Mustafa Fehmi Gerçeker

Fehmi
(d. 1868 / ö. 16 Eylül 1950)
Şair, Milletvekili, Müderris, Müftü
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bursa Karacabey’de doğmuştur. Babasının ismi Mehmed Emin, annesininki Fatma’dır. Gerçeker, Karacabey Rüşdiyesi ve Mustafa Çelebi Medresesi’nde eğitim gördükten sonra Alasonyalı Hacı Zeynelabidin Efendi’den icazet aldı. Karacabey’de müderrislik, Evkaf Komisyonu Başkanlığı yaptıktan sonra müftülüğe tayin edildi. İttihat ve Terakki üyesi olduğundan komisyon başkanlığı ve müftülükten çıkarıldı. Bunun üzerine Milli Mücadele’ye katıldı. 23 Nisan 1920’den ölümü olan 16 Eylül 1950’ye değin Bursa mebusluğunda bulunan Gerçeker, meclisin açılış duasını da icra etmiştir. (Ertan 1996: s. 27-28; Gerçeker 1982: s.3-9)

Mustafa Fehmi Gerçeker’in Karacabey’den Ankara’ya ve Hilye-i Fahr-i Âlem isminde iki eseri bulunmaktadır. Karacabey’den Ankara’ya adlı eserini oğlu Mehmet Tevfik Gerçeker, babasının notlarından derlemiş ve torunu Mustafa Gerçeker yayımlamıştır. (Ertan 1996: s.27-28) Bu eserde birçok manzum parçanın yanında mensur notlar ve mektuplar yer almaktadır. Gazel, kaside, beyit, kıta, rubaî terkib-i bend, muhammes, müseddes gibi nazım biçimlerinin yanında klasik Türk şiirinin büyük isimleri olan Bâkî, Şeyhülislam Yahya gibi isimlere nazireler vardır. Ayrıca Hafız’ın bir şiirini nazmen tercüme, Nâbî’nin bir şiirini tahmis etmiştir. Bazı şiirlerinin hikâyesi mektuplarında yer almaktadır. Şiirlerinde bazen bir rüyasını mesnevi biçiminde nazmetmiş bazen bir tevhid, na’t, tarih kaleme almıştır. Hilye-i Fahr-i Âlem adlı eseri “mef’ûlü mefâîlün feûlün” vezniyle kaleme alınan, mesnevi nazım biçiminde 1192 beyitten oluşan hilye türünde bir eserdir. Klasik üslupta yazılmış ve yer yer Hâkânî’nin hilyesini eleştirmiş, onun yeterince izah etmediği noktaları açtığını söylemiştir. (Gerçeker 1944)

Kaynakça

Gerçeker, Mustafa Fehmi(1982). Karacabey’den Ankara’ya. Haz. Tevfik Gerçeker. Ankara: TTK.

Gerçeker, Mustafa Fehmi(1944). Hilye-i Fahr-i Âlem. İstanbul: Âsârı İlmiyye Kütüphânesi.

Ertan, Veli (1996). “Mustafa Fehmi Gerçeker”, TDVİA, C.14, 27-28.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. MEHMET YUNUS YAZICI
Yayın Tarihi: 17.09.2018
Güncelleme Tarihi: 19.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Hilye-i Fahr-i ÂlemÂsârı İlmiyye Kütüphânesi / İstanbul1944Şiir
Karacabey'den Ankara'yaTürk Tarih Kurumu / Ankara1982Mektup

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1DU’ÂYÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2NAZÎF, Hacı Mü'min-zâde Seyyid Abdullah Efendid. ? - ö. 1703-04Doğum YeriGörüntüle
3ÜFTÂDE-ZÂDE, Mustafa Efendid. ? - ö. 1608Doğum YeriGörüntüle
4PERDAHÎ, Osmand. 1868 - ö. 1948Doğum YılıGörüntüle
5MUSTAFA, Mustafa Altınkaynakd. 1868 - ö. 1941Doğum YılıGörüntüle
6Ahmet İhsan Tokgözd. 1868 - ö. 27 Aralık 1942Doğum YılıGörüntüle
7LÂYIKÎ, Muhammed Sezai Alpayd. 1892 - ö. 1950/1958?Ölüm YılıGörüntüle
8Orhan Veli Kanıkd. 13 Nisan 1914 - ö. 14 Kasım 1950Ölüm YılıGörüntüle
9Necip Türkçüd. 1872 - ö. 22 Şubat 1950Ölüm YılıGörüntüle
10Can Özgürd. 05 Ekim 1962 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Türkay Korkmazd. 17 Kasım 1948 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Yalvaç Urald. 24 Temmuz 1945 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Yunus Nadi Abalıoğlud. 1879 - ö. 28 Mart 1945Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14İsmail Safad. 1867 - ö. 24 Mart 1901Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Münif Paşad. 1828 - ö. 6 Şubat 1910Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ZARÎF MUSTAFA PAŞA, İstanbullud. 1816 - ö. 1861Madde AdıGörüntüle
17BEHCET, Acem Kılıcı Seyfî Mustafa Efendi-zâde Mehmed Behcet Efendid. ? - ö. 22 Ağustos 1755Madde AdıGörüntüle
18SA’YÎ, Mustafâd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle