Ömer Lutfi Fikri

(d. 1872 / ö. 7 Ekim 1934)
Kaymakam, avukat, tahrirat kâtibi
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul’da doğan Ömer Lütfi Fikri, 1890 yılında Mekteb-i Mülkiye’den mezun olduktan sonra Fransa’da eğitimini sürdürdü. 1894’te İstanbul’a dönen Fikri, Mizancı Murat’la haberleştiği iddiasıyla kısa bir süre hapiste yattı. 1897 başlarında hapisten çıktı ve Hamidabad Sancağı Tahrirat Müdürlüğü, Niğde Sancağı Tahrirat Müdürlüğü, Tortum Kaymakamlığı görevlerinde bulundu. Son görevinde iki yılı tamamlamadan Rusya’ya, Avrupa’ya, oradan Mısır’a gitti. II. Meşrutiyet’in ilanından sonra Mısır’dan İstanbul’a geldi ve Meclis-i Mebusan’da Dersim milletvekiliğinde bulundu. Daha sonra Hürriyet ve İtilaf Fırkası’nın kurucularından biri oldu. 10 Kasım 1923’te Tanin’de çıkan bir yazısı üzerine İstiklâl Mahkemeleri’nde yargılanarak beş yıl hapis cezasına çarptırıldı ve sonrasında özel bir kanunla affedildi. 1925’te ikinci defa İstiklâl Mahkemelerine çıkarıldı ve bundan da berat etti. Hayatının geri kalan kısmını avukatlıkla geçiren yazar, 7 Ekim 1934’te Paris’te vefat etti (Birinci, 2003:233).

Ömer Lütfi Fikri’nin edebî faaliyetleri iki tiyatro ve iki eleştiriden ibarettir. İlk yazılarını Maarif mecmuasında yayınlayan sanatçı, kısa süreli birçok gazete çıkarır. Yazarın ilk eleştiri denemesi olan Tecrübe-i İntikad'da Duhter-i Hindu'yu Fransa’daki inceleme yöntemlerine göre eleştirir ve eserin değersizliğini vurgular (Kolcu, 2018:1218-1220; Enginün, 1998: 15). İkinci eleştiri denemesi olan Essai de Critique les Déschantées de Mr. Pierre Loti'de Pierre Loti’nin Mutsuz Kadınlar adıyla Türkçeye çevrilen romanındaki Osmanlı toplum hayatındaki kadınların mutsuz oldukları düşüncesini tenkit eder. Tiyatro türündeki eserlerinden Şimdiki İzdivaçlar'da evlenme geleneklerini; Erkekler Arasında eserinde ise kadının örtünmesi ve sosyal hayat içerisindeki yerini anlatır (Kolcu, 2018:1218-1220).

Kaynakça

BİRİNCİ, Ali, “Lutfi Fikri”, Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 2003, C.17, s. 233-134.

ENGİNÜN, İnci, “Duhter-i Hindû, Finten Hakında”, Abdülhak Hâmid Tarhan Tiyatroları 3, Dergâh Yayınları, 1998, s. 7-33.

KOLCU, Ali İhsan, Ara Nesil Edebiyatı Tarihi, Ara Nesil Edebiyatı Tarihi, Salkımsöğüt Yayınları, Erzurum 2018.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. MEHMET SOĞUKÖMEROĞULLARI
Yayın Tarihi: 01.02.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Şimdiki İzdivaçlarTürk Matbaası / Kahire1905Tiyatro
Tecrübe-i İntikadTürk Matbaası / Kahire1905Eleştiri
Erkekler ArasındaTürk Matbaası / Kahire1907Tiyatro
Essai de Critique les Déschantées de Mr. Pierre Loti? / Kahire1907Diğer
Hukuk-ı Ceza? / İstanbul1325 / 1907Diğer
Selânik’te Bir Konferans? / İstanbul1326 / 1908Diğer
Yemen Vilâyetinin Sûret-i İdâresi Hakkında Dersim Mebusu Lutfi Fikri Bey’in Teklîf-i Kânun Lâyihâsı? / İstanbul1326 / 1908Diğer
Mebadi-i İlm-i Hukuk? / İstanbul1327 / 1909Diğer
Osmanlı Tarih-i Siyasisi? / İstanbul1329 /1911Diğer
Hükümdarlık Karşısında Milliyet, Mesuliyet ve Tefrika-i Kuvva Mesâili? / İstanbul1338 / 1919Diğer
Meşrutiyet ve Cumhuriyet? / İstanbul1339 / 1920Diğer
Dosyaları Adliye Yangınında Yanan Davalar İçin Ne Yapmalı?? / İstanbul1933Diğer
Hakk-ı Müdafaa? / İstanbul1933Diğer
Lütfi Fikri Beyin GünlüğüArma Yayınları / İstanbul1991Günlük

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1PERİŞAN HALİLd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2NÂZİKÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Şule Öncüd. 10 Mayıs 1975 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4ALİ İFFETd. 1872 - ö. 1941Doğum YılıGörüntüle
5ÖMER FAİK NUMANZÂDE (-)d. 1872 - ö. 1937Doğum YılıGörüntüle
6AHMET CEVDET, Bergamalıd. 1872 - ö. 1925Doğum YılıGörüntüle
7BEKİR/BEKİRÎ, Bekird. 1871 - ö. 1934Ölüm YılıGörüntüle
8Hüseyin, Kazım Kadrid. 1870 - ö. 17 Ocak 1934Ölüm YılıGörüntüle
9Mecit Gafurid. 01 Ağustos 1880 - ö. 28 Ekim 1934Ölüm YılıGörüntüle
10HİNDÎ, HAMDÎ, Mahmûdd. 1513-14 - ö. Ağustos 1579’dan sonra ?MeslekGörüntüle
11RÂCİH, Çalık Ahmed Paşa-zâde Mehmed Râcih Beyd. ? - ö. Eylül 1761MeslekGörüntüle
12Metin Yeğind. 02 Ocak 1963 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Dokuzoğuz, Yılmazd. 1887 - ö. 04 Ekim 1977Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Atalay, Besimd. 1882 - ö. 07 Kasım 1965Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Nigar Hanımd. 1862 - ö. 1 Nisan 1918Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Hacı Ömer Lütfid. 1870 - ö. 1928Madde AdıGörüntüle
17ÖMERd. 1840 - ö. 1910Madde AdıGörüntüle
18Mehmet Seydad. 15 Ağustos 1919 - ö. 13 Temmuz 1986Madde AdıGörüntüle