ÖRGEL, Salim Örgel

(d. 1926 / ö. 1990)
âşık, öğretmen
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Salim Örgel'dir. 1926 yılında Çorum’un Çayhatap köyünde doğmuştur. Örgel, ilkokulu köyünde bitirir. 1948 yılında Hasanoğlan Köy Enstitüsünden mezun olduktan sonra Çorum’un değişik köylerinde ve merkezde öğretmenlik yapar. 1967 yılında geçirdiği bir trafik kazası sonucunda sol bacağını kaybeden Örgel, birkaç yıl sonra da buerger hastalığına yakalanır ve bu hastalık sonucunda da diğer bacağını kaybeder (Ercan 1998: 489). Yaşadığı bu sıkıntılardan dolayı tekerlekli sandalyeye mahkûm yaşadığı için malulen emekli olur. Örgel 1990 yılında vefat eder ve köyünde defnedilir (Çırakman 1992: 127).

Şiir yazmaya küçük yaşlarda köyde başlayan Örgel, köy enstitüsündeki eğitimle beraber şiir yazma yeteneğini geliştirir. Değişik konularda yazdığı şiirlerinin yanı sıra başarılı çocuk şiirleri de vardır. Yayımlanmış bir eseri bulunmamaktadır. Şiirlerinde Örgel mahlasını kullanır. Örgel'in el yazısıyla yazdığı yaklaşık 200 şiirinin olduğu ve bunların oğlu Şahin Örgel’in arşivinde kayıtlı olduğu bilinmektedir (Ercan 1998: 489). Örgel'in şiirleri birçok araştırma, gazete ve dergide yayınlanmıştır (http://www.ozanlar.biz/orgel.html). Bu şiirlerden "Kalem (Neyin Var da Niye Yazmıyon)" Gülabi ve "Mezarlık (Karım Anam Abilerim)" Haydar Öztürk tarafından bestelenerek Çorum yöresi türkü repertuvarına kazandırılır (Duman 2016: 150-185).

Örgel şiirlerini 8'li ve 11'li hece ölçüsüyle yazar. Şiirlerinde en fazla 11'li hece ölçüsünü kullanır. 8'li heceyle yazdığı şiirlerinde 4+4, 11'li heceyle yazdığı şiirlerinde 6+5 durak biçimini benimser. Nazım birimi olarak dörtlük kullanır. Örgel, şiirlerinde çoğunlukla zengin uyak kullanır. Şiirlerinde sade bir dil, yalın söyleyiş özelliği vardır. Şiirlerinde aşk, sevgi, ayrılık acısı, toplumsal sorunlar, ülkenin içinde bulunduğu durum ve tarlada çalışan işçilerin durumu gibi konular ağırlıktadır. Örgel, yaşadığı toplumdan uzak değildir. Bunun bir örneği, İkinci Dünya Savaşı sırasında ordunun yiyecek ihtiyacını karşılamaları için hükûmet tarafından görevlendirilen memurlara yazdığı "Şahna Destanı" adlı eserde görülür.

Örgel'in bilinen diğer şiirleri "Dilim Benim Gülüm Benim", "Anamın Dilinden", "Tarla Dönüşü", "Köşek Gözlüm", "Çobanlık Anıları", "Kara Gözlü Kibar Yarim", "İstek", "Tarlada Fatma", "Zalım Aşk" ve "Haydi Gelin"dir.

Kaynakça

Çırakman, Hüseyin (1992). Çorumlu Halk Ozanları. İstanbul: Alev Yay.

Duman, Oğuz (2016). Çorum Türküleri Üzerine Bir İnceleme. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Kırşehir: Ahi Evran Üniversitesi.

Ercan, Abdullah (1998). 14.Yüzyıldan Günümüze Çorumlu Şairler. İstanbul: Çorum Eğitim Kültür Vakfı.

http://www.ozanlar.biz/orgel.html [erişim tarihi: 03.12.2018].

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: OĞUZ DUMAN
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÜSAYN PİRİYEVd. 1938 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2OZAN BAKİ, Baki Çetind. 1965 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3HALİL KARGINd. 1923 - ö. 2009Doğum YeriGörüntüle
4ÖZKALE, Adil Özkaled. 1926 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5HAMDULLAH/KEMTERÎ/BÜRYANÎ, Hamdullah Aykutd. 1926 - ö. 07.11.1990Doğum YılıGörüntüle
6Nevzat Yalçınd. 1 Eylül 1926 - ö. 31 Ekim 2012Doğum YılıGörüntüle
7Kerim Korcand. 31 Ocak 1918 - ö. 9 Kasım 1990Ölüm YılıGörüntüle
8AHMET VEFA ARAYd. 1913 - ö. 1990Ölüm YılıGörüntüle
9Süleyman Şahin Tard. 1914 - ö. 31 Ocak 1990Ölüm YılıGörüntüle
10Durali Doğand. 1 Ocak 1953 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Menemenlizade Tahird. 1863 - ö. 12 Mart 1903MeslekGörüntüle
12Cevdet Yalçınd. 03 Temmuz 1943 - ö. ?MeslekGörüntüle
13YAMAN DEDE, Mehmet Kadir Keçeoğlud. 29.07.1887 - ö. 03.05.1962Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14EMRAH MAHZUNİd. 10.03.1964 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15HALİL, Halil İbrahim Bacakd. 1924 - ö. 20.08.2008Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16MUHSİN, Muhsin Sandıkkayad. 1933 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17MUSTAFA, Mustafa Avşard. 10.10.1968 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18HÜSEYİN, Hüseyin Gürsoyd. 1902 - ö. 22.07.1942Madde AdıGörüntüle