Abdullah Sabri

-
(d. 1 Temmuz 1867 / ö. 21 Temmuz 1939)
Şair, Yazar, Devlet Memuru, Siyaset Adamı
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bursa’da doğdu. Rüşdiye, idadi mektebi Arapça ve Farsça öğretmenlerinden Hacı Ali Efendi’nin oğludur. Annesinin adı Zeyni'dir. İlk ve orta öğrenimini İstanbul’da tamamladı. Mülkiye Mektebi’nden 1889’da mezun oldu. Önce Bolu’da, ardından 1892’de Gelibolu’da idadi müdürlükleri ve öğretmenlikleri yaptı. 1893’te Sivas vilayeti maiyet memurluğu görevini yaptı. 1894’te Hamidiye, 1894-1895'te Darende ilçeleri kaymakam vekilliklerini üstlendi. 1895-1896 yıllarında Sivas Vilayet Gazetesi’nin başyazarlığını yaptı. Kaymakamlık stajını tamamlayıp 1897’de Alucra, 1898’de Tonus, 1900’de Nif, 1902’de Yakova, 1906’da Adalar kaymakamlıkları görevlerinde bulundu. 1908’de Elbasan sancağı mutasarrıfı oldu. Aynı yıl Meclis-i Mebusan’da Bursa milletvekili olarak yer aldı. 1913'te çıkan Balkan Harbi’ne kadar bu görevi sürdürdü. Ardından Kırşehir sancağı mutasarrıflığına getirildi. 1915’te emekli oldu. 1917’de Eskişehir Sancağı Ermeni Mallarını Tasfiye Komisyonu Reisliği’ne getirildi. 1920’de Aksaray, 1924’te Edirne mutasarrıflıklarına getirildi. 1926’da Mersin valisi oldu. Soyadı kanunuyla “Karter” soyadını aldı. 1927’de Devlet Şurası Tazminat Dairesi üyesi seçildi. 1932’de yaş haddinden emekli oldu. 21 Temmuz 1939'da, İstanbul’da vefat etti. Büyükada’daki aile kabristanına defnedildi (Işık 2006: 2074; Işık 2004: 1070; Okutan 2004: 389-390; Everdi 1982: 202; Mücellitoğlu 1954: 394-395)

Edebiyat, tarih, felsefe gibi farklı alanlarda uğraşmaya meraklı biridir. Kendi hal tercemesini kendisi yazmıştır. Şiirlerinde "yeteri kadar şiir kokusu bulmadığı"ndan bu nları kitaplaştırmadığını ifade etmektedir. Divan-ı Lügatit-Türk’ün içindeki Türkçe kelimelerin anlamlarını açıkladığı 22 ciltlik Açar adlı çalışması bulunmaktadır. Yazma halinde olan bu eser henüz yayınlanmamıştır. Şiirlerini sanat maksadıyla değil, vatanî bir görev amacıyla yazdığını söylemektedir. Şiirlerinde aruz ölçüsünü kullanmıştır. Dili oldukça ağırdır (Mücellitoğlu 1954: 395-397).

Kaynakça

Everdi, Ezel; Kutlu, Mustafa; Kara, İsmail (1982). “Karter, Abdullah Sabri”. Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi. C. 5. İstanbul: Dergah Yayınları. 202.

Işık, İhsan (2004). “Karter, Abdullah Sabri”. Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi. C. 2. Ankara: Elvan Yayınları. 1070.

Işık, İhsan (2006). “Karter, Abdullah Sabri”. Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi. C. 5. Ankara: Elvan Yayınları. 2074.

Mücellitoğlu, Ali Çankaya (1954). “Abdullah Sabri Karter”. Mülkiye Tarihi ve Mülkiyeliler. C. 3. Ankara: Mars Matbaası: 394-397.

Okutan, G. (20024). “Karter, Abdullah Sabri”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 5. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları. 389-390.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: BÜNYAMİN TAN
Yayın Tarihi: 13.11.2018
Güncelleme Tarihi: 25.10.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Osmanlı Tarihi 1. CiltSanayi Mektebi Matbaası / İstanbul1895Diğer
Osmanlı Tarihi 2. CiltMahmudbey Matbaası / İstanbul1898Diğer
İmdâd 1. CiltTicaret Matbaası / Eskişehir1919Şiir
İmdâd 2. CiltTicaret Matbaası / Eskişehir1919Şiir
Çiftcim Diyor KiTicaret Matbaası / Eskişehir1920Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Burhan Arpadd. 19 Mayıs 1910 - ö. 3 Aralık 1994Doğum YeriGörüntüle
2HARÎMÎ, Hâcı Harîmî Efendid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3HİLMÎ, Bakkâl-zâde Bostan Hilmî Efendid. ? - ö. 1603Doğum YeriGörüntüle
4CEMÂL, Yûsuf Cemâl Molla Beyd. 1867 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5İbnürrefik Ahmet Nurid. 03 Mart 1867 - ö. 06 Mart1935Doğum YılıGörüntüle
6Abdülaziz Halis Çıkıntaşd. 1867 - ö. 6 Şubat 1935Doğum YılıGörüntüle
7BEKİR, Bekir Akkuşd. 1860-1861 - ö. 1939Ölüm YılıGörüntüle
8Hüsnü Açıksözd. 1896 - ö. 27 Ağustos 1939Ölüm YılıGörüntüle
9HALİL, Karnavaslı Halild. 1868 - ö. 1939Ölüm YılıGörüntüle
10Ümit Yaşar Oğuzcand. 22 Ağustos 1926 - ö. 4 Kasım 1984MeslekGörüntüle
11KEMAL, Kemal Özgürd. 1943 - ö. 12.07.2012MeslekGörüntüle
12Can Yüceld. 21 Ağustos 1926 - ö. 12 Ağustos 1999MeslekGörüntüle
13Abdullah Mahir İzd. 28 Ocak 1895 - ö. 9 Temmuz 1974Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Hasan Remzid. 1871 - ö. 1919Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Yılmaz Dokuzoğuzd. 1887 - ö. 04 Ekim 1977Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SABRÎ, Ispartalıd. 1784 - ö. 1833Madde AdıGörüntüle
17Abdullah Cevdetd. 9 Eylül 1869 - ö. 29 Kasım 1932Madde AdıGörüntüle
18Sabri Altıneld. 16 Nisan 1925 - ö. 19 Ekim 1985Madde AdıGörüntüle