ZEKÎ, Refîk Efendi-zâde Mehmed Zekî Dede

(d. 1237/1821 - ö. 1300/1882-83)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1237/1821 yılında Bursa’da doğdu. Refîk Efendi’nin oğludur. Öğrenimini Bursa’da tamamlayan Mehmed Zekî Efendi, mahkeme kâtipliği ve Bâb-ı Zemîn Câmii imamlığı görevlerinde bulundu. Bursa Mevlevîhânesi Şeyhi Mehmed Dede Efendi’den feyz alarak derviş oldu. İstanbul’a geldiğinde geçimini hattatlık yaparak sağladı. Sadrazam Yûsuf Kâmil Paşa Konağı’nda Mesnevî okuttu. Ayrıca Fetvâhâne’ye ta’lik yazısı hocası olarak atandı. Bir ara Üsküdar Mevlevîhânesi Şeyhi de olan Mehmed Zekî Dede, 1300/1882 -83 yılında vefat etti.

Bayburt’lu Zihnî’nin Hikâye-i Garîbe adlı eserini ince ta’lik yazı ile yazan ve kitâbe yazıları ile meşhur olan Mehmed Zekî Dede, şairliğiyle de tanınmıştır.

Kaynakça

Özemre, Ahmed Yüksel (hzl.) (2003). Sâlim Bostancıoğlu, Üsküdar Dergâhları. İstanbul: Üsküdar Belediyesi Yay.

Fatîn Dâvûd (1271). Hâtimetü’l-Eş’âr. İstanbul.

Kurnaz, Cemâl ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî -  Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri.  C.II. Ankara: Bizim Büro Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 26.06.2014
Güncelleme Tarihi: 29.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Hâne-i dil geh cevr-i yâr ile ber-bâd olur

Lîk zerre iltifât görse yine âbâd olur

Zülf-i şu’besin gül-i ruhsâra kıldıkda nikâb

Rûz u şeb bülbül gibi kârım benim feryâd olur

Gamze-i tîgin çeküp uşşâkdan dâd almaga

Çeşm-i hûn-rîzi o şûhun özge bir cellâd olur

Tâ ezelden böyledir kılmam şikâyet yârdan

Dilbere cevr âşıka sabr eylemek mu’tâd olur

Sâye-i monlâda me’yûsî kalırsan hiç Zekî

Lutf-ı sultân kim gedâlar üzre bî-ta’dâd olur

(Fatîn Dâvûd (1271). Hâtimetü’l-Eş’âr. İstanbul. 166.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YÛSUF, İlâhî-zade Seyyid Yusuf Efendid. ? - ö. 1627Doğum YeriGörüntüle
2RİF'AT, Hacı Hüseyin Rif'at Efendi, Gökmen-zâded. 1794 - ö. 1860Doğum YeriGörüntüle
3SİNȂN PAŞA, Yûsuf Sinâneddînd. 30 Kasım 1441 ? - ö. 1 Mart 1486Doğum YeriGörüntüle
4KÂZIM PAŞA, Mûsâ Kâzım, Koniçelid. 1821 - ö. 1890Doğum YılıGörüntüle
5SÜLEYMÂN EFENDİ, Şeyh Süleymân, Buharalıd. 1821 - ö. 1890Doğum YılıGörüntüle
6ELESGER ALMEMMED OĞLUd. 1821 - ö. 07.03.1926Doğum YılıGörüntüle
7KÂZIM PAŞA, Mûsâ Kâzım, Koniçelid. 1821 - ö. 1890Ölüm YılıGörüntüle
8SÜLEYMÂN EFENDİ, Şeyh Süleymân, Buharalıd. 1821 - ö. 1890Ölüm YılıGörüntüle
9ELESGER ALMEMMED OĞLUd. 1821 - ö. 07.03.1926Ölüm YılıGörüntüle
10KÂZIM PAŞA, Mûsâ Kâzım, Koniçelid. 1821 - ö. 1890MeslekGörüntüle
11SÜLEYMÂN EFENDİ, Şeyh Süleymân, Buharalıd. 1821 - ö. 1890MeslekGörüntüle
12ELESGER ALMEMMED OĞLUd. 1821 - ö. 07.03.1926MeslekGörüntüle
13KÂZIM PAŞA, Mûsâ Kâzım, Koniçelid. 1821 - ö. 1890Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SÜLEYMÂN EFENDİ, Şeyh Süleymân, Buharalıd. 1821 - ö. 1890Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ELESGER ALMEMMED OĞLUd. 1821 - ö. 07.03.1926Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KÂZIM PAŞA, Mûsâ Kâzım, Koniçelid. 1821 - ö. 1890Madde AdıGörüntüle
17SÜLEYMÂN EFENDİ, Şeyh Süleymân, Buharalıd. 1821 - ö. 1890Madde AdıGörüntüle
18ELESGER ALMEMMED OĞLUd. 1821 - ö. 07.03.1926Madde AdıGörüntüle