MEHMED CEMÂLEDDÎN EFENDİ

(d. 1264/1848 - ö. 1335/1917)
divan şairi ve nasiri
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

1848 yılında İstanbul'da doğdu. Kazasker Şeyh Ahmed Hâlid Efendi'nin oğludur. Babasından ve özel hocalardan ders aldı. Meşihat dairesi kâtipliği yaptı, Adliye Nezareti'nde çalıştı. Temyiz Mahkemesi mümeyyizliğine, Meşihat Dairesi mektupçuluğuna getirildi. 1884'te İstanbul kadısı, 1888'de Anadolu Kazaskeri, 1890'da Rumeli Kazaskeri oldu. 1891'de şeyhülislamlığa getirildi. On yedi yıl bu makamda kalarak Sultan Abdulhamîd'in isteği yönünde fetvalar verdi. Sa'îd Paşa'nın on üç gün süren yedinci kabinesine de şeyhülislam olarak kaldı, 1908'de istifa etti. 5 Ağustos 1908'de kurulan Kâmil Paşa kabinesine şeyhülislam olarak girdiyse de 1909'da istifa ederek ayrıldı. 1912'de üçüncü defa olarak şeyhülislamlığa getirildi. 3 ay 8 gün görevde kaldı. Aynı yıl Kâmil Paşa'nın sonuncu kabinesine dördüncü defa şeyhülislam seçildi ve görevi 1913'teki Bâb-ı Ali baskını ile sona erdi. Mısır'a giderek Remle kasabasına yerleşti. Orada vefat etti, cenazesi İstanbul'a getirildi.

Bilinen tek eseri kendisini savunmak için yazdığı Hâtırât-ı Siyâsiyye'dir. 1336'da İstanbul'da basılmıştır. İhsan Süreyya Sırma'nın L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909 adlı tezinde Cemâleddîn Efendi ve eseri önemli bir yer tutar.

Kaynakça

Sırma, İhsan Süreyya (1973). L'institution et ses biographies des Şayh al-Islam sons le regne du Sultan Abdulhamid II 1876-1909. Doktora Tezi. Strasbourg: Université des Sciences Humanaines.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1986). "Mehmed Cemaleddin Efendi". İstanbul: Dergah Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 01.04.2014
Güncelleme Tarihi: 30.11.2020

Eserlerinden Örnekler


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FETHÎ, Bolbolcu-zâde/Bübülcü-zâde Şeyh Abdülkerîm Efendid. ? - ö. 1694-96Doğum YeriGörüntüle
2Aslı Derd. 22 Temmuz 1975 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Fatma İrfan Serhand. 9 Ocak 1915 - ö. 18 Ağustos 1992Doğum YeriGörüntüle
4TAKÎ, Abdurrahman, Urfalıd. 1848 - ö. 1909Doğum YılıGörüntüle
5MAHREMÎd. 1848 - ö. 1911Doğum YılıGörüntüle
6AZÎZ, Mehmed Azîzd. 1848 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
7İBİŞ, İbrahimd. 1858 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
8RÜŞDÎ, Hasand. 1834 - ö. 09.01.1917Ölüm YılıGörüntüle
9HAMDÎ, Ahmed Hamdî Bey, İstanbullud. 1851 - ö. 1917Ölüm YılıGörüntüle
10MES'ÛD, Hoca-zâde Mes'ûd Efendid. ? - ö. 1 Ağustos 1666MeslekGörüntüle
11ZEYNÎ/ŞÂHÎ, Ak Mahmud Efendi-zâde Zeynelâbidin Efendid. 1667 - ö. 20 Ekim 1751MeslekGörüntüle
12ŞEYHÜLİSLÂM YAHYÂd. 1561 - ö. 1644MeslekGörüntüle
13ÂTIF, Hacı Ahmed Ağad. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14VEHBÎ, Abdülvahâb Efendid. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HAMİYET ZEHRÂ HANIMd. ? - ö. 1896\'dan sonraAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HAMİT, Hamit Şekerd. 1927 - ö. 1967Madde AdıGörüntüle
17HÂLİD, Hâlid Efendid. ? - ö. 1718Madde AdıGörüntüle
18MOLLA ESEDd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle