İsmail Safa Semenderoğlu

Kanmış, Safa
(d. 1896 / ö. 03 Nisan 1948)
Şair, asker, bürokrat
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Semenderzâde Abdülhalim Bey ile Zülale Hanım’ın oğlu olarak Girit’te doğdu. Semenderoğlu’nun büyük dedesi 17. yüzyılda Girit’in fethi esnasında Osmanlı Ordusu’nda çavuş olarak görev yapan bir askerdi. Cephede yanına düşen humbara patlayıp sağ kurtulduğu için kendisine “Semender” lakabı verildi. (Semenderoğlu, 1994: 16). 19. yüzyılın sonunda Yunanlıların Girit’i işgaliyle beraber ailece İzmir Bornova’ya yerleşen İsmail Safa, İzmir İdadisi’nin ardından Kuleli Askeri İdadisi’ne girdi. Harbiye mezunu genç bir zabit olarak 1915 yılında Çanakkale’ye, ardından Kafkas Cephesi’ne gönderildi. Millî Mücadele döneminde Kuva-yı Milliye’ye katıldı. Geçirdiği rahatsızlık sebebiyle yirmi yedi yaşında malulen emekli oldu. 1922’den itibaren Ankara’da Matbuat Umum Müdürlüğü’nde idare müdürü, matbuat memurluğu, neşriyat memurluğu, Baş Muharrir ve Şube Mümeyyizi olarak görev yaptı. Aynı yıl Mehveş Hanım’la evlendi (1925). Bu evlilikten Vefa Ömür ve Lale adında iki çocuğu oldu. 1931 yılında göreve başladığı Hariciye Vekaleti’nde levazım müdürlüğü yaptı. 6 Ekim 1942’de emekli oldu ve İstanbul’a taşındı. Geçirdiği felç sebebiyle vefat ederek Karacaahmet Mezarlığı’na defnedildi.

Semenderoğlu’nun edebi kişiliğini ve fikir hayatını etkileyen iki isim vardır. Bunlardan ilki İzmir İdadisi’nde Fransızca hocalığını yapan Ahmet Haşim, diğeri ise Ziya Gökalp’tır. Yanık Sesler adını taşıyan ve yirmi şiirden oluşan ilk kitabını 1925 yılında yayımlar. Hece ölçüsüyle yazılmış bu şiirler Faruk Nafiz, Aka Gündüz ve Nahit Sırrı’dan olumlu eleştiriler alır (Semenderoğlu, 1994: 39-47). Eserdeki on şiirde vatan sevgisi ve Millî Mücadele temalarını, dokuz şiirde aşk, tasavvuf, hasret, ayrılık temalarını işler. Ziya Gökalp’a ithaf edilen bir Mersiye yazmıştır. İsmail Safa, Matbuat Umum Müdürlüğü’nde çalıştığı dönemde Ayın Tarihi mecmuasını neşreder. Nefeslerinden seçtiği on dokuz şiiri Gönül Diyor ki! adıyla kitaplaştırır. Kitabın ön sözünde, söz konusu şiirleri kendini ifade etmek için yazdığını, Tasavvufi Türk Edebiyatı eserlerinin gözlerini kamaştırdığını belirtir (Semenderoğlu, 1947: 5). “Kanmış” ve “Safa” mahlasını kullandığı nefeslerinde Allah ve insan sevgisi, vahdet-i vücut, aşk ve tasavvuf temalarını işler.

Kaynakça

SEMENDEROĞLU, İsmail Safa, Yanık Sesler, Yeni Gün Matbaası, Ankara, 1341 (1925), 48 s.

SEMENDEROĞLU, İsmail Safa, Gönül Diyor ki! (Nefesler), Hüsnütabiat Basımevi, İstanbul, 1947, 30 s.

SEMENDEROĞLU, Vefa O., İmparatorluktan Cumhuriyete İsmail Safa Semenderoğlu (Hayatı ve Şiirleri), Bersay Yayıncılık, İstanbul, 1994, 128 s.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. FATİH ALPER TAŞBAŞ
Yayın Tarihi: 10.09.2018
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Yanık SeslerYeni Gün Matbaası / Ankara1341 (1925)Şiir
Gönül Diyor Ki! (Nefesler)Hüsnütabiat Basımevi / İstanbul1947Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1AŞKÎ, Giritlid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Ahmet Cevat Emred. 1 Eylül 1876 - ö. 10 Aralık 1961Doğum YeriGörüntüle
3SALACIOĞLU, Mustafa Celvetîd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Numan Sabit Osmançelebioğlud. 1896 - ö. 24 Kasım 1982Doğum YılıGörüntüle
5YILDIRIM, Mevlüt Yıldırımd. 1896 - ö. 04.04.1954Doğum YılıGörüntüle
6MUSA EMİNd. 1896 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7SÜLEYMAN, Süleyman Arsud. 1891 - ö. 1948Ölüm YılıGörüntüle
8Mehmet Sıtkı Akozand. 1890 - ö. 4 Ocak 1948Ölüm YılıGörüntüle
9Kâzım Karabekird. 23 Temmuz 1882 - ö. 26 Ocak 1948Ölüm YılıGörüntüle
10Zeki Kurucad. 20 Kasım 1922 - ö. 12 Mart 1988MeslekGörüntüle
11Bestami Yazgand. 10 Aralık 1957 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Didar Kartald. 1953 - ö. -MeslekGörüntüle
13Cemal Yeşild. 1900 - ö. 27 Kasım 1977Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Hamâmîzâde Mehmet İhsand. 5 Şubat 1885 - ö. 11 Mayıs 1948Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ali Kemal Balkanlıd. 1900 - ö. 1992Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İsmail Ali Sarard. 27 Haziran 1925 - ö. 15 Nisan 2003Madde AdıGörüntüle
17DOST İPEK/İPEK/MEMOCAN, İsmail İpekd. 1942 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Faruk Nafiz Çamlıbeld. 18 Mayıs 1898 - ö. 8 Kasım 1973Madde AdıGörüntüle