Ziya (Trabzon)

Ziyâ
(d. 1858 / ö. 28 Ocak 1921)
Şair, Yazar, Memur
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Trabzon’da doğdu. İsmi Yusuf Ziya’dır. Babası Berber Pîr lakabıyla tanınmıştır. Eğitimini tamamladıktan sonra memuriyete başlayan Yusuf Ziya, Trabzon’da uzun süre icra memurluğu yapmıştır. Zatürre hastalığına yakalanarak 28 Ocak 1921’de Trabzon’da vefat etmiştir.

Şiirlerinde Ziyâ mahlasını kullanan şairin Dîvân, Istılâhât-ı Sûfiyye, Seyahatnâme-i İstiğrâbiyye isimlerinde üç eseri vardır. Eserleri basılmadığı için muhtevaları hakkında herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Günümüze erişen şiirleri arasında gazeller, koşmalar ve tarih manzumeleri yer almaktadır. Klasik şiir tarzını yaşadığı devirde devam ettiren ve kaynaklarda hacimli bir dîvânı olduğu bildirilen Yusuf Ziya, dînî-tasavvufî şiirlerin yanı sıra halk şiiriyle de ilgilenmiş, koşma nazım şekliyle şiirler kaleme almıştır. Özellikle tarih düşürme hususunda maharetli olan şair, devrinde Trabzon’da vefat etmiş bazı şahısların ölümüne tarihler düşürmüştür. Klasik edebiyatın inceliklerine vâkıf olan Ziyâ, aruz kusurlarından âzâde bir dil ve hakîmâne bir üsluba sahiptir. Halk şiiri sahasında hece ölçüsüyle yazılmış manzumeleri âşıkâne tarzdadır.

Kaynakça

Akbulut, Ömer (1952). Trabzon Şairleri. Trabzon: Trabzon İlini Kalkındırma Cemiyeti Neşri.

Duman, Mustafa (1992). “ Trabzon Halk Şairleri”, Kıyı. S.72, Trabzon (Mart 1992). s. 16.

Duman, Mustafa (1995). Trabzon Halk Şairleri. İstanbul: Anadolu Sanat Yay.

Gür, Süleyman (2018), “Osmanlı Döneminde Yetişen Trabzonlu Müellifler Ve Eserleri: Bir Literatür Tespiti Denemesi”, Karadeniz Teknik Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Volume 5, Sayı 1, s. 221.

Uraz, Murat (1933). Halk Edebiyatı Şiir ve Dil Örnekleri. İstanbul: Sühulet Kütüphanesi, s. 168-173.

Uraz, Murat (1940). Türk Edip ve Şairleri. C. 4. İstanbul: Tefeyyüz Kitabevi. s. 72.

Yüksel, Murat (1993). Geçmişten Günümüze Trabzon Şairleri. C.1. Trabzon: Yunus Dergisi Yay. s. 337.

Yüksel, Murat (2000). Trabzon’da Türk-İslâm Eserleri ve Kitâbeler, Trabzon Belediyesi Kültür Yayınları.

Yüksel, Murat (2007). “Ziya” Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi, Ankara: AKMB Yay., C. 8, s. 735.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. RAMAZAN EKİNCİ
Yayın Tarihi: 27.08.2019
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Dîvân- / --Şiir
Istılahât-ı Sûfiyye- / --Diğer
Seyahatnâme-i İstiğrâbiyye- / --Diğer

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İ. Hakkı Akçayd. 01 Eylül 1933 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Mustafa Dumand. 15 Şubat 1946 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3YÂVER, Yâver Efendid. ? - ö. 19. yy.Doğum YeriGörüntüle
4SIDKId. 1858 - ö. 1914Doğum YılıGörüntüle
5AHMED MÜNİB, Bandırmalı-zâded. 1858 - ö. 1918Doğum YılıGörüntüle
6CEMÂLÎ, Ahmedd. 1858? - ö. 1913-1914?Doğum YılıGörüntüle
7RÂMî, Rızad. 1866 - ö. 1921Ölüm YılıGörüntüle
8PENAHd. 1876 - ö. 1921Ölüm YılıGörüntüle
9FATMA KAMİLE HANIMd. 1839 - ö. 1921Ölüm YılıGörüntüle
10Berna Olgaçd. 27 Mart 1975 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Bekir Fahri İdizd. 1876 - ö. 1938MeslekGörüntüle
12Tolga Gümüşayd. 1972 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Tevfik Nevzatd. 1864 - ö. Mayıs 1905Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Mahmut Sadıkd. 1864 - ö. 28 Temmuz 1936Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Hayri Aymand. 1888 - ö. 1958Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Ziya Gökalpd. 23 Mart 1876 - ö. 25 Ekim 1924Madde AdıGörüntüle
17İLHAMÎ, Yusuf Ziya Başerd. 1907 - ö. 1984Madde AdıGörüntüle
18Yusuf Ziya Bahadınlıd. 9 Eylül 1927 - ö. ?Madde AdıGörüntüle