Mustafa Fehmi Gerçeker

Fehmi
(d. 1868 / ö. 16 Eylül 1950)
Şair, Milletvekili, Müderris, Müftü
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Bursa Karacabey’de doğmuştur. Babasının ismi Mehmed Emin, annesininki Fatma’dır. Gerçeker, Karacabey Rüşdiyesi ve Mustafa Çelebi Medresesi’nde eğitim gördükten sonra Alasonyalı Hacı Zeynelabidin Efendi’den icazet aldı. Karacabey’de müderrislik, Evkaf Komisyonu Başkanlığı yaptıktan sonra müftülüğe tayin edildi. İttihat ve Terakki üyesi olduğundan komisyon başkanlığı ve müftülükten çıkarıldı. Bunun üzerine Milli Mücadele’ye katıldı. 23 Nisan 1920’den ölümü olan 16 Eylül 1950’ye değin Bursa mebusluğunda bulunan Gerçeker, meclisin açılış duasını da icra etmiştir. (Ertan 1996: s. 27-28; Gerçeker 1982: s.3-9)

Mustafa Fehmi Gerçeker’in Karacabey’den Ankara’ya ve Hilye-i Fahr-i Âlem isminde iki eseri bulunmaktadır. Karacabey’den Ankara’ya adlı eserini oğlu Mehmet Tevfik Gerçeker, babasının notlarından derlemiş ve torunu Mustafa Gerçeker yayımlamıştır. (Ertan 1996: s.27-28) Bu eserde birçok manzum parçanın yanında mensur notlar ve mektuplar yer almaktadır. Gazel, kaside, beyit, kıta, rubaî terkib-i bend, muhammes, müseddes gibi nazım biçimlerinin yanında klasik Türk şiirinin büyük isimleri olan Bâkî, Şeyhülislam Yahya gibi isimlere nazireler vardır. Ayrıca Hafız’ın bir şiirini nazmen tercüme, Nâbî’nin bir şiirini tahmis etmiştir. Bazı şiirlerinin hikâyesi mektuplarında yer almaktadır. Şiirlerinde bazen bir rüyasını mesnevi biçiminde nazmetmiş bazen bir tevhid, na’t, tarih kaleme almıştır. Hilye-i Fahr-i Âlem adlı eseri “mef’ûlü mefâîlün feûlün” vezniyle kaleme alınan, mesnevi nazım biçiminde 1192 beyitten oluşan hilye türünde bir eserdir. Klasik üslupta yazılmış ve yer yer Hâkânî’nin hilyesini eleştirmiş, onun yeterince izah etmediği noktaları açtığını söylemiştir. (Gerçeker 1944)

Kaynakça

Gerçeker, Mustafa Fehmi(1982). Karacabey’den Ankara’ya. Haz. Tevfik Gerçeker. Ankara: TTK.

Gerçeker, Mustafa Fehmi(1944). Hilye-i Fahr-i Âlem. İstanbul: Âsârı İlmiyye Kütüphânesi.

Ertan, Veli (1996). “Mustafa Fehmi Gerçeker”, TDVİA, C.14, 27-28.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. MEHMET YUNUS YAZICI
Yayın Tarihi: 17.09.2018
Güncelleme Tarihi: 19.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Hilye-i Fahr-i ÂlemÂsârı İlmiyye Kütüphânesi / İstanbul1944Şiir
Karacabey'den Ankara'yaTürk Tarih Kurumu / Ankara1982Mektup

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ÂSIM/ÂSIMÎ, Seyrek-zâde Seyyid Mehmed Âsım Efendid. ? - ö. 4 Kasım 1675Doğum YeriGörüntüle
2KÂTİB, Çavuş-zâde Mustafa Efendid. ? - ö. 1701-02Doğum YeriGörüntüle
3EDÎB, Halîl Edîb Beyd. 1863 - ö. 1912Doğum YeriGörüntüle
4KASABALI NURİ, Dölekzade Mehmet Nurid. 1868 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
5Müstecâbî-zâde Mehmed İsmet Beyd. 1868 - ö. 1917Doğum YılıGörüntüle
6Mustafa Refikd. 1867-1868 - ö. 21 Eylül 1913Doğum YılıGörüntüle
7Alıkul Osmonovd. 1915 - ö. 1950Ölüm YılıGörüntüle
8Faik Ali Ozansoyd. 1876 - ö. 1 Ekim 1950Ölüm YılıGörüntüle
9MEHMET, Mehmet Yakıcıd. 1879 - ö. 26.01.1950Ölüm YılıGörüntüle
10Nabi Üçüncüoğlud. 28 Eylül 1922 - ö. 31 Ocak 1969MeslekGörüntüle
11Hayrettin Tokdemird. 1928 - ö. 25 Haziran 1999MeslekGörüntüle
12Erkut Tokmand. 4 Haziran 1971 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Abdullah Zühtüd. 1869 - ö. 29 Mayıs 1925Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Mehmet Nuri Gençosmanoğlud. 1897 - ö. 1976Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Münir Çapanoğlud. 1894 - ö. 1 Temmuz 1973Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16TÂLİB, Seyyid Mustafa Tâlib Efendid. 1788 - ö. 1853Madde AdıGörüntüle
17HACI, Mustafa Kargad. 1941 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18CENÂBÎ, Ebû Mehmed Mustafa Cenâbî Efendid. ? - ö. 1590-91Madde AdıGörüntüle