Madde Detay

Muhsin Zokiyan, 1347/1968 yılında Hemedan ilinin Kebudraheng ilçesinde dünyaya gelmiştir. Babası Hesen Ağa, annesi Necime’dir. 1368/1989 yılında evlenmiş olup dört kız ve bir erkek çocuğa sahiptir. Medrese eğitimi aldığı için okuma yazma bilmekte, âşıklığın yanı sıra motor tamirciliğiyle de geçimini desteklemektedir.

Sanatsal serüvenine klasik usta-çırak modeli içinde adım atan Âşık Muhsin, ilk meşklerini babası Âşık Hesen Ağa’nın yanında gerçekleştirmiştir. Bu süreçte hem tar çalmayı öğrenmiş hem de halk hikâyeleri repertuvarını genişletmiştir. Mesleki çevrede “Âşık Muhsin Mihrebanî” mahlasıyla tanınan sanatçı, çıraklık dönemini tamamladıktan sonra 1370/1991 yılında bağımsız icralara yönelmiş ve profesyonel âşıklık hayatına başlamıştır.

Kebudraheng yöresinin önemli isimlerinden biri olan Âşık Rıza Feyzullahânî’ye tar öğretmiş, ona âşıklık mesleğine dair temel bilgileri aktararak yol göstermiştir. Ayrıca Yusuf Zokiyan, Sultan Ali ve Miraç Sultanî adlı üç çırağın yetişmesinde de etkin rol oynamış, böylece geleneğin kuşaktan kuşağa aktarımına doğrudan katkıda bulunmuştur.

Âşık Muhsin, icra faaliyetlerini yalnızca yaşadığı çevreyle sınırlamamış, toy ve çeşitli programlar vesilesiyle Tahran, İsfahan, Kum, Merkezi, Save, Arak ve Hemedan’a bağlı birçok yerleşim birimine gitmiştir. Toyların yanı sıra dost meclislerinde, sünnet merasimlerinde, doğum günü kutlamalarında ve asker uğurlama törenlerinde de sahne almıştır. İcralarında ağırlıklı olarak tar veya çöğür kullanmakta, gerektiğinde tef çalmaktadır.

Genellikle üç kişilik bir saz heyetiyle sanatını icra etmektedir. Bu toplulukta Muhsin Zokiyan tar ya da çöğür çalma görevi üstlenirken, Abbas Kurbanî balaban çalmakta, kardeşi Mirza Zokiyan ise tef icra etmektedir. Dönem dönem Muhammed Ağa Perestî ve Mirza Murad Davudî ile de ortak meclislerde yer almıştır.

Âşık Muhsin Mihrebanî, repertuvarında yer alan Garip ile Şahsenem, Memmed Beycan Sövdeger, Şah İsmail, Şirin ile Birçek ve Tufarganlı Abbas ile Gülgez gibi usta malı halk hikâyelerini bütünlüklü biçimde anlatabilmektedir. Bunun yanı sıra Heste Kasım, Kelbi ile Huruzat, Kerem ile Aslı ve Tilim Han hikâyelerinin bazı bölümlerini meclis ortamlarında seslendirmektedir. Âşık havaları bakımından ise özellikle Çerrah, Dayıcan, Dübeytî, Kerem, Koba, Maran ve Şikeste gibi geleneksel makamları ustalıkla yorumlamaktadır.