MERAKÎ, Yusuf Biber

(d. 1925 / ö. 2014)
âşık, esnaf
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yusuf Biber, 1925'te Artvin’in Salkımlı (Torgom) köyünde doğmuştur. Babası, Biber oğullarından Kayabey'dir (Özder 1987: 437). Ortaokulu birinci sınıftayken, ailevi nedenlerle terk eden Biber, çocuk yaşlarda babası ile birlikte çiftçilik yapmıştır (Biber 2005: 8). Saz çalmaya ve şiir söylemeye otuz yaşlarında başlayan âşık, yörede kısa zamanda tanınır. Artvin ve çevre illerde bulunan âşıklarla karşılaşmalar yapan Yusuf Biber, şiirlerinde sırasıyla Yusuf, Yanarî ve Merakî mahlasını kullanmıştır (Özder 1987: 437). 1966'da baba mesleği olan çiftçiliği bırakıp bir dükkân açarak geçimini uzun süre esnaflıkla sağlamıştır. Sonraki yıllarda ise ailesi ile birlikte Artvin'den ayrılarak Bursa'ya yerleşmiş; asıl mesleği olan esnaflığını burada da yapmaya devam etmiştir. Bursa'da yaşadığı sürece saz çalmaya devam eden Biber, 2014'te Bursa'da vefat etmiştir.

Merakî, aldığı mahlasın rüyasında gördüğü pirler tarafından verilmiştir (Biber 1988: 5). Her konuda şiirlerini icra eden Merakî, halkın anlayabileceği yalın bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde genellikle 11’li heceyi kullanan Merakî; mani, semai ve gazel örneklerini de vererek Türk halk şiirine katkıda bulunmuştur. Bursa'da esnaflık yaptığı yıllarda şiirlerinin büyük çoğunluğunu memleket hasreti üzerine yazmıştır. Her konuda şiir yazan âşık, Hac farizasını yerine getirdikten sonra şiirlerinde tasavvufa daha fazla yer vermiştir.

Kaynakça

Biber, Yusuf (1988). Gönülaçar. Artvin: Artvin Demokrat Çoruh Matbaası.

Biber, Yusuf (2005). Sonbahar Yağmurları. Bursa: Furkan Ofset.

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. I, II, III. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kalpten KalemeGürbüz Basımevi / Artvin1996Şiir
Her telden Bir SesHürriyet Matbası / Artvin1963Şiir
Kalpten KalemeGündüz Basımevi / Artvin1966Şiir
GönülaçarArtvin Demokrat Çoruh Matbaası / Artvin1988Şiir
Sonbahar YağmurlarıFurkan Ofset / Bursa2005Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ZÂKİRÎ BERNAd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2SEFİLÎ/HABİLÎ/LÜTFÎ, Habil Öztürkd. 1865? - ö. 1935Doğum YeriGörüntüle
3SAİDÎ, Saidd. 1810 - ö. 1850Doğum YeriGörüntüle
4İsmail Ali Sarard. 27 Haziran 1925 - ö. 15 Nisan 2003Doğum YılıGörüntüle
5MEMİŞ, Memiş Eroğlud. 1925 - ö. 23.10.2007Doğum YılıGörüntüle
6İlhan Selçukd. 11 Mart 1925 - ö. 21 Haziran 2010Doğum YılıGörüntüle
7Ayşe Şasad. 1 Ocak 1941 - ö. 16 Haziran 2014Ölüm YılıGörüntüle
8Özcan Ergüderd. 17 Temmuz 1929 - ö. 28 Temmuz 2014Ölüm YılıGörüntüle
9Adnan Azard. 1956 - ö. 10 Ocak 2014Ölüm YılıGörüntüle
10KENAN/KENANÎ, Kenan Alibekiroğlud. 01.04.1933 - ö. ?MeslekGörüntüle
11OZAN VEYSEL, Veysel Çakmakd. 1962 - ö. ?MeslekGörüntüle
12MUSTAFA GÜLÜMd. 1946 - ö. ?MeslekGörüntüle
13NİHAT, Nihat Koçakd. 01.01.1972 - ö. 20.03.2013Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14YANIK, Ahmet Şahinoğlud. 15.03.1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SAİT KAYAd. 1941 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İMAMOĞLU, Hikmet Okuyard. 1950 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17GARİP, Hasan Hüseyin Erdend. 1936 - ö. 2018Madde AdıGörüntüle
18CEMALÎ, Cemal Altıneld. 19.03.1949 - ö. 2012Madde AdıGörüntüle