Rasim Haşmet

Rasim Hikmet
(d. 1888 / ö. 1919)
gazeteci, öğretmen, yazar, şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Zekiye Hanım ile tüccar Haşmet Bey’in oğludur. Selanik’te Fransız mektebini bitirdikten sonra İstanbul Hukuk Mektebi’nde öğrenimini tamamlamış, bir süre İzmir’de öğretmenlik yapmıştır. 1909 yılında Selanik’te kurulan “Sosyalist Amele Heyet-i Müttehidesi”ne katılan yazar, bu federasyonun yayın organı olan Amele gazetesinin yazı işlerini yönetmiştir. Balkan savaşının çıkması üzerine 1913 yılında İstanbul’a gelen Rasim Haşmet, Konya (1915-1917) ve İstanbul Gelenbevî Sultanîlerinde (1917-1919) felsefe öğretmenliği yapmıştır. Konya’da bulunduğu zamanlarda İttihat ve Terakki’nin çıkardığı Osmanlı gazetesini yöneten yazar, 1919 yılında vefat etmiştir. (Bezirci 1997: 115-116; Kurdakul 1973: 323, Tunçay 2009: 93)

Rasim Haşmet, Türkiye’nin ilk sosyalist şair ve gazetecisi olarak kabul edilir. (Bezirci 1997: 115) Öğrencilik yıllarından itibaren yazılar kaleme alan Rasim Haşmet, “Rasim Hikmet” imzasını da kullanmıştır. Yazı ve şiirleri -bazıları Selanik’te yayımlanan- Yeni Asır, Bahçe, Genç Kalemler, Yeni Felsefe, Eşref, Musavver Eşref, Rebab, Resimli Kitap, Hale, Tenkit, Zekâ gibi gazete ve dergilerde yayımlanır. Bunun yanı sıra özellikle 1911’de yayımlanan Yeni Felsefe dergisindeki “Mezahib-i İçtimaiye” başlıklı yazı dizisiyle tanınmıştır. (Bezirci 1997: 116; Kurdakul 1973: 323) Gazete ve dergilerde yayımlanan yazı ve şiirlerinin dışında kitap boyutunda bir eserine ulaşamadığımız Rasim Haşmet’in şiirlerinde genellikle sosyal ve siyasi temalar öne çıkmaktadır. Asım Bezirci’ye göre “Rasim Haşmet’in şiirleri estetik yönden zayıf da olsa, içerik yönünden güçlüdür. Ayrıca, sosyalist edebiyatımızın ilk örnekleri olmaları ve çağlarına göre sade bir dille yazılmaları dolayısıyla önemleri büyüktür”. (Bezirci 1997: 118)

Kaynakça

Kurdakul, Şükran (1973). “Rasim Haşmet”. Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. Ankara: Bilgi Basımevi.

Bezirci, Asım (1997). Halk ve Sosyalizm İçin Kültür ve Edebiyat. İstanbul: Evrensel Kültür Kitaplığı.

Tunçay, Mete (2009). Türkiye’de Sol Akımlar (1908-1925) Cilt I. İstanbul: İletişim Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TANER TUNÇ
Yayın Tarihi: 15.11.2019
Güncelleme Tarihi: 12.12.2022

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NÛRÎ, Osman Nûrî Efendi, Selaniklid. 1842 - ö. 1903Doğum YeriGörüntüle
2TEVFÎK, Mehmed Tevfîk, Selaniklid. 1860 - ö. 1910Doğum YeriGörüntüle
3TAYYİB, Selaniklid. ? - ö. 1843 ds.Doğum YeriGörüntüle
4Ali Vecdi Bingöld. 1888 - ö. 30 Ocak 1973Doğum YılıGörüntüle
5BEKİR SIDKI SAYARd. 1888 - ö. 1937Doğum YılıGörüntüle
6MİRZE BAYRAMOVd. 1888 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7KOLAĞASI ALİ RIZÂ EFENDİd. 1834-35 (?) - ö. 28 Haziran 1919Ölüm YılıGörüntüle
8ÂSIM, Çeribaşı-zâde Mustafa Âsım Efendid. 1858 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
9ÇELEBİ-ZÂDE HALÎL EFENDİ, Halîld. 1864 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
10Metin Savaşd. 01 Ocak 1965 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Abay Mirze Dağlı,d. 27 Ocak 1906 - ö. 1989MeslekGörüntüle
12Banu Özyürekd. 1979 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Raif Necdet Kestellid. 1881 - ö. 18 Ağustos 1937Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Süleyman Nazifd. 29 Ocak 1869 - ö. 4 Ocak 1927Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Süleyman Vehbid. 1864 - ö. 12 Eylül 1921Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Hikmet Ulusoyd. 3 Ocak 1969 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Hikmet Ersoyd. 1938 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18RÂSİM, Hâcı Seyyid Ömer Râsim Efendid. 1778 - ö. 1846Madde AdıGörüntüle