ALİ NASİBİ BABA

(d. 1220/1804 - ö. 1304/1888)
Âşık
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Adana'da 1804 yılında doğan âşık, Adanalı Eczacı Ali Nasibi’nin dedesidir. Babası Adana'da Kahveci Yusuf adıyla bilinen bir kişidir. Ali Nasibi Baba herhangi bir eğitim görmemiştir; ümmidir. Âşıklığa nasıl başladığı konusunda bilgi yoktur. Ali Nasibi Baba, geçimini Adana'da sebzecilik yaparak sağlamıştır. 1888 yılında doğan âşık, 84 yıl yaşadığı şehirde; Adana'da vefat etmiştir.

Ali Nasibi Baba, şiirlerinde mahlas kullanmayıp adını tapşırmıştır. Ali Nasibi Baba'nın Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın oğlu İbrahim Paşa'nın Adana ve havalisini işgaline dair güzel bir destanı olduğu ve yaşadığı dönemde Tarsus civarında meydana gelen bir yangınla ilgili uzun bir destan söylediği rivayet edilmektedir. Âşığın şu ana kadar dört adet şiiri tespit edilmiştir. Ali Nasibi Baba'nın dört şiirinin, ikisi 11'li hece ölçüsü ile, diğer ikisi ise Mefâilün mefâilün mefâilün aruz kalıbı ile yazılmıştır. Şiirlerin birisi koşma, diğeri destan; diğer ikisi ise semai türündedir.

Âşık, şiirlerinde çoğunlukla tam ve zengin kafiyeye yer vermiştir. Âşığın şiirlerine dikkatle bakıldığında aşk, savaş, zamandan şikâyet ve yangın gibi doğal âfet konuları üzerinde durduğu görülmektedir (Arı 2009: 155-161). Ali Nasibi Baba'nın güzel şiir okuduğu, şiirlerinde telmih, teşbih, istiare, kinaye, mübalağa gibi söz sanatlarına sıkça baş vurduğu ve “ Leb Değmez”i başarıyla uyguladığı söylenmektedir. Yine Ali Nasibi Baba'nın şiirlerinde halk söyleyişlerine, deyimlere sıklıkla baş vurduğu; anlatım şekillerinden öyküleme, doğrudan anlatım ve soru-cevap yoluyla anlatım yöntemlerini daha fazla kullandığı dikkati çekmektedir (Toros 1938: 10).

 

Kaynakça

Arı, Bülent (2009). Adana'da Geçmişten Bugüne Âşıklık Geleneği. Adana: Altınkoza Yay.

Toros, Taha (1938). Çukurova’da Etili Halk Şairleri. Adana: yyy.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BÜLENT ARI
Yayın Tarihi: 23.06.2013
Güncelleme Tarihi: 05.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Koşma

Dünyayı Konya’yı bilmeyen âşık

Meydanda âşıkım deyip, gezemez

Hakikat, marifet bilmeyen natık

Kemalet ehlinin sırrın veremez

Mürşid-i Kâmile meyil vermeyen

Muarrifler esrarına ermeyen

Diz boyunda akar çaya girmeyen

Sandal olup deryaları yüzemez

Nasibi ülfet el hürilerle bazı

Çıkarma gönülden ism-i fayyaz-ı

Herkes kadere olunca razı

Takdiri Hüda-yı kimse bozamaz

 Arı, Bülent (2009). Adana'da Geçmişten Bugüne Âşıklık Geleneği. Adana: Altınkoza Yay. 158-162.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YETİMİ/ALİ YETİMİ, Ali Çelikd. 1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Nihat Ziyaland. 1936 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Talip Işıkd. 12 Ağustos 1968 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4BASÎRÎ, Halîl Efendid. 1804-05 - ö. 1865-66Doğum YılıGörüntüle
5RÂZÎ, Fakı İbrahim Edhemd. 1804-05 - ö. 1875-76Doğum YılıGörüntüle
6ABDURRAHMAN, Hürüoğlu Abdurrahmand. 1803-1804? - ö. 1853-1855?Doğum YılıGörüntüle
7ŞEVKÎ, Konyalıd. ? - ö. 1888Ölüm YılıGörüntüle
8İRFÂN, Mehmed Hayreddîn İrfân Paşad. 1815 - ö. 1888Ölüm YılıGörüntüle
9MİRZA MEHEMMED KATİB KARABAĞd. 1833 - ö. 1888Ölüm YılıGörüntüle
10GÖMLEKSİZ, Mehmet Ağcaoğlud. 1911 - ö. 28.04.1984MeslekGörüntüle
11BURHAN, Burhan Karabulutd. 1957 - ö. ?MeslekGörüntüle
12HULÛSÎ, İbrahimd. ? - ö. 1914-1918?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13KUL BİÇAREd. 1840 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14FEHMÎ, Zilelid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15AHMET, Ahmet Çimend. 01.04.1939 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
16KENZÎ, İbrahim Kasımd. 1796 - ö. 1839Madde AdıGörüntüle
17KUL CAFER, Cafer Demireld. 1951 - ö. ?Madde AdıGörüntüle