MERAKÎ, Yusuf Biber

(d. 1925 / ö. 2014)
âşık, esnaf
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Yusuf Biber, 1925'te Artvin’in Salkımlı (Torgom) köyünde doğmuştur. Babası, Biber oğullarından Kayabey'dir (Özder 1987: 437). Ortaokulu birinci sınıftayken, ailevi nedenlerle terk eden Biber, çocuk yaşlarda babası ile birlikte çiftçilik yapmıştır (Biber 2005: 8). Saz çalmaya ve şiir söylemeye otuz yaşlarında başlayan âşık, yörede kısa zamanda tanınır. Artvin ve çevre illerde bulunan âşıklarla karşılaşmalar yapan Yusuf Biber, şiirlerinde sırasıyla Yusuf, Yanarî ve Merakî mahlasını kullanmıştır (Özder 1987: 437). 1966'da baba mesleği olan çiftçiliği bırakıp bir dükkân açarak geçimini uzun süre esnaflıkla sağlamıştır. Sonraki yıllarda ise ailesi ile birlikte Artvin'den ayrılarak Bursa'ya yerleşmiş; asıl mesleği olan esnaflığını burada da yapmaya devam etmiştir. Bursa'da yaşadığı sürece saz çalmaya devam eden Biber, 2014'te Bursa'da vefat etmiştir.

Merakî, aldığı mahlasın rüyasında gördüğü pirler tarafından verilmiştir (Biber 1988: 5). Her konuda şiirlerini icra eden Merakî, halkın anlayabileceği yalın bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde genellikle 11’li heceyi kullanan Merakî; mani, semai ve gazel örneklerini de vererek Türk halk şiirine katkıda bulunmuştur. Bursa'da esnaflık yaptığı yıllarda şiirlerinin büyük çoğunluğunu memleket hasreti üzerine yazmıştır. Her konuda şiir yazan âşık, Hac farizasını yerine getirdikten sonra şiirlerinde tasavvufa daha fazla yer vermiştir.

Kaynakça

Biber, Yusuf (1988). Gönülaçar. Artvin: Artvin Demokrat Çoruh Matbaası.

Biber, Yusuf (2005). Sonbahar Yağmurları. Bursa: Furkan Ofset.

Özder, Mustafa Âdil (1987). Artvinli Şairler. C. I, II, III. Ankara: Kültür Bakanlığı Arşivi. (NE 1971.0003).

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kalpten KalemeGürbüz Basımevi / Artvin1996Şiir
Her telden Bir SesHürriyet Matbası / Artvin1963Şiir
Kalpten KalemeGündüz Basımevi / Artvin1966Şiir
GönülaçarArtvin Demokrat Çoruh Matbaası / Artvin1988Şiir
Sonbahar YağmurlarıFurkan Ofset / Bursa2005Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YARIMÎ, Hasand. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2FERYADÎ, Fuat Gündüzd. 1933 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ÖZGÜRÎ, Hasan Önald. 1930 - ö. 2011Doğum YeriGörüntüle
4SELİM KALECİKLİd. 1925 - ö. 1955Doğum YılıGörüntüle
5Nüvit Özdoğrud. 5 Mayıs 1925 - ö. 20 Haziran 2002Doğum YılıGörüntüle
6Arif Damard. 1925 - ö. 20 Ekim 2010Doğum YılıGörüntüle
7Özcan Ergüderd. 17 Temmuz 1929 - ö. 28 Temmuz 2014Ölüm YılıGörüntüle
8Zeynep Melisa Gürpınard. 9 Aralık 1941 - ö. 24 Aralık 2014Ölüm YılıGörüntüle
9RASİM KÖROĞLUd. 1953 - ö. 30.10.2014Ölüm YılıGörüntüle
10MİKTAT, Miktat Karataşd. 1939 - ö. ?MeslekGörüntüle
11OSMAN EFENDİOĞLUd. 1936 - ö. ?MeslekGörüntüle
12HÂDİ MERDANÎd. 1982 - ö. ?MeslekGörüntüle
13ATAROĞLU, Mehmet Atard. 01.01.1958 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14EFKÂRÎ/MUSTAFA, Mustafa Öztemizd. 1896 - ö. 16.06.1976Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MALKOÇ ALİ, Ali Rıza Malkoçd. 1965 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KÖROĞLU GEHREMAN, Gehreman İsgender Oğlu İbrahimovd. 1884 - ö. 1966Madde AdıGörüntüle
17İSMAİLd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18CEVRÎ, Konyalıd. 1820 - ö. 1894/1895?Madde AdıGörüntüle