LÜTFÎ, Hacı Veli

(d. 1859 / ö. 1929)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Âşığın asıl adı Hacı Veli'dir. 1859'da Tokat'ın Zile ilçesinde doğmuştur. Lütfî mahlasını kullanır. Âşığın uzun yıllar ilçede tahrirat kâtipliği yaptığı bilinir. Necmi, Haki ve Hami adlı üç oğlu olan Lütfî 1929'da vefat eder. 

Zile kaynaklı cönklerde şiirlerine rastlanan Lütfî'nin şiirlerinin bulunduğu defterin büyük oğlu Necmi’de olduğu bilinmekle birlikte defteri kimseye vermez (Okay 1978:85). Bektaşi bir âşık olan ve deyişlerinde "Kim bilirdi yâver-i Peygamber-i âlıcenâp / Kim bilirdi Hâcı Bektaş Şâh-ı hünkâr olmasa" biçiminde Alevi Bektaşi kültürü ile ilgili konulara değinen Lütfî, kültürlü bir kişi olup hem divan hem de halk şiiri alanlarında ürünler vermiştir. Divan tarzında yazdığı semailer oldukça ünlüdür (Koca 1990: 882).

Zileli Ârifî’nin Remzî’den başka diğer önemli çırağı Lütfî’dir. Saz ve söz ustası Lütfî de arkadaşı Remzî’nin ustası Ârifî’nin bir şiirine yaptığı gibi aynı vezin ve aynı kafiye ile "Bir nigehte sana ben oldum üftade sakıy! / Yandı ateşlere ten, yetiş imdâda sakıy!" biçiminde bir benzetme yazmıştır (Yardımcı 2004: 236).

Kaynakça

Koca, Turgut (1990). Bektaşi Nefesleri ve Şairleri. İstanbul: Maarif Yay.

Köprülü, Mehmet Fuad (1962). Türk Saz Şairleri 1-5. İstanbul: Güven Basımevi.

Okay, Haşim Nezihi (1978). Zile Tarihi Folkloru ve Zileli Halk Ozanları. İstanbul. (Yayıma hazırlanmış dosya).

Özmen, İsmail (1994). Alevi Bekteşi Şiirleri Antolojisi V. Ankara: Saypa Yay.

Yardımcı, Mehmet (2004). 16. Yüzyıldan Günümüze İz Bırakan Zileli Şairler. Zile: Zile Belediyesi Kültür Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET YARDIMCI
Yayın Tarihi: 17.12.2018
Güncelleme Tarihi: 08.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MÜMİN, Zilelid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2SADIK KAYGISUZd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3MUHİBBÂ, Mustafa Efendid. ? - ö. 1758-59Doğum YeriGörüntüle
4Ziya (Adanalı)d. 1859 - ö. 26 Ağustos 1932Doğum YılıGörüntüle
5REMZÎ, Ahmetd. 1859 - ö. 1914Doğum YılıGörüntüle
6Kazım Gökkiyeviç Meçiyevd. 1859 - ö. 14 Mart 1945Doğum YılıGörüntüle
7KÂŞİF, Mehmetd. 1874 - ö. 1929Ölüm YılıGörüntüle
8MEHMED EMÎN FEYZÎd. 1862 - ö. 1929Ölüm YılıGörüntüle
9FERŞAD/FERŞADZADE, Ferşad İbrahim Hakkıd. 1866 - ö. 03.09.1929Ölüm YılıGörüntüle
10YETİM/YETİMÎ, Hasan Yetimid. 1886 - ö. 05.02.1974MeslekGörüntüle
11ABBAS SEYİDOVd. 01.04.1957 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ZİYA, Ziya Hızıroğlud. 1936 - ö. 2018MeslekGörüntüle
13DERYAÎ/OZAN DERYA/KUL DERYA, Sabri Durukand. 23.11.1940 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14CELALÎ/VELİ, Veli Göncüd. 1931 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HÜRREMİ/SEFİL SEYYİD, Veliyettin Çelebid. 1867 - ö. 1940Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16CÂHİDÎ, Ahmedd. ? - ö. 1659Madde AdıGörüntüle
17NEDÎM-İ KADÎM, Mehmedd. ? - ö. 1670Madde AdıGörüntüle
18NÂYÎ, Nâyî Osman Deded. ? - ö. 1729-30Madde AdıGörüntüle