Rasim Haşmet

Rasim Hikmet
(d. 1888 / ö. 1919)
gazeteci, öğretmen, yazar, şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Zekiye Hanım ile tüccar Haşmet Bey’in oğludur. Selanik’te Fransız mektebini bitirdikten sonra İstanbul Hukuk Mektebi’nde öğrenimini tamamlamış, bir süre İzmir’de öğretmenlik yapmıştır. 1909 yılında Selanik’te kurulan “Sosyalist Amele Heyet-i Müttehidesi”ne katılan yazar, bu federasyonun yayın organı olan Amele gazetesinin yazı işlerini yönetmiştir. Balkan savaşının çıkması üzerine 1913 yılında İstanbul’a gelen Rasim Haşmet, Konya (1915-1917) ve İstanbul Gelenbevî Sultanîlerinde (1917-1919) felsefe öğretmenliği yapmıştır. Konya’da bulunduğu zamanlarda İttihat ve Terakki’nin çıkardığı Osmanlı gazetesini yöneten yazar, 1919 yılında vefat etmiştir. (Bezirci 1997: 115-116; Kurdakul 1973: 323, Tunçay 2009: 93)

Rasim Haşmet, Türkiye’nin ilk sosyalist şair ve gazetecisi olarak kabul edilir. (Bezirci 1997: 115) Öğrencilik yıllarından itibaren yazılar kaleme alan Rasim Haşmet, “Rasim Hikmet” imzasını da kullanmıştır. Yazı ve şiirleri -bazıları Selanik’te yayımlanan- Yeni Asır, Bahçe, Genç Kalemler, Yeni Felsefe, Eşref, Musavver Eşref, Rebab, Resimli Kitap, Hale, Tenkit, Zekâ gibi gazete ve dergilerde yayımlanır. Bunun yanı sıra özellikle 1911’de yayımlanan Yeni Felsefe dergisindeki “Mezahib-i İçtimaiye” başlıklı yazı dizisiyle tanınmıştır. (Bezirci 1997: 116; Kurdakul 1973: 323) Gazete ve dergilerde yayımlanan yazı ve şiirlerinin dışında kitap boyutunda bir eserine ulaşamadığımız Rasim Haşmet’in şiirlerinde genellikle sosyal ve siyasi temalar öne çıkmaktadır. Asım Bezirci’ye göre “Rasim Haşmet’in şiirleri estetik yönden zayıf da olsa, içerik yönünden güçlüdür. Ayrıca, sosyalist edebiyatımızın ilk örnekleri olmaları ve çağlarına göre sade bir dille yazılmaları dolayısıyla önemleri büyüktür”. (Bezirci 1997: 118)

Kaynakça

Kurdakul, Şükran (1973). “Rasim Haşmet”. Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. Ankara: Bilgi Basımevi.

Bezirci, Asım (1997). Halk ve Sosyalizm İçin Kültür ve Edebiyat. İstanbul: Evrensel Kültür Kitaplığı.

Tunçay, Mete (2009). Türkiye’de Sol Akımlar (1908-1925) Cilt I. İstanbul: İletişim Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TANER TUNÇ
Yayın Tarihi: 15.11.2019
Güncelleme Tarihi: 12.12.2022

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1EMÎN, Nazîrî-zâde Mehmed Efendid. ? - ö. 1712-13Doğum YeriGörüntüle
2SELÂNİKÎ, Mustafa Efendid. ? - ö. 1600 CivarıDoğum YeriGörüntüle
3AHMED CAZİMd. 10.06.1879 - ö. 26.01.1926Doğum YeriGörüntüle
4ALİ SOYDANd. 1888 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Ali Vecdi Bingöld. 1888 - ö. 30 Ocak 1973Doğum YılıGörüntüle
6Ercüment Ekrem Talud. 1888 - ö. 16 Aralık 1956Doğum YılıGörüntüle
7NİHÂNÎ, İskenderd. 1967 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
8Şahabettin Süleymand. 1885 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
9ÂSIM, Çeribaşı-zâde Mustafa Âsım Efendid. 1858 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
10Merih Akoğuld. 08 Ağustos 1963 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Ahmet Şerif İzgörend. 1965 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Necati Haksund. 10 Mayıs 1930 - ö. 1992MeslekGörüntüle
13İsmail Habip Sevükd. 1892 - ö. 17 Ocak 1954Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14M. Şakir Ülkütaşırd. 14 Mart 1894 - ö. 30 Mayıs 1981Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Fuat Hulusi Demirellid. 1877 - ö. 23 Kasım 1955Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Hasan Rasim Usd. 1903 - ö. 6 Temmuz 1967Madde AdıGörüntüle
17RÂSÎM, Feyzullâh Efendid. ? - ö. 1791-92Madde AdıGörüntüle
18HİKMETÎ, Subutay Hikmet Karahasanoğlud. 1925 - ö. 01.03.2006Madde AdıGörüntüle