ÂSIM, Çeribaşı-zâde Mustafa Âsım Efendi

(d. 1274/1858 - ö. 1337/1919)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1274/1858 yılında Harput’ta doğdu. Çeribaşı Miralay Mehmed Bey’in oğludur. Harput’taki medrese tahsilinin ardından memuriyete başladı. Bağdat, Halep, Mersin ve Diyarbakır’da çeşitli sivil ve askerî görevlerde bulundu. Bölük emini ve tabur kâtibi oldu. Ömrünün sonlarına doğru Diyarbakır’da Jandarma Alay İdare Eminliği görevinde bulundu. Mustafa Âsım’ın, hayatının büyük bölümünde maddi sıkıntılar çektiği, geciken maaşlar yüzünden şikâyetçi olduğu, mektup ve şiirlerinden anlaşılmaktadır. Hayatının son dönemlerinde Nakşibendi tarikatına bağlandı. 1337/1919 yılında vefat eden Mustafa Âsım Efendi, Diyarbakır’da Dağkapı dışında Kışla Caddesi’nin sağ tarafında Namazgâh mevkiine yakın büyük çeşme yanına defnedildi.

Mustafa Âsım ve kardeşi Serserî mahlaslı Ali Bey'in şiirleri ve mektupları Mecmûa-i Yâdigâr adlı bir mecmuada toplanmıştır. Mustafa Âsım'ın bu defterde 88 şiiri ve 46 mektubu yer almaktadır. Şiirlerinden 83’ü aruz vezniyle kaleme alınmıştır.

Mustafa Âsım'ın şiirlerinde, Ziya Paşa’yı hatırlatan söylemlerin yanında mahalli söyleyişler, gündelik hayata ait kavramlar, kendi hayatından kesitler de yer almaktadır. Şiirlerinde tahkiyeli anlatım dikkat çekmektedir.

Kaynakça

Ceyhan, Nesime (2010). 19. yy.da Harputlu İki Şâir: Mustafa Âsım ve Çeribaşızâde Ali Bey'ler (Yazar, Metin, İnceleme). İstanbul: Selis Yay.

Onur, Naci (2013). Harputlu Divan Şairleri. Elazığ: Manas Yay.

Sunguroğlu, İshak (2013). Harput Yollarında. C. II. İstanbul: İşaret Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BAHİR SELÇUK
Yayın Tarihi: 01.08.2014
Güncelleme Tarihi: 01.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Söyle kurbân ey sabâ ol yâre sarhoş bakmasın

Terk kılsın cânımı âteşlere çok yakmasın

 

Gönlüm etmişdir esîr ‘aklım da yağmalatmasın

Sad hezâr bağrımda açmış yaramı dağlatmasın

 

‘Arz eden yok hâlimi ‘aşkında yanmışlardanım

İnkisârımdan hazer kılsın ki âhım çatmasın

 

Vaz’ geçirsin sîne-i sûzâna oklar atmadan

Gamze-i cellâdı tahrîk eyleyip oynatmasın

 

Hayli demdir ben anın meftûnuyum rahmeylesin

Âsım-ı bi-çâreyi mahzûn edip ağlatmasın 

(Onur, Naci (2013). Harputlu Divan Şairleri. Elazığ: Manas Yay. 155.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1MİNAS, CERANYANd. 1730 - ö. 1813Doğum YeriGörüntüle
2RAHMÎ, Harputlu Hoca Rahmî Efendid. 1802 - ö. 1884Doğum YeriGörüntüle
3SÛZÎ, Mehmedd. 1846 - ö. 1912Doğum YeriGörüntüle
4Ziya (Trabzon)d. 1858 - ö. 28 Ocak 1921Doğum YılıGörüntüle
5SITKI, Hasand. 1858 - ö. 1936Doğum YılıGörüntüle
6MEHMEDd. 1858 - ö. 1920Doğum YılıGörüntüle
7MEHMED NÛRÎ, İstanbullud. 1841 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
8KASIMd. 1860 - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
9GEDAYÎ, Hüseyin Şükrüd. ? - ö. 1919Ölüm YılıGörüntüle
10BEHCET, Acem Kılıcı Seyfî Mustafa Efendi-zâde Mehmed Behcet Efendid. ? - ö. 22 Ağustos 1755MeslekGörüntüle
11MÜDÂMÎ, Mehmed Efendid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12GARÎBÎ, Mîr Hüseyind. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
13NEF'Î, Erzurumlu Resûl Efendid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14SERVET, Hasan Servet Efendi, İzmirlid. 1809 - ö. 1868Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HAFÎD, Mehmed Hafîd Bey, İstanbullud. 1850 - ö. 1920Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KEŞFÎ, Keşfî Beyd. ? - ö. 1565-66\'dan sonraMadde AdıGörüntüle
17SEBÂTÎ, Mehmed Çelebid. ? - ö. 1618Madde AdıGörüntüle
18NA'TÎ, Ahmed Hüsameddin Deded. 1839 - ö. 1900Madde AdıGörüntüle