 2014Ölüm YılıGörüntüle
8Muammer Yüzbaşıoğlud. 2 Ekim 1927 - ö. 10 Ekim 2014Ölüm YılıGörüntüle
9Zeynep Melisa Gürpınard. 9 Aralık 1941 - ö. 24 Aralık 2014Ölüm YılıGörüntüle
10ÖZERÎ, Ahmet Özerd. 1938 - ö. 13.09.2011MeslekGörüntüle
11SÜLEYMAN/KOÇAK SÜLEYMAN/İCO, Süleyman Koçakd. 1931 - ö. ?MeslekGörüntüle
12SÜBHANDERELİ, Yunus Tömend. 01.09.1973 - ö. ?MeslekGörüntüle
13GÜLÜMHAN, Hatice Ayazd. 1962 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14NİZAM, Nizam Utlud. 1932 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HATİCE OTUGÜZELd. 1940 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ŞAMİLÎ, Şamild. 1815 - ö. 1860Madde AdıGörüntüle
17ZELÎLÎ, Yusuf Zelîlî Efendid. ? - ö. 1582-83\'te hayattaMadde AdıGörüntüle
18HAYATİ, Hayati Tatard. 1962 - ö. ?Madde AdıGörüntüle