Madde Detay
Mehmet Abut
(d. 24 Ağustos 1915 / ö. 2 Şubat 2002)
Yazar, Müzisyen, Ressam, Heykeltıraş
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4
İstanbul’un ileri gelenlerinden Abud ailesine mensup sanatçı, baba tarafından II. Abdülhamid’in başkâtibi Süreyya Paşa’nın; anne tarafından da tüccar Mehmet Abud Efendi’nin torunu olup Süreyya Abid Bey ile Belkıs Hanım’ın çocuğudur.
1980'e kadar Abud Yalısı’nda yaşadı. Yazı denemelerinin ilkini kardeşleri ve kuzenleriyle çıkardıkları Mebusan-ı Çocuk dergisinde gerçekleştirdi. 16 yaşındayken babasını kaybeden sanatçı,1979'da vefat edene kadar yanında kaldığı annesine çok düşkündür. 1928’de girdiği Galatasaray Lisesi’nden Eylül 1940’ta mezun oldu. Okulda müzik hocası Muhittin Sazak sayesinde piyanosunu ilerletti. 1941’de Sabih Güzen’in La Chat Botté (Çizmeli Kedi) adlı çocuk piyesine müzik yapmak için gittiği Şehir Tiyatroları’nda Muhsin Ertuğrul’la tanışarak 36 yıl çalışacağı işine başladı.
Yerli ve yabancı birçok oyunun müziklerini yapan Abut, önemli isimlerle aynı projelerde yer aldı. Aynı zamanda soyut ve abstre resimler yapan sanatçı, Prof. Leopard Lévy’nin davetiyle akademide Cemal Tollu’nun atölyesine girdi. Heykel çalışmaları da yapan sanatçının çeşitli sergileri bulunur. 1994’ten sonra görme problemleri başladı. 2002’de vefat etti.
Aile ortamındaki huzursuzluklardan ve kadınlar arası ilişkilerden etkilenen Mehmet Abut, kırılgan bir mizaca sahiptir. Küçük yaşlardan itibaren yaşadığı travmalar onu intihar girişimlerine ve eşcinselliğe yönlendirir. Annesinin baskın gücünü sürekli üzerinde hisseden sanatçının psikolojik kırılmalarında bu aşırı ilginin etkisi yadsınamaz. Sanata müzik ve resimle başlayan Abut, ilk bestesi “Çağlayanın Şarkısı”nı matematik hocası Bedros Adruni’nin evinde akan sudan ilham alarak oluşturur. Yine aynı evdeki bir yazıdan etkilenerek ilk öyküsü “Bu da Geçer Ya Hû”yu yazar. Öykü Hüseyin Cahit Yalçın tarafından beğenilerek gazetede tefrika edilir.
Sanatçı, Emine Çaykara ile gerçekleştirdiği görüşmelerinde eşcinsellik içeren Marius adlı bir roman yazdığını ve dönemin şartları gereği bu eseri yayımlamayıp müsveddelerini yok ettiğini söyler (Çaykara 2001: 248). Yine bu eserde Gölgeler adlı bir romanı daha olduğunu ve bu eserinde de kırılgan mizacını ve cinsel tercihlerini çeşitli semboller üzerinden anlattığını ifade eder (220). Abut, Gülen Gözler romanında ise kendi hayatından izler barındıran konak yaşamına ve kişisel çekişmelerin doğurduğu yıkımlara yer verir.
Kaynakça
Arslan, Mustafa (2018). “Tiyatro Sahnesi Bir Büyük Ustasını Yitirdi”. Yeni Şafak. 04 Mart 2002. https://www.yenisafak.com/arsiv/2002/mart/04/k2.html [erişim tarihi: 01.10.2018].
Çaykara, Emine (2001). Abud Yalısı’nın Gölgesinde Melek Annem ve Ben. İstanbul: İletişim Yay.
http://www.oktayaras.com/gulen-gozler/tr/45836 [erişim tarihi: 01.10.2018].
https://egoistokur.com/ah-bilmezsiniz-orada-ne-hikayeler-yasanmisti%E2%80%A6/ [erişim tarihi: 28.09.2018].
Madde Yazım Bilgileri
Yazar: OSMAN EROĞLU
Yayın Tarihi: 14.02.2019
Güncelleme Tarihi: 16.12.2020
Eser Adı | Yayın evi | Basım yılı | Eser türü |
---|---|---|---|
Gülen Gözler | Semih Lütfi Kitabevi / İstanbul | 1942 | Roman |
Öldükten Sonra | Marifet Basımevi / İstanbul | 1943 | Hikâye |
İlişkili Maddeler
Sn. | Madde Adı | D.Tarihi / Ö.Tarihi | Benzerlik | İncele |
---|---|---|---|---|
1 | Yılmaz Arslan | d. 12 Ocak 1968 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
2 | Pınar Başalan | d. 1983 - ö. ? | Doğum Yeri | Görüntüle |
3 | ŞEYHÜLİSLÂM YAHYÂ | d. 1561 - ö. 1644 | Doğum Yeri | Görüntüle |
4 | Melih Cevdet Anday | d. 5 Temmuz 1331/1915 - ö. 28 Kasım 2002 | Doğum Yılı | Görüntüle |
5 | Muzaffer Gökman | d. 28 Ocak 1915 - ö. 12 Aralık 1996 | Doğum Yılı | Görüntüle |
6 | MEHMET HİCRANÎ, Mehmet Kasım Ülker | d. 1915 - ö. 20.07.1978 | Doğum Yılı | Görüntüle |
7 | GAMKEŞ, Kemkeş Allahverdi | d. 1933 - ö. 2002 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
8 | Seyfettin Turhan | d. 15 Mayıs 1923 - ö. 16 Aralık 2002 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
9 | İbrahim Cüceoğlu | d. 1929 - ö. 25 Haziran 2002 | Ölüm Yılı | Görüntüle |
10 | Zeki Mesut Alsan | d. 15 Mayıs 1889 - ö. 24 Eylül 1984 | Meslek | Görüntüle |
11 | Safter Korkmaz | d. 01 Ocak 1972 - ö. ? | Meslek | Görüntüle |
12 | Gafur Gulam | d. 10 Mayıs 1903 - ö. 1966 | Meslek | Görüntüle |
13 | Savaş Ünlü | d. 29 Ekim 1955 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
14 | Jale Sancak | d. 3 Aralık 1958 - ö. ? | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
15 | Ş. Avni Ölez | d. 1932 - ö. 18 Aralık 2010 | Alan/Yüzyıl/Saha | Görüntüle |
16 | Mehmet Kaplan | d. 18 Mart 1915 - ö. 23 Ocak 1986 | Madde Adı | Görüntüle |
17 | Mehmet Gülseren | d. 1933 - ö. 22 Mayıs 2017 | Madde Adı | Görüntüle |
18 | MEHMET ARTIRAN | d. 1927 - ö. ? | Madde Adı | Görüntüle |